کاهش قیمت اینترنت صورت گرفت؟

روزنامه ایران: «مصوبه ۱۸۱ اصلاح شد» این خبری بود که اواخر مهر ماه بر خروجی اکثر خبرگزاری‌ها قرار گرفت. مصوبه‌ای که اواسط بهمن سال ۹۲و در راستای وعده وزیر ارتباطات در خصوص کاهش نرخ سرویس‌های اینترنتی، توسط کمیسیون سازمان تنظیم مقررات اجرا شد، اعتراض و انتقاد بسیاری از فعالان حوزه اینترنت کشور را به دنبال داشت.

حالا و با گذشت تقریباً ۸ ماه از تصویب و ابلاغ این مصوبه، رگولاتوری با بررسی مجدد، اعلام کرد که مصوبه تخفیف ۳۵ درصدی اینترنت برای ارائه‌دهندگان ADSL به ۲۵ درصد تخفیف برای تمام فروشندگان این سرویس اصلاح شده است. اما گویا اصلاح این مصوبه نیز نقطه‌ای بر پایان انتقاد‌ها و اعتراض‌های برخی شرکت‌های اینترنتی نبوده‌ است چرا که اکثر شرکت‌های ندا بر این باورند که از زمان اجرایی شدن این مصوبه مخابرات و زیرساخت به این مصوبه تمکین نکرده و تخفیفات لازم را به شرکت‌های اینترنتی نداده‌اند.

اما از آن سو هم مخابراتی‌ها اعلام می‌کنند که به مصوبات رگولاتوری احترام گذاشته و تخفیفات لازم را به شرکت‌های اینترنتی ارائه کرده‌اند. همچنین سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی نیز به عنوان تصویب کننده این مصوبه با قاطعیت اعلام می‌کند که از تمام اهرم‌های نظارتی خود برای اجرای دقیق مصوبه ۱۸۱ استفاده کرده و تاکنون هیچ تخلفی مبنی بر اجرا نشدن این مصوبه گزارش نشده است.

یک مصوبه پر سر و صدا

در آخرین ماه‌های سال گذشته کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات به ریاست محمود واعظی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، در جلسه شماره ۱۸۱ خود موضوع تعرفه ارائه خدمات اینترنت مبتنی بر فناوری ADSL را با هدف کاهش هزینه اینترنت در سبد خانوار با توجه به زنجیره هزینه‌های ارائه خدمات اینترنت بر مبنای قیمت عادلانه روز و مصوبات گذشته بررسی و تعرفه‌های جدیدی را برای اجرای شرکت‌های ندا (اینترنت پرسرعت) و شرکت‌های مخابرات استانی مصوب کرد.

براساس این مصوبه، تعرفه پهنای باند اینترنت بین‌الملل به منظور ارائه خدمات اینترنت ADSL برای شرکت‌های ارائه کننده این خدمات شامل شرکت‌های ندا و شرکت‌های مخابرات استانی ۳۵درصد کاهش یافت. به این ترتیب قیمت هر STM۱ پهنای باند اینترنت که مبلغی حدود ۳۸ میلیون تومان محاسبه می‌شد به حدود ۲۴ میلیون تومان کاهش پیدا کرد. همچنین کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات، تعرفه حجم استفاده از اینترنت ارائه شده از طریق فناوری ADSL را برای کاربران نهایی نیز به میزان ۲۰ درصد و به صورت یکنواخت در همه سطوح کاهش داد.

هر چند در همان زمان فعالان اینترنت از این میزان کاهش قیمت استقبال کردند اما تصویب چنین مصوبه‌ای را به خاطر تفکیک ارائه دهندگان سرویس اینترنت عجولانه و بدون دقت دانسته و اعلام کردند که در این مصوبه حقوق تمام بازیگران عرصه اینترنت دیده نشده است. در آن زمان این گروه بر این باور بودند که وزارت ارتباطات باید در تعیین قیمت‌ها، تمامی سرویس دهندگان اینترنتی را مدنظر قرار می‌داد چرا که برای یکسان‌سازی قیمت‌ها و استفاده تمامی کاربران اینترنت از تخفیف اعمال شده، نباید در نرخ پهنای باند دوگانگی وجود داشته باشد.حالا و تقریباً با گذشت ۸ ماه از این اعتراض‌ها، سازمان تنظیم مقررات اعلام کرده است که مصوبه ۱۸۱ را اصلاح کرده است. در اصلاحیه جدید مصوبه، تخفیف ۳۵ درصدی اینترنت برای ارائه‌دهندگان ADSL به ۲۵درصد تخفیف برای تمام فروشندگان این سرویس تبدیل شده است.

