خبری درباره یک پیام‌رسان ایرانی که امیدواریم واقعی نباشد

برترین‌ها: روز گذشته، پایگاه خبری دیده‌‌بان ایران از اخطار گوگل نسبت به استفاده کاربران از پیام‌رسان «بله» خبر داد.

در این خبر آمده که شرکت گوگل با نمایش اعلانی به کاربران گوشی‌های مجهز به سیستم‌ عامل اندروید هشدار داد که پیام‌رسان «بله» از اطلاعات موجود در دستگاه تلفن همراه آن‌ها سوء استفاده می‌کند. این اخطار از سوی سپر ایمنی گوگل صادر شده است که وظیفه بررسی امنیت برنامه‌ها و حفاظت از داده‌های کاربران را دارد.

اما این نخستین بار نیست که این قسم از حواشی پیرامون نرم‌افزارهای داخلی شکل گرفته همانطور که تا کنون شاهد حذف معاندانه برخی از نرم‌افزارهای داخلی از فروشگاه‌های خارجی مانند اپ استور و گوگل پلی بوده‌ایم.

حواشی مربوط به درز اطلاعات در «بله»

تابستان امسال بود که تصویری در فضای مجازی دست‌به‌دست شد و منتشرکننده آن مدعی بود این تصویری از صفحه مانیتور یکی از کارمندان پیام‌رسان «بله» است که به پیام‌های ردوبدل شده میان کاربران این پلتفرم دسترسی دارد :

انتشار این تصویر با واکنش گسترده‌ای از سوی کاربران فضای مجازی همراه شد و به شائبه دسترسی پیام‌رسان‌های ایرانی به اطلاعات و نقض حریم خصوصی آن‌ها دامن زد. به دنبال انتشار این تصویر پیام‌رسان بله بیانیه‌ای منتشر کرده و در آن توضیحاتی را ارائه کند.

بر اساس آنچه در متن این بیانیه آمده است، بله این تصویر را تأیید کرده و توضیح داده که این تصویر به سیستم مانیتورینگ این پلتفرم مربوط می‌شود و اضافه کرده است: «بله به‌عنوان یک پلتفرم مانند تمام پلتفرم‌های دیگر موظف است تدابیر لازم را برای جلوگیری از کلاهبرداری‌ها و حفظ امنیت، درباره فعالیت کاربران خود در پلتفرم، اتخاذ کند.» بنابراین، طبق اعلام این پیام‌رسان چنین سطحی از دسترسی به مسئله تأمین امنیت کاربران مربوط می‌شود.

بله! شد آنچه نباید می‌شد

زینب مرزوقی، خبرنگار گروه جامعه روزنامه فرهیختگان درباره شبهات امنیتی این نرم‌افزار می‌نویسد:

علی‌رغم جسارت مدیران بله، اما اتفاقی که در رابطه با مساله انتشار محتوای گروه‌های بله افتاده است، خدشه‌دار شدن اعتماد کاربر است. هرچند محتوا مرتبط با گروه‌های عمومی است اما همچنان این ذهنیت از سوی کاربران ایرانی پیام‌رسان‌های داخلی وجود دارد که محتوای چت‌های خصوصی نیز زیر ذره‌بین خواهد بود.

با وجود غیرواقعی بودن این گزاره و نقض حریم خصوصی اما این انتشار تصویر صفحه مانیتور می‌تواند ذهنیت کاربران پیام‌رسان‌های ایرانی را هم به سمت یک گزاره غیرواقعی سوق دهد. از این رو از دست دادن اعتماد کاربران و مکدر شدن ذهنیت افراد نسبت به یک پیام‌رسان داخلی ممکن است موقعیت سایر پیام‌رسان‌های ایرانی را هم به خطر بیندازد.

تقریبا پس از سال‌ها تبلیغات برای پیام‌رسان‌های ایرانی، فیلترشدن برخی از پلتفرم‌ها و پیامرسان‌های خارجی کاربران جدیدی را به تعداد کاربران قبلی پیام‌رسان‌های داخلی اضافه کرد. عدم دسترسی همگانی به فیلترشکن‌ها از یک جایی به بعد درنهایت بسیاری از ما را مجبور به پذیرش استفاده از پیامرسان‌های داخلی کرد و بالاخره به هر شکلی که بود در بسته پیام‌رسان‌های مورد استفاده مردم قرار گرفتند.

شاید اقبال عمومی گسترده‌ای شکل نگرفت اما به‌هرحال به دلیل دسترسی سریع‌تر پیام‌رسان‌های ایرانی با تمام کاستی‌ها و نواقص درنهایت گزینه خیلی از مردم، پیام‌رسان‌های ایرانی شد. انتشار این صفحه مانیتور و پیام‌های کاربران کانال‌ها، خواه یا ناخواه این نگرانی را برای کاربران بله یا سایر پلتفرم‌های داخلی دیگر ایجاد کرد که نکند حالا محتوای خصوصی نیز مورد رصد قرار بگیرد؟ هرچند بنا به گفته مدیران بله، این اقدام برای جلوگیری از انتشار محتواهای مجرمانه و کلاهبرداری انجام گرفته است اما باید پذیرفت که ایجاد اعتماد دوباره برای کاربران، یک امر زمانبر خواهد بود.