حمله بی‌سابقه به نرخ ارز از دو جناح مختلف

روزنامه دنیای اقتصاد: روز سه‌شنبه، یک بازیگر جدید به عرضه‌کنندگان ارزی میدان رو به روی پاساژ افشار افزوده شد تا قیمت دلار کاهشی‌ترین روز در سال ۹۶ را سپری کند. در چهارمین روز هفته، شاخص بازار ارز با ۸۲ تومان کاهش به قیمت ۴ هزار و ۶۷۰ تومان رسید. این بیشترین میزان افت دلار از ۱۱ دی‌ماه سال ۹۵ بود و موجب شد که این ارز پس از ۲ روز به کانال ۴ هزار و ۶۰۰ تومان بازگردد.

به گفته فعالان، افت شدید قیمت دلار از ساعات انتهایی روز دوشنبه آغاز شد و تا بعدازظهر سه‌شنبه ادامه داشت. از نظر آنها، عامل اصلی کاهنده قیمت، عرضه سنگین صرافی‌های منتخب بانک مرکزی و ورود ارز پتروشیمی‌ها به بازار بود. با تزریق دلار پتروشیمی‌ها، به قیمت فشار بیشتری وارد شد و فروشندگان ارزی توانستند دست بالا را در بازار به‌دست بگیرند.

البته با وجود عرضه سنگین بازارساز، خریدهای ارزی روز سه‌شنبه نیز نسبتا بالا بود و عده زیادی از معامله‌گران اقدام به تهیه دلار کردند. بخشی از این افراد کسانی بودند که در روز دوشنبه در سطوح بالای ۴ هزار و ۷۵۰ تومان اقدام به فروش کرده بودند و روز سه‌شنبه سعی داشتند دلار خود را بار دیگر بر سرجای خود بگذارند. این عده کسانی هستند که معمولا سعی می‌کنند از نوسانات بهره ببرند، ولی همیشه دارایی‌های ارزی اولیه خود را از حفظ می‌کنند و بلافاصله پس از هر فروشی، در قیمت‌های پایین‌تر اقدام به خرید می‌کنند. با توجه به سطح قیمت پایین‌تر صرافی‌های منتخب نسبت به قیمت بازار، این دسته از معامله‌گران می‌توانستند از این فاصله بدون ریسک خاصی نوسان‌گیری کنند. به‌عنوان مثال، به گفته برخی بازیگران ارزی، نوسان‌گیران در مقطعی دلار را زیر کانال ۴ هزار و ۷۰۰ تومان خریداری کردند و در محدوده‌های ۴ هزار و ۷۵۰ تا ۴ هزار و ۷۸۰ تومان اقدام به فروش کردند.

در این شرایط، فاصله قیمتی بین صرافی‌های منتخب و بازار زمینه نوسان‌گیری و ورود تقاضای کاذب به معاملات را فراهم می‌کرد. به‌نظر می‌رسد با کاهش هیجانات ارزی، بازارساز بهتر است فاصله قیمت خود را با نرخ‌های بازار کاهش دهد تا زمینه بهره‌گیری نوسان‌گیران از چنین رانتی و ورود تقاضای کاذب به بازار از میان برود. با این حال، روزهای دوشنبه و سه‌شنبه به اندازه‌ای میزان عرضه بالا بود که حتی نوسان‌گیران نیز نتوانستند مسیر قیمت را تغییر دهند. روز سه‌شنبه، به گفته فعالان، بین عرضه بازیگران بازارساز و پتروشیمی‌ها یک تفاوت وجود داشت. بازیگران بازارساز با فاصله‌های بالایی نسبت به قیمت بازار اقدام به عرضه می‌کردند، حال آنکه قیمت ارز پتروشیمی‌ها نزدیک به نرخ بازار بود.

فروش ارزی ۶ تا ۸ بعدازظهر

در کنار ورود پتروشیمی‌ها به بازار ارز و تقویت سمت عرضه، روزهای دوشنبه و سه‌شنبه اتفاق تازه‌ای در بازار افتاد که حجم ارز را در بازار افزایش داد. به گفته فعالان، بازیگران بازارساز که معمولا تا ساعت ۳ یا ۴ بعدازظهر اقدام به فروش دلار می‌کردند، در دو روز اخیر ساعت ۶ تا ۸ بعدازظهر نیز عرضه ارز را انجام دادند. این اتفاق در روز دوشنبه معامله‌گران غیررسمی را تا حد زیادی غافلگیر کرد و موجب شد که قیمت دلار به میزان زیادی افت کند. دلار که تا ساعت ۳ بعدازظهر روز دوشنبه در محدوده ۴ هزار و ۷۵۰ تومان قرار داشت، پس از ساعت ۵بعدازظهر با چنان کاهشی مواجه شد که قیمت این ارز را به زیر ۴هزار و ۷۰۰ تومان برد. به گفته فعالان، بعدازظهر دوشنبه هم ارزهای فروخته شده صبح به بازار تا حدی سرازیر شد و هم بازیگران بازارساز عرضه ارز را ادامه دادند. این موضوع موجب شد که موج قوی خریدار نیز ناچار به عقب‌نشینی شود. بسیاری از کارشناسان، مداخله بازارساز در بعدازظهر روزهای اخیر را اقدام مناسبی دانستند. به گفته آنها، پیش از این، با خروج بازیگران بازارساز، معامله‌گران غیررسمی دست بالا را در معاملات به‌دست می‌آوردند و با معاملات محدود در انتهای روز قیمت ابتدای روز بعد را تحت‌تاثیر قرار می‌دادند.

