رسالت مخالفان FATF چیست؟

خبرآنلاین: مهلت قانونی شدن لوایح چهارگانه الحاق به FATF رو به پایان است. دو «لایحه پالرمو» و «لایحه اصلاح قانون مبارزه با پول‌شویی» امروز در مجمع تشخیص مصلحت نظام و دو «لایحه الحاق ایران به کنوانسیون مبارزه با تامین مالی تروریسم» و «لایحه اصلاح قانون مبارزه با تامین مالی تروریسم» در مجلس شورای اسلامی در انتظار تعیین تکلیف هستند.

اما مخالفان پروپاقرص این لوایح همه توان خود را بسیج کردند تا جلوی الحاق ایران به FATF را بگیرند. این مخالفان گرچه به ظاهر داعیه انقلابی‌گری دارند و می‌خواهند نزد افکارعمومی قهرمان جلوه کنند، اما به یک سئوال مهم حاضر نیستند پاسخ دهند و آن سئوال اینکه مسئول نپیوستن به FATF کیست و چه مرجعی باید تبعات این اتفاق را پاسخ گوید.

علی صوفی عضو کابینه دولت اصلاحات و فعال سیاسی اصلاح طلب می‌گوید: «مخالفان FATF امروز حرفی می‌زنند و توجه هم به بعد نمی‌کنند. حتی شاید هدف از کارشکنی و سنگ اندازی مقابل الحاق به FATF این باشد که دولت به مشکل بیفتد بنابراین معتقدم به هیچ وجه آن‌ها تبعات عدم الحاق به FATF را نخواهند پذیرفت».

دولت چهار لایحه را برای پیوستن ایران به FATF تقدیم مجلس کرد و این لوایح در مراجع مختلف حاکمیتی از جمله شورای عالی امنیت ملی مورد بررسی کارشناسی قرار گرفتند و تمام مصالح کشور در تهیه و تدوین آن‌ها لحاظ شده است بنابراین در صورت الحاق ایران به این معاهده، دولت خود را پاسخگو می‌داند، اما اگر زور مخالفان پیوستن به FATF بر موافقان بچربد، چه کسی باید پاسخگوی تبعات عدم الحاق به FATF باشد؟

کسانی که مخالف الحاق به FATF هستند، حتی شاید ندانند با چه مخالفت می‌کنند. یک هراسی در آن‌ها از جهانی شدن، توسعه ارتباط بین المللی و عادی شدن روابط ایران با سایر کشور‌های وجود دارد. به عبارت دیگر مخالفان، الحاق به FATF را نوعی غرب پرستی می‌دانند و به همین خاطر با لوایح چهارگانه مخالفت می‌کنند.

در بین مخالفان کم هستند کسانی که دیدگاه کارشناسی دارند و گاهی به صدا و سیما می‌آیند و جزئیات دلایل مخالفت خود را بازگو می‌کنند، اما در رسانه‌ها و فضای مجازی این طور نیست. البته در گذشته‌ها نیز افرادی بودند که با هر تکنولوژی جدید و پدیده نویی ابتدا مخالفت می‌کردند، اما بعد آن را می‌پذیرفتند. امروز هم درباره الحاق به FATF چنین وضعیتی وجود دارد. در مجموع به نظر می‌رسد عده‌ای تصور می‌کنند، اراده‌ای می‌خواهد کشور را به غرب وابسته کند بنابراین وقتی لوایح چهارگانه مطرح شد ابتدا به ساکن با آن مخالفت کردند و اصلا کاری ندارد اصل موضوع چیست. در واقع آن‌ها رسالت خود می‌دانند که اجازه ندهند چنین اتفاقی بیفتد.

هزینه نپیوستن به FATF را چه کسی پرداخت می‌کند؟

پرداخت هزینه تبعات این اتفاق بر دوش مردم است. وقتی ما نتوانیم خود را با روابط تجاری جهانی هماهنگ کنیم، طبعا هزینه اش را باید مردم روی افزایش قیمت کالا‌ها بپردازند.

