جایگزینی شرکت‌های متوسط به جای غول‌های نفتی

رویداد ۲۴ نوشت: پس از نشست اعضای اوپک در وین گمانه‌زنی‌ها برای نتیجه تولید نفت ایران و دورنمای وضعیت صنعت نفت وارد فاز جدیدی شد. کارشناسان نفتی پیش‌بینی کرده بودند در حالی که اکثر غول‌های نفتی پس از خروج آمریکا از برجام از ایران رفته‌اند، ما نیز مجبوریم به شرایط موجود در نشست اوپک تن دهیم. در نهایت این نشست برگزار شد و تعهد اعضا از ۱۵۰ درصد به ۱۰۰ درصد رسید. با اینهمه زنگنه معتقد است نتیجه نشست اوپک مناسب بوده است. موضوعی که آینده آن را مشخص می‌کند.

بعید است شرکت‌های بزرگ نفتی با ما همکاری کنند

علی شهرویی کارشناس حوزه نفت درباره خروج غول‌های نفتی از ایران گفت: باید واقع‌گرا باشیم و نباید مسائل را به صورت تبلیغی نگاه کنیم. بجای اینکه به دنبال شرکت‌های بزرگ نفتی باشیم که بعید است با ما همکاری کنند، باید به دنبال شرکت‌های متوسط و کوچکی بود که تمایل دارند با ما کار کنند.

او افزود: عده‌ای به اشتباه تصور می‌کنند که تنها شرکت‌های بزرگ هستند که دستاوردهای تکنولوژیکی و درآمدی برای ایران دارند درحالیکه این شرکت‌ها نظیر توتال و شل به عنوان یک هلدینگ بزرگ هستند که خودشان از تکنولوژی شرکت‌های دیگر بهره می‌برند، بنابراین باید به دنبال جایگزینی شرکت‌های متوسط که امکان حضور و فعالیت در ایران دارند، باشیم.

معمولا حضور شرکت‌های بزرگ در ایران فارغ از نحوه قرارداد و نوع عملکرد آنها، به عنوان دستاوردی برای دولت‌ها محسوب می‌شود آنچنانکه هر دولتی بتواند شرکت بزرگتری را به کشور بیاورد، بهتر عمل کرده است! موافقان این دیدگاه معتقدند حضور شرکت‌های بزرگ به شکوفایی صنعت ایران خواهد انجامید اما مخالفان اعتقاد دارند معمولا قراردادهای این شرکت‌ها با نفت ایران یک‌طرفه بوده و بیش از آنکه منافع کشور در نظر گرفته شود، منافع شرکت‌هایی همچون توتال و شل در نظر گرفته می‌شود. با اینهمه آنچه مسلم است، آنکه حضور غول‌های نفتی در ایران میسر نیست و باید به جایگزین آن اندیشید.

شهرویی می‌گوید حال که فروش نفت ایران به دلیل قطع برخی از همکاری‌ها در اروپا و شرق آسیا که روابط خوبی با آمریکا دارند، با اخلال مواجه شده، باید به فکر راه حل باشیم و با جایگزین کردن شرکت‌های دیگر سعی در رفع جبران مالی این عدم همکاری باشیم.

آنچنان که این کارشناس نفتی می‌گوید در سال‌های گذشته می‌توانستیم با اجاره یا خرید پالایشگاه از اروپا که اتفاقا قابل واگذاری هم بود اقدامات خوبی انجام دهیم اما به دلیل عدم هماهنگی در سیاست‌های کلان و بخش‌های مختلف، موفق نشدیم و به جای اینکه هزینه‌های گزاف پالایشگاه‌های داخلی می‌شد با اجاره پالایشگاه در کشورهای دیگر به درآمد تثبیت شده‌ای دست یافت.

شهرویی مشکلات پولی و بانکی را به عنوان مهمترین معضل پیش روی صنعت نفت خواند و گفت: در بحث تحریم‌ها مشکلاتی که ما را بیشتر از همه تهدید می‌کرد مشکلات پولی و بانکی است. اگر اروپا برای جابجایی پول و فروش نفت فکری بیندیشد از وضعیت فعلی رهایی خواهیم یافت اما تجربه نشان داده که اروپا و روسیه زمانی که پای منافعشان وسط بیایند منافع خود را در اولویت قرار می‌دهند، از طرف دیگر با شکاف صورت گرفته میان اروپا و آمریکا در مسائل مختلف جهانی امکان همگرایی اروپا و آمریکا کاهش می‌یابد. با اینهمه تحریم‌ها قابل دور زدن هستند و چنانچه مجرای مالی و پولی بین ایران و اروپا گشایش یابد می‌توان از شرایط سخت عبور کرد و امکان زنده ماندن برجام را حفظ کرد.