نوآوران روباز؛ از پورشه تا مرسدس

هفته نامه خودرو امروز: اولین خودروهایی که متولد شدند، کالسکه های روباز بودند و در سال های اولیه تولید خودرو، بیشتر ساخته ها سقفی نداشتند. با این حال به تدریج اتاق های مسقف بر نمونه های روباز ارجحیت یافتند و خودروهای کانورتیبل به نمونه های خاص و سفارشی بدل شدند. به تدریج و از دهه ۵۰ میلادی بود که دیگر بیشتر خودروهای روباز بر اساس پلت فرم های اسپرت و جوان پسند طراحی شدند و سقف های پارچه ای دستی و برقی، ساختار اصلی سقف این خودروها را تشکیل می دادند.

با این حال نوآوری های متعددی در عرضه خودروهای روباز انجام گرفته است. هستند خودروهایی که سعی کرده اند تا با ابداع سیستم و با فرمی جدید، سنت های این بخش از بازار را به چالش بکشند. نوآوری های این خودروها بعضا با چنان استقبالی مواجه شده که موقعیتی ویژه در بازار برای خود دست و پا کرده، به نوعی سبک ماندگار و مستقل بدل شده است. در این مطلب سعی داریم تا با برخی از این نمونه های خلاق و موفق آشنا شویم.

پورشه ۹۱۱ تارگا

پورشه در میانه دهه 60 شمسی سیستم جدیدی را به بازار معرفی کرد که تارگا نام داشت. اسم تارگا از مسابقه تارگا فلوریوگرفته شده بود اما به نوعی از سقف مدل 911 اطلاق می شد که در آن پنل میانی سقف قابلیت برداشته شدن داشت. علاوه بر این می توانستید شیشه عقب خودرو را نیز بردارید تا تنها یک ستون فلزی در وسط اتاق باقی بماند و 911 شما به یک خودرو تماما روباز بدل شود.

این نوع از سقف بسیار مورد توجه خریداران آمریکایی قرار گرفت و به تدریج به یکی از آپشن های محبوب مدل 911 بدل شد و در بازار برای بسیاری دیگر از محصولات برندهای دیگر نیز قابل سفارش شد. پورشه با آنکه به تدریج سیستم سقف تارگا را به طور کامل دگرگون کرد اما اصالت آن را تا به امروز حفظ کرده است.

فراری 575 سوپرامریکا

در دهه ۹۰ میلادی چندین خودرو مفهومی با سیستم جدیدی از سقف معرفی شدند که در آنها پنل میانی سقف از طریق یک لولا به ستون پشتی متصل بود و با چرخش سقف حول این محور، سقف روی صندوق عقب تا می شد. این سیستم جذاب اما مورد توجه فراری قرار گرفت و در نمونه تولید محدود ۵۹۹ تایی مدل ۵۷۵سوپرامریکا از آن استفاده کرد.

سقف شیشه ای مدل سوپرامریکا همانند یک خودرو تارگا قابلیت برداشته شدن دارد. با این تفاوت که سقف با دوران حول لولای عقبی خود روی صندوق عقب خوابانده می شود. این سیستم در زمان عرضه ۵۷۵ بسیار مورد توجه علاقه مندان و متخصصان قرار گرفت و بسیاری آن را یک نوآوری خلاقانه از جانب فراری ارزیابی کردند. بعدها رنو و چند خودروساز ژاپنی همانند آن را روی برخی محصولات خود عرضه کردند.

نسل سوم شورولت کوروت

نسل سوم شورولت کوروت در سال 1968 عرضه شد. این خودرو از هر نظر نسبت به نسل قبل کوروت پیشرفتی قابل توجه داشت اما در این میان سیستم جدید و خلاقانه سقف این خودرو بود که نظر بسیاری را به خود جلب کرد. این سیستم که T-Top نام داشت، به نحوی از مدل تارگا پورشه 911 الهام گرفته شده بود و در آن پنل میانی سقف به صورت دو تکه مجزا قابل برداشتن بودند.

موفقیت این خودرو سبب شد تا آپشن تی - تاپ در میان خودروهای آمریکایی بسیار محبوب شود. اما یک عامل بسیار حیاتی در نهادینه شدن سقف تی - تاپ اثرگذار بود. این عامل چیزی نبود مگر قوانین فدرال ایمنی که در دهه 70 میلادی تصویب شد. این قوانین عرضه هرگونه خودرو با سقف کاملا باز را در آمریکا ممنوع کرد و بدین ترتیب بسیاری از خودروسازان ناچار شدند تا به سراغ این سیستم سقف بروند.

