چه بخریم: سهام، دلار یا سکه؟

برترین ها به نقل از نشریه نام و نشان : برای خیلی از سرمایه گذاران سه نصیحت کلی وجود دارد اول ضرر نکنید دوم ضرر نکنید و سوم ضرر نکنید. درواقع این نصیحت یک واقعیت در خود دارد و آن لزوم حفظ وضعیت فعلی و سپس حرکت به سوی افزایش دارایی و سود است.

هرچند در گام اول می بایست تفاوتی میان ریسک پذیری و به استقبال ریسک رفتن قایل شد. از دیدگاه منطقی ریسک پذیری و ضررپذیری می تواند دو روی یک سکه باشد اما تفاوت های اساسی میان این دو مفهوم وجود دارد که مهمترین آن میزان احتمال وقوع ضرر در قالب ریسک کردن است که یک نمونه بارز آن بازی شیر و خط است در شیر و خط شانس برد و باخت تقریبا برابر است لذا هیچ کس از شیر و خط بازی کردن کسی پول دار نمی شود و در نهایت فرد همیشه رد یک سطح بلندمدت می ماند.


اما در برابر در بازی شطرنج هم در نهایت یک برنده و بازنده خواهیم داشت شاید در نگاه اول این امر همانند نتیجه بازی شیر و خط باشد اما در شطرنج هیچ گاه شانس باخت یا برد شما ۵۰ درصد نیست.

چراکه علاوه بر شانس در این بازی تفکر و استراتژی نقش اساسی دارد. تفاوت این دو مفهوم غالبا از سوی ما اشتباه می شود پس هرگاه ما از عنوان ریسک یاد می کنیم به دنبال مفهومی نظیر بازی شطرنج هستیم نه به ضرر انداختن صرف خود نظیر شیر و خط. پس تفاوت میان ریسک کردن مطلوب برای کسب بازدهی همانا ارزیابی و استراتژی داشتن نظیر بازی شطرنج است.

اما اگر نخواهیم ریسک کنیم و پولدار شویم چکار باید کنیم؟

معمولا برای افراد با سرمایه کم و یا خیلی زیاد شناخته شده روشن برای سرمایه گذاری بدون ریسک سپرده بانکی یا اوراق مشارکت است معمولا این روش را هم می شناسند هرکسی که پولی در اختیار دراد می تواند از بانک ها یا اوراق مشارکت استفاده کرده و عموما سودی معادل سالانه تا ۱۷ درصد را کسب کرده و در حدود ۴ سال بعد دارای خود را دوبرابر کنند این امر اگرچه روشی کند است اما در اکثر مواقع برای پول های کم یا خیلی زیاد می تواند یک گزینه باشد.

به گزارش برترین ها کمترین نرخ سود بانکی در حال حاضر ۶ درصد است و تا سالانه ۱۲ تا ۱۶ درصد رشد می کند اوراق مشارکت نیز بین ۱۵ تا ۱۷/۵ درصد سود می دهند که در حال حاضر در بازار فرابورس در دسترس هستند این روش از سرمایه گذاری تنوعی نیز دارد به عنوان نمونه حساب ممتاز بانک مسکن یک نمونه است که با سپرده اولیه ۲۷ میلیون می تواند سود بالاتری از سود معمول سپرده های بانکی بدهد یا صندوق های سرمایه گذاری درآمد ثابت که نمونه ای از مجموع های بدون ریسک هستند.

اما آیا همیشه سپرده گذاران سود می کنند در ظاهر پاسخ این سوال مثبت است اما یک نکته ظریف وجود دارد و آن ارزی واقعی پول است فرض کنید امروز یک کیلو سیب زمینی به قیمت ۱۰۰ تومان معامله می شود انتهای سال هر کیلو سیب زمینی ۱۴۰ تومان است و پول شما در بانک پس از یک سال به ۱۱۸ تومان رسیده است آیا اینکه پول شما از ۱۰۰ تومان به ۱۱۸ رسیده سود کرده اید؟ در ظاهر بله اما در مقایسه با قیمت سیب زمینی یا ارزش واقعی پول خیر چراکه شما ابتدای سال می توانستید یک کیلو سیب زمینی بخرید اما در پایان سال شما با ۱۱۸ تومان تنها ۸۲۵ گرم سیب زمینی می توانید بخرید پس عملا پول شما آب رفته است یا قدرت خرید خود را از دست داده است.