سر پیچی مخابرات و زیرساخت از اجرای مصوبه

برخی شرکت‌های اینترنت پرسرعت در واکنش به اصلاح مصوبه و در نظر گرفتن تخفیف برای تمام بازیگران عرصه اینترنت اعلام می‌کنند که این تخفیف‌ها در صورتی می‌تواند کاهش قیمت اینترنت را برای فعالان بازار اینترنت و کاربران نهایی به دنبال داشته باشد که مصوبه به درستی از سوی مخابرات و ارائه‌کننده پهنای باند یعنی شرکت ارتباطات زیرساخت اجرا شود. این شرکت‌ها اعلام می‌کنند که مخابرات و زیرساخت از اجرای این مصوبه تاکنون سر باز زده‌اند.

احمد نخجوانی، مدیرعامل یک شرکت اینترنتی، با اعلام اینکه اصلاح مصوبه یک سوی خواسته فعالان بازار اینترنت بود و اجرای درست آن سوی دیگر خواسته‌ صنف است، تأکید می‌کند که از زمان ابلاغ مصوبه ۱۸۱،شرکت‌های ارائه دهنده اینترنت پرسرعت طبق خواسته وزارتخانه عمل کرده و قیمت فروش اینترنت برای کاربران نهایی را ۲۰درصد کاهش داده‌اند اما در مقابل هیچ تخفیفی از سوی مخابرات(برای دریافت امکانات) و زیرساخت(برای دریافت پهنای باند) به آنها داده نشده است.

وی با اعلام اینکه مراحل دریافت این تخفیف از سوی سازمان تنظیم مقررات دچار پیچیدگی شده است می‌گوید: «سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی اعلام کرده است که برای دریافت تخفیف از طرف شرکت مخابرات و زیرساخت شرکت‌های اینترنتی باید یک تأییدیه نداشتن تخلف از سازمان تنظیم در مناطق ۹ گانه مشخص شده دریافت کنند تا سازمان تنظیم مقررات نیز در صورت نبود مشکل، تأییدیه‌ای به مخابرات و زیرساخت برای ارائه تخفیف به شرکت‌های اینترنتی ارسال کند.» او تأکید می‌کند در بسیاری از موارد به بهانه‌های مختلف سازمان‌های تنظیم مقررات مناطق تأییدیه لازم را به رگولاتوری ارسال نمی‌کنند یا اشکالات مختلفی به گزارش‌های شرکت‌های اینترنتی می‌گیرند که در نهایت این وضعیت باعث می‌شود دریافت تخفیف از مخابرات و زیرساخت به تعویق بیفتد.

نخجوانی همچنین به تمکین نکردن شرکت مخابرات به اجرای مصوبه ۱۸۱ رگولاتوری اشاره می‌کند و می‌افزاید:« بخش دیگری از اجرای این مصوبه نیز به تمکین و احترام همه بازیگران این حوزه بر می‌گردد این در حالی است که مخابرات حاضر به اجرای این مصوبه نیست و آن را قبول ندارد. همچنین مخابرات امکانات لازم برای شرکت‌های ندا را فراهم نمی‌کند و سازمان تنظیم نیز جلوی این تخلف مخابرات را نمی‌گیرد.» نخجوانی با تصریح این موضوع که تا کنون تخفیفی از طرف مخابرات و زیرساخت دریافت نکرده‌اند اعلام می‌کند با وجود این شرایط بسیاری شرکت‌ها از جیب خود گذشته و تخفیف ۲۰درصدی به کاربران نهایی را اجرا کرده‌اند.

مخابرات: مصوبه بدون کم و کاست در حال اجراست‌

اما در مقابل این اظهارات، مسئولان شرکت مخابرات ایران اعلام می‌کنند که به تمام مصوبات رگولاتوری تمکین کرده‌اند و مصوبه ۱۸۱ را نیز بدون کم و کاست به اجرا گذاشته‌اند. داوود زارعیان، سخنگوی شرکت مخابرات ایران با تأکید این موضوع که مخابرات ایران پیوسته براساس مصوبه رگولاتوری عمل می‌کند و تاکنون هیچ تخطی انجام نداده است می‌گوید: «شرکت مخابرات ایران به تمام مصوبات رگولاتوری عمل می‌کند و مصداق بارز این ادعا هم افزایش حجم واگذاری سرویس شرکت‌های اینترنت پرسرعت بوده است. اگر قرار به بی‌توجهی به مصوبات رگولاتوری و نادیده گرفتن بازیگران این حوزه بود این شرکت‌ها نمی‌توانستند تا این اندازه تجارت خود را گسترش دهند.»

