ثبت پدر فرضی در شناسنامه کودکان بی‌هویت

خبرگزاری ایلنا: طبق آخرین آمار ماهانه ۱۰۰ کودک بی‌هویت در بیمارستان‌های علوم پزشکی تهران متولد می‌شود و در این میان چگونگی صدور شناسنامه و اسناد هویتی برای این کودکان محل سوال است. سیف‌الله ابوترابی (سخنگوی سازمان ثبت احوال کشور) به سوالات در این زمینه پاسخ داد. او همچنین به ارائه آخرین آمار از ازدواج کودکان، طلاق، مرگ و میر و... پرداخت که در زیر می‌خوانید:

سیر صدور شناسنامه برای کودکان بی‌هویت که برای ورود به مدرسه، ازدواج و.. نیاز به اسناد هویتی دارند، چگونه طی می‌شود؟

سازمان ثبت‌احوال در داخل کشور با بیش از ۱۱۰۰ اداره و نمایندگی و در خارج کشور در تمام نمایندگی‌های جمهوری اسلامی ایران برای افرادی که ایرانی باشند، شناسنامه‌ صادر می‌کند. پس باید بین فردی که ایرانی است و فرد دیگر که متولد ایران است، تفاوت قائل شویم. با تولد در ایران کسی ایرانی نمی‌شود.

کودک دارای پدر و مادر بعد از مراجعه والدین به ثبت‌احوال دارای سند ولادت یا شناسنامه می‌شوند، اما در مورد کودکان سر راهی سازمان بهزیستی متولی آنها می‌شود و با معرفی یک نماینده برای آنها شناسنامه صادر می‌کند. یعنی یک نفر را معرفی می‌کند تا به نیابت از پدر و مادر کودک سند را امضا کند. در ۶ ماه اول سال ۹۷ برای تعداد ۲۱۰ کودک، شناسنامه به این شکل صادر شده است و این نکته را باید بگویم که کودکان بدون شناسنامه قطعا ایرانی نیستند.

برای ۲۱۰ کودک که پدر و مادرشان نامشخص هستند و نمی‌توان گفت که نامشروع متولد شده‌اند، در ۶ ماه اول سال ۹۷ شناسنامه‌ با پدر و مادر فرضی صادر شده‌است.

با این تفاسیر به نوعی می‌توان گفت، برای این کودکان شناسنامه صوری صادر می‌شود؟

برای نوزادی که پدر و مادر او نامشخص هستند و نمی‌توان گفت که نامشروع متولد شده‌اند، هنگام صدور شناسنامه نام پدر و مادر فرضی انتخاب می‌شود؛ یعنی پدر و مادری که برای او در شناسنامه ثبت می‌شود، فاقد مشخصات است و صرفاً نامشان در شناسنامه کودک وجود دارد. در انتهای شناسنامه نیز ذکر می‌شود که پدر و مادر فرد توسط بهزیستی به شکلی فرضی ثبت شده‌اند.

با توجه به این موضوع آیا در آینده برای این افراد مشکل قانونی پیش نمی‌آید؟

راه دیگری جز این راه برای تعیین هویت نوزادان فاقد والدین وجود ندارد. درباره نوزادان غیرایرانی هم همانطور که اشاره کردم، گواهی ولادت اتباع ایرانی صادر می‌شود. اگر این نوزاد در ایران متولد شده باشد و گواهی اتباع ایرانی را دریافت کرده باشد و بعد از پایان ۱۸ سالگی به مدت یک سال از کشور خارج نشود به خودی خود تابع دولت ایران می‌شود و شناسنامه ایرانی دریافت می‌کند.