مسئولیت چنین اتفاقی را چه کسی باید بپذیرند؟ آیا وقتی قیمت کالا‌ها افزایش پیدا کرد مخالفان FATF به صحنه می‌آیند تا از کرده خود دفاع کنند یا آنکه جا خالی می‌دهند تا پیکان توجه افکارعمومی متوجه دولت شود؟

مسئولیت مستقیم تصویب لوایح چهارگانه برعهده مجلس است، اما به هر حال اگر این لوایح تصویب نشود قطعا دولت نمی‌تواند برنامه‌های مصوب توسعه‌ای را پیش ببرد و پاسخگوی مسئولیت‌های خود در قبال عملیاتی کرد سندچشم انداز ۲۰ ساله باشد. در واقع الحاق به FATF و برقراری مراودات مالی با سایر کشور‌های دنیا لازمه اجرای برنامه‌های توسعه ای، سرمایه گذاری در کشور، اشتغال زایی و خروج از رکود است بنابراین وقتی لازمه کار فراهم نباشد، سلسله وار بقیه مسائل نیز تحت تأثیر قرار می‌گیرند.

چرا مخالفان FATF اعلام نمی‌کنند که مسئولیت تبعات نپیوستن به این معاهده بین المللی را می‌پذیرند؟

اگر هم این حرف را بزنند در آینده کسی نمی‌گوید «آثار کار ما اینجاست و ما مسئولیتش را می‌پذیریم» بلکه همان زمان که آثار تبعات عدم الحاق به FATF مشهود شد با فرافکنی اعلام می‌کنند «دولت عُرضه نداشت و از همه ظرفیت‌های کشور برای مدیریت اوضاع بهره نگرفت. حتی عمداً این مشکلات را پدید آورد تا ثابت کند باید به FATF می‌پیوستیم». پس قطعا حرف‌های امروز مخالفان را نباید ملاک قضاوت فردا قرار داد.

آیا شجاعت مسئولیت پذیری را در مخالفان الحاق به FATF می‌بینید؟

خیر، آن‌ها مسئولانه اظهارنظر نمی‌کنند. اگر مسئولیت پذیر باشند به همین راحتی در مقابل موضوع جبهه گیری نمی‌کنند. مواضع آن‌ها را زمان اجرای برجام فراموش نکردیم. چقدر با برجام مخالفت کردند؟ اما بعدا وقتی آمریکا از برجام خارج شد چقدر از خروج آمریکا از برجام اظهار نگرانی کردند و به دولت کنایه زدند و گفتند «بی خود به آمریکا اعتماد کردید».

اگر برجام از نظر مخالفان بد بود خروج آمریکا از آن تحصیل حاصل برآن‌ها محسوب می‌شود، چون برنامه اقدام جامع مشترک را در معرض بربادرفتن قرار می‌دهد؛ بنابراین مخالفان الحاق به FATF از اتخاذ این مواضع تنها یکسری مقاصد سیاسی برای کارشکنی دارند تا از غربگرایی در کشور جلوگیری کنند. این رویکرد آن‌ها باید در جایی به چالش کشیده شود. یعنی دولت یک طرف و این‌ها در طرف دیگر قرار بگیرند و هر کدام استدلال‌های خود را برای افکارعمومی بیان کنند تا افکارعمومی متوجه شود الحاق به FATF و عدم الحاق به FATF چه سرنوشتی را برای کشور رقم خواهد زد.

متأسفانه چنین فضایی در تلویزیون وجود ندارد بنابراین مخالفان امروز حرفی می‌زنند و توجه هم به بعد نمی‌کنند. حتی شاید هدف از کارشکنی و سنگ اندازی مقابل الحاق به FATF این باشد که دولت به مشکل بیفتد بنابراین معتقدم به هیچ وجه آن‌ها تبعات عدم الحاق به FATF را نخواهند پذیرفت.

آیا عدم الحاق به FATF، کانال مالی اروپا برای ایران را با بن بست مواجه می‌کند؟

بله، قطعا. این مسئله جزء الزامات تجارت جهانی است. آن زمان سرمایه گذاران برای ورود به بازار کشور عضو FATF اعتماد می‌کنند. در واقع FATF از جامعه جهانی برای ارتباط مالی با ایران رفع نگرانی می‌کند.