در کنار طلا، الماس، سنگ های قیمتی، اشیای عتیقه و در نهایت ارزهای کشورهای باثبات اقتصادی بالا نیز کارکرد حفظ ارزش متغییر را داشته و پناهگاه تورم به شمار می روند از این رو هر گاه در اقتصاد نظیر شرایط کنونی اقتصاد کشورمان نرخ تورم به بالای نرخ سود بانکی برسد که در حال حاضر این نرخ تورم ۱۹ درصد در مقابل حداکثر ۱۷ درصد سود اوراق است گرایش به طلا ناگزیر رخ می دهد اما این شرایط در حال حاضر دارای نکاتی است نخستین نکته قیمت جهانی طلاست در سال های اخیر وضعیت رشد تورم نه تنها در اقتصاد ایران که در اکثر کشورهای جهان رخ داده است و از این رو ارزش طلا افزایش چشمگیری یافته است.

همانگونه که گفته شد از آنجایی که طلا ارزش افزوده ایجاد نمی کند می توان انتظار داشت که با دورشدن شبح تورم در اقتصاد جهانی بهای طلا کاهش یابد و این امر می تواند بهای طلا در ایران را کاهش دهد لذا سرمایه گذاران در طلا برای حفظ ارزش دارایی خود همیشه باید در انتظار شنیدن خبرهای بد درمورد بحران اقتصاد جهانی باشند. در همین حال در داخل ایران خرید ارز نیز یک گزینه است این گزینه نیز معلول تلاش برای حفظ ارزش است چراکه ارز نیز نظیر سکانس و یا طلا ارزش افزوده ایجاد نمی کند

در همین حال نرخ ارز در اقتصاد ایران تابع دو موضوع قیمت نفت و تحریم هاست و در شرایطی که قیمت نفت رو به کاهش و تحریم ها در حال افزایش باشد ارزش ارز رو به افزایش بگذارد کاهش ارزش دلار قطعی خواهد بود. با ریسک حساب شده آیا سرمایه گذاری مستقیم سودآور است؟

جواب این سوال در اکثر موارد مثبت است سرمایه گذاری مستقیم عموما می تواند به بازدهی مثبتی ختم شود سرمایه گذاری مستقیم در ایران در سه بخش املاک و مستغلات، کالاهای نظیر اتومبیل و موبایل و مشارکت در واحدهای تولید طبقه بندی می شود. در حال هر شرایط اقتصادی عموما ساخت و ساز از بازدهی ثابت تا بازدهی جهشی برخوردار است هرچند که در حال حاضر این بازدهی به دلیل سرمایه گذاری سنگین دولت در مسکن مهر از مسکونی سازی به تجاری سازی سوق یافته است.


اما در بخش خرید مستقیم اتومبیل و موبایل به دلیل اشباع بازار بازدهی وجود ندارد و در آخرین زمینه یعنی مشارکت در تولید باید گفت نکات زیادی وجود دارد. ساده ترین نوع مشارکت در تولید خرید سهام است. در خرید سهام شما در یک شرکت شریک می شوید طبیعی است که هر شرکتی با هدف ایجاد ارزش افزوده ایجاد می شود یعنی فعالیت یک شرکت باید سودآور باشد تا منطق شرکت محقق شود و عملا به بیان دیگر کسی شرکتی را برای ایجاد زیان تاسیس نمی کند.

در این شرایط یک سرمایه گذاری هوشمند به دنبال یافتن شرکت های است که در مقابل پرداخت سرمایه به آنها میزان سود بیشتری را محقق کرده یا خواهند کرد. پس موفقیت در خرید سهام به این امر وابسته است که هر فرد در مقابل مثلا یکصد ریال سرمایه به شرکت در خلال یک مدت معقول نظیر سه تا ۴ سال چقدر سود بدست می آورد هرچه این سود بیشتر و پایدارتر باشد بازدهی سرمایه گذار بیشتر و ارزش سرمایه گذاری وی بیشتر خواهد بود.


باز نشر: مجله اینترنتی Bartarinha.ir