ورود بازارساز و عرضه انتهای روز موجب شد که اثرگذاری این عده محدود شود و قیمت روز بعد از عرضه بازارساز خط بگیرد. روز سه‌شنبه دلار معاملات خود را با قیمت ۴ هزار و ۶۸۵ تومان آغاز کرد که کاهشی ۶۷ تومانی نسبت به قیمت ساعت ۳ بعدازظهر روز دوشنبه داشت؛ پس از این شروع، قیمت دلار افت بیشتری کرد و حتی در مقطعی به زیر مرز ۴ هزار و ۶۵۰ تومان رفت؛ ولی مقاومت خریداران موجب شد در نهایت ساعت ۴ بعدازظهر دلار با قیمت ۴ هزار و ۶۷۰ تومان به کار خود پایان دهد. پس از ساعت ۵ بعدازظهر تحت‌تاثیر ادامه عرضه بازارساز قیمت‌ها افت بیشتری را نیز تجربه کردند.

البته بعضا قیمت دلار تا آستانه ۴ هزار و ۶۹۰ تومان نیز بالا رفت. میانه‌های روز گذشته بود که نماینده بازارساز اعلام کرد که از ساعت ۶ تا ۸ بعدازظهر عرضه ارز ادامه خواهد داشت و هیچ معامله‌گری نگران کمبود ارز در بازار نباشد. شنیده‌های غیررسمی حکایت از آن دارد که روز سه‌شنبه نزدیک به ۳۰ میلیون دلار به بازار تزریق شد. ورود این ارزها به گردش معاملات بازار می‌تواند قیمت را دچار افت بیشتر کند؛ ولی دپوی آنها و ادامه خریدها می‌تواند روند را تغییر دهد.

کاهش ۱۶۰ تومانی یورو

پیش‌فروش بالای ۱۰ هزار سکه

روز سه‌شنبه، سکه تمام بهار آزادی نوسانات محدودتری را نسبت به بازار ارز تجربه کرد و در نهایت با رشد جزئی هزار تومانی به قیمت یک میلیون و ۵۲۵ هزار تومان رسید. به گفته فعالان، این رشد تحت‌تاثیر رشد بهای اونس در بازارهای جهانی بود. روز گذشته پیش‌فروش سکه نیز آغاز شد؛ به گزارش «ایبنا» تعداد ۱۳ هزار قطعه سکه تمام بهار آزادی از ساعت ۸ صبح تا ساعت ۱۴ در شعب منتخب بانک ملی ایران در قالب طرح پیش‌فروش به فروش رسیده است. طرح پیش‌فروش سکه با هدف پوشش تقاضای مصرفی خانوارها و تقاضای سرمایه‌گذاری، از امروز در یک هزار و ۱۳۱ شعبه بانک ملی ایران آغاز شد. براساس این طرح سکه‌های تمام بهار آزادی منقش به تصویر حضرت امام خمینی(ره) که توسط بانک مرکزی ضرب شده است، به متقاضیان فروخته خواهد شد. روز گذشته مسعود خاتونی عضو هیات‌مدیره و معاون فناوری بانک ملی ایران پیش‌بینی کرده بود که میزان فروش سکه‌های بهار آزادی در این طرح ۱۶ میلیون قطعه باشد. همه افراد بالای ۱۸ سال به هر تعداد و بدون هیچ گونه محدودیتی در تعداد می‌توانند سکه پیش‌خرید کنند.

سکه‌ها در دو سررسید ۶ ماهه و یک‌ساله به متقاضیان تحویل‌داده خواهد شد ودیعه دریافتی برای هر قطعه سکه ۱۰ میلیون ریال (یک میلیون تومان) است و مابه التفاوت قیمت آن در زمان تحویل سکه به قیمت روز دریافت خواهد شد. برای سکه‌های تحویلی در سررسید ۶ ماهه ۴ درصد و برای سکه‌های تحویلی در سررسید یک‌ساله ۹ درصد تخفیف از قیمت روز تحویل در نظر گرفته شده و ۹ درصد مالیات بر ارزش افزوده نیز از آنها دریافت نمی‌شود. بر این اساس با توجه به سرمایه یک میلیون تومانی نرخ سود برای پیش‌خرید سکه در دوره ۶ ماه حدود ۱۱ درصد و در دوره یک‌ساله ۱۵ درصد خواهد بود. خریداران، برای تحویل سکه‌های پیش‌خرید شده در زمان سررسید فقط می‌توانند به شعبه‌ای که عملیات پیش‌خرید در آن انجام شده مراجعه کنند؛ در‌صورتی‌که پیش‌خریدکننده قبل از فرارسیدن سررسید تحویل سکه از دریافت آن انصراف دهد، می‌تواند با ارائه رسید پیش‌خرید، مبلغ پرداختی را از بانک دریافت کند.