کاهش آمار طلاق با مهریه‌های نامتعارف

روزنامه ایران در نقد آمار طلاق در کشور نوشت: هنوز هم در ازدواج هایی که صورت می گیرد بعضی از عروس خانم‌ها قبل از حضور در دفتر ازدواج از مهریه‌های نامتعارف یا به نوعی عجیب و غریب حرف می‌زنند، ۱۹۸۳ عدد گل رز آبی، سفر به دور دنیا، یک دست داماد و نمونه‌هایی از این قبیل؛ این در حالی است که چندی پیش دختری باسواد کردن ۶ کودک محروم از تحصیل را به‌عنوان مهریه در نظر گرفته بود.

سیدمحمد حسینی مجد، سردفتر ازدواج با اشاره به اینکه آمار چنین مهریه‌هایی کاهش پیدا کرده به «ایران» می‌گوید: تا سال‌های گذشته تعداد مهریه‌های بسیار بالا وجود داشت که نگران‌کننده بود یا برخی درخواست ثبت مهریه‌های نامتعارف و به قولی ناممکن داشتند. وی انگیزه درخواست‌های عجیب خانم‌ها را سخت کردن کار همسر برای طلاق می‌داند و می‌افزاید: در چنین مواردی عروس نمی‌خواهد که روزی دچار معضل جدایی شود و می‌خواهد با قرار دادن مهریه‌ای که پرداختن آن غیرممکن یا سخت است، از زندگی مشترک محافظت کند.

البته برخی هم فقط با هدف شوخی و سرگرمی چنین پیشنهادهایی می‌دهند. در صورتی که عروس درخواست ثبت مهریه عجیب یا تعداد سکه‌های بسیار بالا می‌کند سعی می‌کنم با نصیحت او را منصرف کنم که در مواردی بعد از چند سال عروس و داماد برای تشکر از ثبت نکردن مهریه نامعقول دوباره به دفترم مراجعه کرده‌اند.

سردفتر دیگری با اشاره به اینکه برخی عروس‌ها درخواست‌های نامعقولی برای تعیین مهریه دارند می‌گوید: در مواردی عروس درخواست می‌کند که چنانچه داماد در آینده خانه‌ای خرید آن خانه را به‌نام او کند یا به‌عنوان مثال سه دانگ را به‌ نام او بزند. چنین شروطی به هیچ عنوان قابل ثبت نیستند زیرا مالی وجود ندارد که بتوان ثبت کرد. البته اگر هم ملکی وجود داشته باشد باز نمی‌توان در دفتر ازدواج جزء شروط ضمن عقد آن را قرار داد در چنین مواردی مرد باید با ارائه اسناد و مدارک ملک و طی مراحل قانونی مانند دریافت پایان کار و پرداخت مالیات و نظایر آن در دفتراسناد رسمی به‌صورت قانونی ملک را به عروس واگذار کند.

سیدحسین کاظمی، سردفتر ازدواج هم با نامعقول دانستن مهریه‌های نامتعارف توضیح می‌دهد: روزی عروس و دامادی برای ثبت ازدواج به دفتر مراجعه کردند و داماد گفت من می‌خواهم سرم را بابت مهریه به عروس بدهم. مواردی همچون سکه به تعداد سال تولد عروس هم داشتیم اما من هیچ کدام را به شخصه ثبت نمی‌کنم چون بیشتر در حد تعارف و کاملاً نامأنوس هستند.

من همیشه این افراد را ارشاد می‌کنم تا وجوه نقد و مهریه‌هایی که معقول و جامعه پسند هستند را لحاظ کنند. البته برخی از این درخواست‌های عجیب هم به طورکل قانونی نیستند. مواردی مانند سفر به عتبات عالیات و حج و سفر به انگلستان داشتیم که ثبت شد اما موردی در خصوص سفر به دور دنیا داشتیم که از نوشتن آن امتناع کردم.

سیدجمال موسوی، سردفتر دیگر ازدواج نیز در این خصوص معتقد است: مهریه باید به گونه‌ای باشد که غیرعقلایی و تحمیلی نباشد و مهریه‌ای که عقلایی نباشد شرع هم آن را تأیید نمی‌کند. یعقوب شنابی، سردفتر ازدواج در زمینه ثبت مهریه‌های نامعقولی مانند یک دست یا پا یا چشم داماد بر فرض محال توضیح می‌دهد: در دفترخانه من چندین سال پیش ۱۵۰۰ شاخه گل رز به‌عنوان مهریه ثبت شد که مالیت هم دارد و در هر زمان می‌توان معادل ریالی آن را حساب کرد اما در صورت ثبت مهریه‌هایی مانند اعضای بدن بر فرض محال، حتماً تقویم در پس ثبت آن بوده است یعنی از کارشناس دیه در خصوص برابری میزان دیه آن عضو بدن سؤال می‌شود و معادل ریالی آن برای پرداخت مهریه در نظر گرفته می‌شود.

وی در ادامه به‌عنوان یکی از مخالفان سرسخت مهریه، این سنت را پرکردن خلأ سهم الارث دختر می‌داند و می‌افزاید: چنانچه در زمینه حق طلاق، دیه، ارث، اشتراک اموال و بقیه مباحث حقوقی به‌طور مکانیزه و دقیق حقوق زن و مرد یکسان باشد و در همه سطوح، قانون برای زن و مرد به یک میزان اجرا شود می‌توان مهریه را حذف کرد تا هم از ظلم به مردان جلوگیری شود و هم زنان به حقوق مساوی خود همانند سایر کشورهای دنیا دست پیدا کنند.