پزشکان هندی و پاکستانی جزو محارم ایرانی‌ها می‌شوند!

برترین‌ها: هفته گذشته، محمد رئیس‌زاده رئیس کل سازمان نظام پزشکی در مراسم بزرگداشت روز پزشک نسبت به کمبود پزشک جراح در کشور هشدار داد و گفت: امسال هیچ کس متقاضی رشته جراحی قلب در کشور نشده و در کل کشور فقط دو فارغ‌التحصیل جراحی اطفال داریم. در رشته‌های بسیار ضروری جراح نداریم و با شرایط موجود مجبور می‌شویم با عقب‌گرد ۴۰ ساله از هند، پاکستان و فیلیپین پزشک وارد کنیم.

در واقع این کمبود را نمی‌توان ساده انگاشت. در صورت حل نشدن این معضل، جان مردم به مخاطره می‌افتد و نکته مهم‌تر اینکه آیا نهادهای مربوطه تا به حال به این موضوع اندیشیده‌اند یا خیر؟

احتمال بازگشت به دوره پزشکان هندی و پاکستانی

روزنامه همدلی در گزارشی احتمال بازگشت به دوره پزشکان هندی و پاکستانی را مطرح کرده. در بخشی از این گزارش که درباره چشم‌انداز نگران کننده وضعیت سلامت در کشور است، آمده:

شغل پزشکی در کشور اگرچه پیش از این جزء مشاغل لوکس و پردرآمد محسوب می‌شد اما این وضعیت به تدریج تغییر کرد و حالا کار به جایی رسیده که بسیاری از پزشکان به دلایل درآمد ناچیز و مشکلات معیشتی فرار را بر قرار ترجیح می‌دهند و حاضر هستند از صفر شروع کنند، اما اینجا نمانند. صحبت از حقوق‌های 10 میلیون تومانی به میان آمده و شرایط به گونه ای  است که برخی به کنایه درآمدهای خود را با آرایشگاه‌های زنانه مقایسه می‌کنند. وضعیت مهاجرت پزشکان و همچنین عدم استقبال آنها در برخی از رشته‌ها نگرانی برای کمبود پزشک در آینده نه چندان دور را تشدید کرده و زمزمه واردات پزشک و جراح از هند، پاکستان و فیلیپین شنیده می‌شود.

«ایران بهشت پزشکان است.» این یک خبر سوخته است. هرچند در گذشته‌ای نه چندان دور مسئولان با افتخار از وضعیت مناسب پزشکی در کشور صحبت می‌کردند، اما در سال‌های اخیر عواملی زمینه مهاجرت پزشکان را به سایر کشور فراهم کرده و در کنار آن تمایل جوانان برای تحصیل در رشته‌های پزشکی نیز کم شده و نگرانی درباره ارجاع بیماران به کشورهای همسایه را ایجاد کرده‌است.

واردات پزشک؛ اعزام بیمار به خارج!

روزنامه جهان‌صنعت نیز از علل کاهش تمایل پزشکان جوان به ادامه تحصیل در رشته‌های تخصصی و تبعاتش گزارش می‌دهد.

تا همین اواخر آرزوی اغلب نوجوانان و جوانان این بود که پزشک شوند، به‌خصوص جراح قلب و عروق؛ بخشی از این آرزو به خاطر کسب درآمد بود و برخی دیگر به دلیل جایگاه اجتماعی این شغل. اما در حال حاضر نه تنها قبولی در رشته‌های پزشکی آرزوی بسیاری از جوانان نیست بلکه بخش قابل‌توجهی از پزشکان متخصص و غیرمتخصص به دلایل مختلف از جمله تخریب‌های گوناگون، اعمال تعرفه‌های غیرواقعی و موارد مشابه به دنبال راهی برای بازنشستگی زودهنگام یا مهاجرت هستند. به گفته برخی پزشکان اگر وضعیت به همین روال پیش رود در آینده نه‌چندان دور هم باید دکتر وارد کنیم و هم بیماران را صادر کنیم! چنین امری به معنی برگشت به چند دهه قبل است. بیش از ۱۰ سال است که کارشناسان و مسوولان حوزه سلامت هشدار می‌دهند که در آینده‌ای نه‌چندان دور در حوزه تخصص‌های پزشکی کمبود خواهیم داشت و تازه‌ترین این نگرانی‌ها را می‌توان در اظهارات اخیر رییس کل سازمان نظام پزشکی کشور به وضوح دید.

برخی جراحان قلب دلیل نبود متقاضی برای این رشته را میزان تعرفه‌های غیرواقعی می‌دانند. اما آیا این موضوع تازه‌ای است؟ خیر. آیا برای این چالش تدبیری اندیشیده شده‌ است؟ خیر. براساس بررسی‌ها تداوم این وضعیت یعنی تا چند سال دیگر در حالی با موج بی‌شماری از پزشکان متخصص پوست و پلاستیک و زیبایی مواجه خواهیم بود که جراح قلب، مغز و اعصاب، عروق، عمومی، زنان، پیوند اعضا و… یا متخصص بیهوشی و داخلی و کلیه نخواهیم داشت. بررسی‌های آماری هم نشان از بحرانی‌بودن وضعیت دارد. پنج‌ سال پیش نایب‌رییس انجمن جراحان قلب ایران اعلام کرده‌ بود که فقط ۲۴۰ متخصص جراحی‌ قلب در کشور داریم و این آمار در حالی است که بدانیم افزایش بیماری‌های قلبی در جوانان یکی از موارد نگران‌کننده به‌شمار می‌رود. در هر صورت سوال مهم این است که چه عواملی در گرایش دانشجویان پزشکی به انتخاب تخصص موثر است؟ شرایط جامعه، تفاوت درآمد بین رشته‌ها، سهولت و کم‌دردسربودن برخی از این تخصص‌ها، توصیه خانواده، پس ‌نیاز جامعه و نظام‌ سلامت کجای این مولفه‌های موثر در انتخاب قرار می‌گیرد؟ سوال مهم‌تر اما این است که بر هم خوردن تعادل رشته‌های مختلف در حوزه‌ بهداشت و درمان چه پیامدهایی خواهد داشت؟

همه اینها در حالی است که بدانیم آمارهای رسمی حکایت از شتاب عجیب مهاجرت پزشکان از ایران هم دارد؛ موضوعی که تاثیر شگفتی در وضعیت کمبود نیروی متخصص در سیستم سلامت کشور می‌گذارد. برخی افزایش سهمیه پزشکی را دوباره پیش کشیده‌اند اما نکته اینجاست که تربیت بیشتر پزشک به معنای پرشدن ظرفیت‌های مورد نیاز نیست؛ چرا که اگر سهمیه‌ها دو برابر شود، باز هم دانشجویان به دلیل مسائل اقتصادی و اجتماعی رغبتی برای تحصیل در رشته‌های تخصصی مادر ندارند.