شرایط اعطای شناسنامه به فرزندان حاصل از ازدواج زنان با مردان افغان

خبرگزاری تسنیم: محمدعلی صالحی معاون فرهنگی اداره اتباع وزارت کشور در نشست هم اندیشی برزخ بی‌هویتی در سرزمین مادری اظهار کرد: هم اکنون این پرسش مطرح است که آیا فرزندان متولد از زنان ایرانی که همسران‌شان از شهروندان افغانستانی یا عراقی بوده، بی‌هویت هستند یا خیر؟ البته این مسئله بحثی حقوقی است و باید تمام جوانب بررسی شود. مثلا این که چرا مجلس گفته است در ۱۸ سالگی به آنها تابعیت بدهند.

وی افزود: در ایران ممکن است یک مرد افغانستانی با زن ایرانی ازدواج کند و در این شرایط فرزند او افغانستانی است، چرا که تابعیت در ایران معمولاً براساس خون تعیین می‌شود.

معاون فرهنگی اداره اتباع وزارت کشور گفت: در بحث اتباع خارجی، پناهندگانی که به صورت قانونی در کشور حضور دارند هیچ کدام بی‌هویت نیستند و هر فردی که گذرنامه یا کارت آمایش داشته باشد فرزندش کارت هویت دریافت می‌کند و تا سن ۱۸ سالگی می‌تواند با آن زندگی کند و پس از آن اگر مادرش ایرانی باشد می‌تواند درخواست شناسنامه داشته باشد و این تصور اشتباه است که بگوییم صرفاً شناسنامه هویت است، بلکه گذرنامه نیز برای این افراد ملاک هویت است.

صالحی ادامه داد: کودکان اتباع با کارت آمایش می‌توانند به مدرسه بروند و وزارت بهداشت مکلف است به آنها خدمات بدهد، همچنین آنها با این کارت بیمه می‌شوند.

وی با اشاره به این که در چهار سال گذشته ۱۳ هزار و ۱۸۱ نفر در خارج از کشور با زنان ایرانی ازدواج کرده‌اند که این تعداد در ایران ۴ هزار و ۸۹۴ نفر بود، افزود: مطابق قانون تابعیت این افراد اگر فرزندی داشته باشند ایرانی نیست، مگر این که فرزند آنها در سن ۱۸ سالگی درخواست شناسنامه ایرانی داشته باشد و طبق قانون باید طی مدت یکسال تشکیل پرونده دهد.

معاون فرهنگی اداره اتباع وزارت کشور تصریح کرد: از سال ۵۸ تا به امروز ۲۳ هزار و ۱۸۱ زن ایرانی با مردان عراقی و افغانستانی ازدواج کرده‌اند که این ازدواج ثبت شده است و توصیه می‌کنیم هر فردی که با مرد غیرایرانی ازدواج کرده است حتماً آن را ثبت کند.

صالحی ادامه داد: تاکنون ۱۲ هزار نفر از فرزندانی که مادران آنها ایرانی هستند و به سن بالای ۱۸ سال رسیده‌اند موفق به دریافت شناسنامه شده‌اند و با ۹۹ درصد درخواست این افراد برای ارائه شناسنامه موافقت می‌شود.

وی گفت: ما به عنوان دولت موظف به اجرای قانون در این زمینه هستیم و اگر قانون ایراد دارد باید آن را اصلاح کرد. طبق قانون فرزندانی که مادر آنها ایرانی است، پس از سن ۱۸ سالگی تا یک سال یعنی ۱۹ سالگی فرصت دارند برای دریافت شناسنامه اقدام کنند و بدین منظور باید حتماً ازدواج مادر آنها ثبت شده باشد.

معاون فرهنگی اداره اتباع وزارت کشور با اشاره به این که ۷۵ هزار نفر از کودکان افغانستانی که فاقد مدارک هویتی بودند با دستور رهبر انقلاب در مدارس ثبت‌نام شدند، افزود: وظیفه ما حمایت از زنان ایرانی در ازدواج با اتباع خارجی است به همین دلیل می‌گوییم که حتماً ازدواج خود را ثبت کنند تا زن از مواردی همچون نفقه و ارث بهره‌مند شود.

صالحی با اشاره به پژوهشی که در استان مازندران انجام شد گفت: در این پژوهش زنان ایرانی که با مردان افغانستانی ازدواج کرده بودند، بررسی شدند که اغلب از میان خانواده‌های دارای نیاز مالی بودند و ۱۷ درصد از والدین این دختران در سال ۸۸ درآمدشان ماهانه بیش از ۲۰۰ هزار تومان و بقیه کمتر از این مبلغ و به طور میانگین ۱۳۹ هزار تومان بود.

وی ادامه داد: اغلب این دختران در خانواده‌های با جمعیت بالای ۵ نفر زندگی می‌کردند و بیشتر آنها فرزند سوم به بعد بودند. همچنین ۸۷ درصد آنها از ازدواج خود راضی بودند و ۵.۵ درصد ازدواج‌ها به طلاق منجر و در ۵ درصد ازدواج‌ها مرد متواری شده بود.