توقیف ۱۰ وانت کتاب قاچاق

خبرگزاری ایلنا: نشست خبری با موضوع قاچاق کتاب با حضور رئیس کارگروه مبارزه با قاچاق کتاب بعد از ظهر امروز (یکشنبه ششم خردادماه) در محل اتحادیه ناشران و کتابفروشان برگزار شد.

محمود آموزگار (رئیس اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران) در این نشست گفت: چاپ غیرقانونی آثار دارای مجوز موضوعی است که چندین سال است همکاران ناشر ما را دچار مشکل کرده است. معمولا کتاب‌هایی که پرفروش هستند با چاپ و تکثیر غیرقانونی فروششان به ثلث و حتی ربع کاهش پیدا می‌کند و متاسفانه روز به روز شاهد جریان فزاینده قاچاق کتاب‌های پرفروش هستیم. وقتی توجه کنیم که ناشران حرفه‌ای تنها ۱۰ درصد تولیداتشان مورد اقبال واقع می‌شوند که باید با درآمدشان برای چاپ ۹۰ درصد باقی آثار تامین هزینه کنند و معیشت‌شان هم بچرخد تازه مشخص می‌شوند پدیده قاچاق کتاب چه تاثیر مخربی در صنعت نشر دارد.

آموزگار ادامه داد: این پدیده آنقدر بالا گرفته که حتی در نمایشگاه بین المللی کتاب تهران نمایشگاه‌های استانی و فروشگاه‌های بزرگ مجازی نیز شاهد آن هستیم. پیش آمده که ناشر در فلان نمایشگاه خودش حضور داشته و دو غرفه آن طرف‌تر کتابش به صورت غیرقانونی به فروش می‌رسیده. تمام این موارد باعث شد پس از پیگیری‌ها در سال ۹۵ تفاهم‌نامه‌ای میان اتحادیه وزارت ارشاد و نیروی انتظامی و قوه قضائیه شکل بگیرد و کارگروه مبارزه با قاچاق کتاب آغاز به کار خواهد کرد.

رئیس اتحادیه ناشران و کتابفروشان سپس گریزی به پدیده دستفروشی زد و گفت: در هفته کتاب سال گذشته که اعضای کمیسیون فرهنگی شورای شهر از راسته انقلاب بازدید کردند هیچ دستفروشی در خیابان‌ها نبود و این یعنی شهرداری برای آن روز آنها را جمع‌آوری کرده بود. مساله اینجاست عده‌ای مبادرت به عرضه کتاب‌های غیرقانونی می‌کنند که بعضا کتاب‌های غیرمجوزدار را نیز به فروش می‌رسانند. برخورد با متخلف این جرم براساس قانون شش ماه تا سه سال جرم دارد. البته این جرم جرم خصوصی محسوب می‌شود و باید یک شاکی خصوصی برای پیگیری آن اقدام کند. شاکی که بعضا یا هزینه پیگیری را ندارند یا وقت این کار را پیدا نمی‌کند برای همین پیشنهاد داده‌ایم تا این جرم یک جرم عمومی شناخته شود و قوه قضائیه خودش پیگیر کار باشد.

این فعال نشر افزود: نهایتا در جلسه‌ای که با حضور سه معاون قوه قضائیه رئیس پلیس امنیت، فرمانده پلیس تهران و نمایندگان ارشاد اتحادیه برگزار شد درخواست کردیم تا این جرم یک جرم عمومی تلقی شود و از معاونین قوه قضائیه خواستیم تا با دادسرای فرهنگ و رسانه هماهنگ کنند و دیگر پیگیری تخلف عرضه کتاب بدون مجوز نیازمند شاکی خصوصی نباشد. علاوه بر اینها ما با تمام مسئولین ذیصلاح هماهنگی انجام داده‌ایم تا کارها سریعتر پیش برود.

رئیس کارگروه مبارزه با قاچاق کتاب سپس خبر از کشف و توقیف ۱۰ وانت حامل کتاب‌هایی که به صورت غیرقانونی منتشر شده‌اند داد و گفت: با هماهنگی‌ها و پیگیری مراجع ذی‌صلاح ۱۰ وانت کتاب که به صورت غیرقانونی منتشر شدند کشف و جمع‌آوری شد و دو مرکز پخش و توزیع کتاب در محوطه خیابان انقلاب نیز به دستور مقام قضایی پلمپ شد. جالب اینجاست که بسیاری از متخلفان از وزارت ارشاد پروانه و مجوز دارند و حتی از خود اتحادیه پروانه کسب گرفتند. براساس قوانین صنفی و حتی قوانین خود ارشاد انتشار چنین کتاب‌هایی مجرمانه است و عواقب دارد و از همکاران می‌خواهیم حتما در کارهای خود از صحت کتاب‌ها و فاکتورها اطلاع‌ حاصل کنند.