وی در ادامه می‌افزاید: «شخص مدیر‌عامل مخابرات به همه مدیران عامل استانی مخابرات اعلام کرده است که هر نوع همکاری لازم را با شرکت‌های اینترنتی انجام دهند. اگر در این زمینه صحبت از کم کاری مخابرات مطرح می‌شود به نظر من برخی قصد بزرگنمایی بعضی موضوعات را دارند.» زارعیان در پاسخ به این سؤال که آیا تاکنون مخابرات تخفیفی براساس مصوبه ۱۸۱ به شرکت‌های ندا ارائه داده یا خیر می‌گوید: «براساس دستور سازمان تنظیم در هر جا که لازم بوده و دستور داده شده مخابرات تخفیف و همکاری لازم را انجام داده است. البته در این بین ممکن است مخابرات در برخی مناطق نتواند براساس دستور عمل کند که این اعمال نکردن دستورات به معنی تخطی از مصوبات نیست بلکه در برخی مناطق مخابرات شرایط امکان ارائه خدمات لازم را ندارد.» وی تأکید می‌کند که اگر شرکت‌های اینترنتی با مشکلی در زمینه ارائه تخفیف و امکانات روبه رو شده‌اند مستقیماً به ما اعلام کنند تا آن را پیگیری کنیم.

هیچ‌کس حق تخطی از اجرای مصوبه را ندارد

در همین زمینه سازمان تنطیم مقرارت اعلام می‌کند که تاکنون مصوبه ۱۸۱ بدون کوچکترین مشکلی از طرف تمام بازیگران عرصه اینترنت اجرا شده است. غلامرضا داداش‌زاده،معاون نظارت و اعمال مقررات سازمان تنظیم مقررات، در خصوص اجرای مصوبه تخفیف قیمت اینترنت می‌گوید:« سازمان تنظیم ابزار کنترلی خاص خودش را دارد براساس این ابزار کنترلی و مستنداتی که در دست داریم اجرای مصوبه ۱۸۱ به درستی از سوی شرکت مخابرات و زیرساخت انجام شده است.

تاکنون ما هیچ گزارش تخلفی از مناطق مختلف سازمان تنظیم مبنی بر اجرا نشدن مصوبه دریافت نکرده‌ایم.» وی اعلام می‌کند که برای کاهش بوروکراسی، شرکت‌های اینترنتی باید تأییدیه تخلف نداشتن خود و نمایندگان‌شان را از سازمان‌های تنظیم مقررات در مناطق مختلف دریافت می‌کردند تا در نهایت رگولاتوری با در اختیار گذاشتن تأییدیه به مخابرات و زیرساخت دستور ارائه تخفیف به آنها را می‌داد. اگر رگولاتوری تأییدیه تخلف نداشتن شرکت‌های اینترنتی را دریافت کرده باشد بلافاصله به مخابرات و زیرساخت دستور ارائه تخفیف را داده است.

داداش‌زاده تأکید می‌کند که اگر شرکت اینترنتی موفق به دریافت تخفیف نشده است حتماً تخلفی داشته و به همین دلیل تأییدیه لازم برای دریافت تخفیف از سازمان تنظیم مقررات مناطق مربوطه به رگولاتوری ارسال نشده است. وی در واکنش به انتقاد کاربرانی که اعلام می‌کنند با اجرای این مصوبه در ۸ ماه گذشته هیچ تفاوت محسوسی در قیمت‌های خرید سرویس اینترنت ایجاد نشده تأکید می‌کند که این تخفیف قیمت برای کاربرانی بیشتر قابل لمس است که از سرویس‌های اینترنتی سه ماه، شش‌ماه و یکساله استفاده می‌کنند. وی تأکید می‌کند که با اصلاح جدید این مصوبه قطعاً برخی مشکلات در این خصوص حل خواهد شد و این کاهش قیمت بیشتر احساس می‌شود.