پورشه 914

سقف تارگا در مدل ۹۱۱ در مدل ۹۱۱ برای اولین بار توسط پورشه عرضه شد اما این مدل ۹۱۴ بود که توانست این سیستم کارآمد را در دسترس عموم مردم قرار دهد. برای مدتی مدید خودروهای اسپرت کوچک و ارزان قیمت کانورتیبل به سقف های پارچه ای بی کیفیتی مجهز بودند که کارایی چندانی ندانستند و تنها محافظتی نسبی در برابر عوامل جوی ایجاد می کردند اما پورشه با همکاری فولکس واگن یک خودروی اسپرت نسبتا ارزان قیمت را عرضه کرد که از سقف تارگا بهره می جست که در صورت عدم استفاده در صندوق عقب این خودرو قابل نصب شدن بود.

به هنگام نیاز هم این سقف به سرعت قابل نصب بود و بدون هیچ گونه درز و نشتی، سیستمی بسیار مناسب و ایده آل بود. موفقیت پورشه در عرضه سیستم تارگا برای ۹۱۴ سبب شد تا خودروسازان متعددی در دهه ۷۰ میلادی به سراغ این سیستم بروند و محصولات اسپرت کوچک موتور وسط و موتور جلو خود را با این سیستم عرضه کنند.

مرسدس بنز کلاس S و سری ۶۰۰

در دهه های اولیه معرفی خودرو در ابتدای قرن بیستم، یکی از انواع سقف که بسیار مورد توجه ثروتمندان بود سقف Lnadaulet بود که در آن فقط بخش جلویی یا عقبی سقف قابل باز شدن بود و بخش دیگر کاملا مسقف و ثابت بود. این سیستم از اواسط دهه 50 میلادی دیگر در انحصار رولزرویس بود و تنها گونه های محدودی با آن روانه بازار می شدند. در این میان اما مرسدس بنز با عرضه نمونه لنداوت مدل 600 سروصدای زیادی به پا کرد. در این خودرو تنها بخش عقبی لیموزین قابل باز شدن بود و باقی قسمت ها مجهز به سقف فلزی ثابت بودند. مدل مذکور به قدری مورد استقبال ثروتمندان قرار گرفت که باقی خودروسازان نیز به تدریج از آن در گونه های سفارشی محصولات خود استفاده کردند و خودروهای مشاهیر و رجال سیاسی نیز با همین نوع سقف تولید شدند.

فراری F50

سقف تارگا برای مدتی مدید در بازار خودروهای اسپرت حکمرانی می کرد اما هنوز نتوانسته بود به عرصه سوپراسپرت ها وارد شود. دلیل اصلی این امر این نکته بود که در سوپراسپرت ها، کاهش وزن، استحکام شاسی و بهبود وضع ایرودینامیکی خودرو در اولویت اول بودند و بوباز بودن خودرو با این موارد در تناقض است اما استفاده از مواد کمپوزیت بسیار سبک و محکم در ساخت این خودروها و از اوایل دهه ۹۰ میلادی امکان آن را ایجاد کرد که دوباره نمونه های روباز به بازار سوپراسپرت ها وارد شوند.

اولین نمونه مدرن از این گروه خودروها، فراری F۵۰ بود که روی پلت ف۶رمی برگرفته از خودروهای فرمول ۱ ساخته شده بود. شاسی F۵۰ به قدری سبک و مستحکم بود که امکان روباز بودن خودرو را فراهم آورد و پنل میانی فیبر کربنی این خودرو نیز به عدم افزایش وزن خودرو کمک شایان ذکری می کرد.

مرسدس بنز SLK

در میان تمامی خودروهای این لیست، شاید مرسدس بنز SLK را باید انقلابی ترین بدانیم. با آن که پژو با مدل 402 اکلیپس در دهه 30 میلادی برای اولین بار سقف فلزی بازشو برقی را به جهانیان معرفی کرد و فورد نیز با مدل اسکای لاینر در دهه 50 برای مدتی این سیستم را عرضه کرد اما این مرسدس بنز بود که جرأت یافت تا در بازار داغ اسپرت های کوچک روباز، این سیستم را احیا کند. سقف SLK بسیار سریع و بی سروصدا در صندوق عقب آن جمع می شد و هنگامی که روی اتاق بسته شده بود، همانند سقف یک کوپه محکم و نفوذناپذیر بود. SLK به خاطر همین سقف از جانب متخصصان و مردم با تحسین قابل توجهی روبرو شد و همین سبب شد تا خودروسازان دیگری همانند ب ام و، فراری، لکسس، پژو و رنو هم به سراغ آن بروند.