ارتباط سفر ظریف به نیویورک با پیشنهادات ژاپن

انتخاب: سفیر سابق ایران در لندن بر این باور است که سفر محمد جواد ظریف بر این مبنا است که مجالی به افکار عمومی داده شود تا از زبان وزیر امور خارجه ایران توجیه شوند که اگر حرکتی از سوی آمریکایی‌ها انجام شود، ایران آماده مذاکره و همکاری است.

سید جلال ساداتیان، کارشناس مسائل بین‌الملل و سفیر سابق ایران در لندن در ارتباط با مباحث مطرح شده پیرامون تنش‌زدایی میان ایران و آمریکا بعد از دیدارهای دیپلماتیک چند وقت اخیر، به ویژه نتایج اعلام شده بعد از سفر حسن روحانی به ژاپن گفت: «طرحی چهار ماده‌ای مطرح شده که سه ماده آن بر این اساس است. ایران بمب اتمی نمی‌خواهد که این امر پیشاپیش از سوی رهبری نیز مورد تایید قرار گرفته بود. در سطح دوم ایران نباید در پی تنش‌آفرینی منطقه‌ای باشد که هیچ‌گاه چنین نیز نبوده است. ماده سوم نیز این بود که ایران به تعهدات خود در برجام عمل کند که ۱۵ بار این امر از سوی آزانس بین‌المللی انرژی اتمی مطرح شده است.»

وی افزود: «در ماده چهارم این طرح این مساله مطرح شده که آمریکا تحریم‌های ایران را لغو کند. تمامی ابعاد این طرح از همان ابتدا موید مواضع ایران بوده و هست. تهران از همان ابتدا تاکید دارد که برجام مبتنی بر قطعنامه ۲۲۳۱ است و همه کشورهای طرف توافق باید متعهد باشند. اکنون ژاپن بعد از فرانسه مساله تنش‌زدایی را مطرح کرده است. فرانسه موضوع ۱۵ میلیارد دلار را مطرح که رقم به ۱۸.۶ میلیارد نیز افزایش پیدا کرد. پیشنهاد پاریس این بود که ایران پول نفت را به سازوکار مالی اینستکس واریز کند و در قبال آن دارو غذا ارائه خواهد شد. این موضوع از ابتدا رد شده بود، اروپایی‌ها ۱۱ تعهد داده بودند اما ظاهرا قصد ندارند، تمامی آن‌ها را رعایت کنند.»

سفر سابق ایران در لندن، در ادامه تصریح کرد: «در مقطع کنونی که پیشنهاد و میانجی‌گری ژاپنی‌ها طرح شده، مساله این است که توجه داشته باشیم ژاپنی‌ها چه کرده‌اند و چه می‌کنند. در این میان، اگر گامی کوچک برداشته شود، می‌توان به روند آینده امیدوار بود. در چند وقت گذشته ایران بارها بر پایبندی به تعهدات خود در قبال پایبندی دیگر طرف‌های برجام به ویژهد اروپایی‌ها تاکید کرده است. مقامات سیاسی کشورمان بارها این موضوع را مظرح کرده‌اند و در شرایط کنونی نیز به شینزو آبه نخست‌وزیر ژاپن همین موضوع را گوشزد می‌کنند. ظاهر قضیه و آن‌چه در رسانه‌ها بازنمایی شده این است که آمریکایی‌ها اندکی از فشار خود بر اروپایی‌ها کاسته برخی نرمش‌ها را در ارتباط تعامل آن‌ها با ایران نشان داده‌اند. اکنون در چنین شرایطی اگر نرمش آمریکا در برابر همکاری اروپایی‌ها با ایران اتفاق بیافتد و اجرایی شود، ایران گام پنجم کاهش تعهدات را نباید بردارد و گام چهارم را می‌تواند تعلیق کند. مدار و آغازگر این روند را نیز می‌توان در موضوع تبادل زندانیان میان دو طرف مورد بازخوانی قرار داد. این مساله نوعی خوش‌بینی را ایجاد که که امکان تنش‌زدایی وجود دارد.»

این کارشناس مسائل بین‌الملل در بخشی دیگر از گفته‌های خود پیرامون سفر ظریف به نیویورک برای حضور در یک نشست عادی شورای امنیت گفت: «پیش از این‌که این سفر انجام شود، مجید تخت‌روانچی، سفیر ایران در سازمان ملل در نشست شورای امنیت شرکت و نقطه‌نظرهای ایران را مطرح کرد؛ متعاقب همین امر بود که نماینده آمریکا در سازمان ملل گفتگویی کوتاه را با نماینده ایران داشت. هر چند حرف‌های او اظهار تاسف از مرگ یک دختر خوزستانی در نتیجه نرسیدن دارو بود اما این مصافحه نیز به عنوان گامی مثبت تلقی شد. اکنون بر این باور هستم که سفر محمد جواد ظریف در ادامه همین روند است تا مجالی به افکار عمومی داده شود که از زبان وزیر امور خارجه ایران توجیه شود که اگر حرکتی از سوی آمریکایی‌ها انجام شود، ایران آماده مذاکره و همکاری است. در مجموع، بیشتر این سفر را می‌توان بیشتر در سطح تاثیرگذاری بر افکار عمومی مورد ارزیابی قرار داد.»