او اضافه کرد: بیشتر این کتاب‌ها مربوط به ناشرانی مثل امیرکبیر، خوارزمی، فرهنگ معاصر، قطره، ققنوس، سخن، چشمه، مازیار، آموز، اختران، آگاه و ... بودند. لیست کاملی از عناوین و تعداد کتاب‌های ضبط شده آماده که تحویل مقام قضایی می‌شود خوشبختانه ارشاد به اهمیت این موضوع پی برده و عزم جدی برای حل آن دارد. متاسفانه ما به قوانین بین‌المللی حوزه کپی رایت و قانون برن نپیوسته‌ایم و به همین دلیل مثلا از یک اثر خالد حسینی ۱۹ ترجمه در بازار کتاب‌مان عرضه می‌شود. اگر ناشران ما از ناشر خارجی اجازه ترجمه بگیرند و روند کارشان مورد حمایت واقع شود قطعا سروسامان بهتری به وضعیت نشر کشور خواهیم داد. در خود نمایشگاه می‌بینیم بعضا حجم چنین تخلفاتی آنقدر بالاست که نمی‌توانیم جلویشان را بگیریم یا مثلا در نمایشگاه استانی شیراز چند غرفه را بستیم.

آموزگار اظهار داشت: متاسفانه قاچاقچیان کتاب همه جا هستند و حتی می‌بینیم در دستگاه‌های دولتی و وزارتخانه‌ها ازجمله سازمان حمایت از مصرف کنندگان نمایشگاه کتابی برگزار می‌شود که چنین کتاب‌هایی را در آنجا عرضه می‌کنند. تمام این مسائل باعث شد تا از طریق وزارت ارشاد اقدام کنیم و درخواست داشته باشیم تا در هیچ نهاد و ارگانی بدون هماهنگی با خود ارشاد یا اتحادیه نمایشگاهی برگزار نشود. همه اینها یعنی اقدامات ما تنها موردی و موضعی نیست و ما یکسری فعالیت مشخص برای جلوگیری از رشد بی‌رویه پدیده قاچاق کتاب داریم.

رئیس اتحادیه ناشران استان تهران هچنین متذکر شد: قرار است جلسه‌ای با شهردار تهران و شهرداران منطقه ۱۱ و ۶ تهران که حوزه استحفاظیه انقلاب را شامل می‌شوند، داشته باشیم تا به بررسی وضعیت دستفروشی کتاب در این منطقه بپردازیم. مخالف دستفروشی نیستیم چراکه بالاخره راه امرار معاش عده‌ای است اما وقتی این پدیده می‌تواند بستری شود برای سوءاستفاده نیازمند ساماندهی و نظارت است. هدف اصلی اقدامات ما تامین امنیت خاطر برای همکاران حرفه‌ای و فعال‌مان است و اینکه اجازه ندهیم فعالیت نشر در کشور متوقف شود. در این مسیر موفق شده‌ایم اتحادیه را از یک اتحادیه شهرستانی تبدیل به اتحادیه استانی کنیم و اقداماتی هم برای تشکیل یک اتحادیه سراسری در جریان است.

او در پایان با اشاره به لزوم اصلاح روند صدور مجوز نشر در کشور گفت: واقعیت این است که ما با صدور بی‌رویه پروانه نشر مواجه هستیم که باعث شده نه تنها پدیده قاچاق کتاب که بعضا قراردادهای چاپ کتاب عجیب و غریبی را نیز ببینیم. طرف خودش نویسنده بوده و حالا ناشر شده اما وقتی می‌خواهد با نویسنده‌ جوانی قرارداد امضا کند پرداخت او را موکول به شش ماه پس از فروش کتاب می‌کنند حتی قراردادهایی داریم که ناشر در آن هیچ گونه سرمایه‌گذاری نمی‌کند برخی با دریافت پول تنها خدمات نشر را به مکتقاضی ارائه می‌دهد تا زمانی که زمینه رانت و یارانه در حوزه نشر وجود دارد چنین اتفاقاتی هم می‌افتد و عمدتا هم این افراد سودجو هستند که از معافیت‌های مالیاتی بیمه و ... بهره می‌گیرند تا آن ناشری که واقعا کار می‌کند.