بدون عینک آفتابی نشوید

همشهری آنلاین - الهام مرادی: خیلی‌ها که فکر می‌کنند استفاده از عینک دودی مختص طبقه خاصی از جامعه است یا نشانه سانتی‌مانتالیسم محسوب می‌شود، از آن استقبال نمی‌کردند.


اما اين سكه روي ديگري هم دارد يعني با يك عينك آفتابي مناسب مي‌توان جلوي بسياري از آسيب‌هاي چشم را گرفت. حتي خيلي‌ها به دستور پزشكان، ملزم به استفاده از عينك دودي هستند. هر چند استفاده از عينك آفتابي مختص فصل خاصي از سال نيست اما تجربه نشان داده كه با آغاز فصل گرما اشتياق مردم براي خريد اين كالا بيشتر مي‌شود. يادمان باشد همانقدر كه عينك آفتابي مي‌تواند براي محافظت از چشم‌مان مفيد باشد، همانقدر هم يك عينك آفتابي غيراستاندارد و نامناسب مي‌تواند به چشم ضرر بزند.

مشخصات عينك استاندارد چيست؟

آن دسته عينك‌هاي آفتابي‌، استاندارد به شمار مي‌روند كه حداكثر حفاظت از چشم را انجام دهند. عدسي عينك‌هايي استاندارد هستند كه بتوانند بيش از ۹۵درصد از اشعه «يو وي» يا‌‌ همان فرابنفش را جذب كنند. ميزان تعيين يو وي‌دار بودن عينك تنها از راه دستگاه يو وي‌متر امكان‌پذير است. اگر دستگاه عدد ۴۰۰ را نشان دهد مي‌توانيد به استاندارد بودن عينك‌تان مطمئن باشيد. پس يادتان باشد از فروشنده بخواهيد عينك‌تان را با دستگاه يو وي‌متر آزمايش كند، حتي اگر قيمت عينك بالا و به‌اصطلاح مارك‌دار باشد. بيشتر عينك‌هاي آفتابي ارزان‌قيمت كه معمولاً در فروشگاه‌هاي غيرمعتبر يا حتي كنار خيابان‌ها فروخته مي‌شوند، به‌علت عدم‌جذب اشعه فرابنفش تأثير بسيار منفي روي چشم‌ها مي‌گذراند. يعني نه‌تنها مفيد نيست بلكه ضرر هم مي‌زند.

هميشه مي‌توانيم عينك آفتابي بزنيم؟

لازم است تا چند نكته باريك‌تر از مو را هم درخصوص تهيه يك عينك استاندارد يادآوري كنيم. اول اينكه حتماً طي روز براي خريد عينك اقدام كنيد تا تأثير عدسي و رنگ را در نور طبيعي آفتاب بسنجيد. هرگز از عينك‌فروشي‌ها و فروشگاه‌هاي نامعتبر عينك نخريد. اگر فروشگاهي دستگاه يو وي‌سنج نداشت، بهتر است به جاي ديگري مراجعه كنيد. هنگام استفاده از يووي‌سنج به عدد ۴۰۰ توجه كنيد و اگر همين عدد را نشان داد از فروشنده بخواهيد تا عينك ديگري را برايتان تست كند تا از عملكرد درست دستگاه مطمئن شويد. از عينك آفتابي تنها طي روز و در معرض نور آفتاب استفاده كنيد چرا كه استفاده از آن در شرايط ديگر به چشم آسيب مي‌رساند. وقتي عينك به چشمتان نيست، آن را در قوطي مخصوص بگذاريد تا شيشه‌هاي آن خط و خشدار نشود.

كدام رنگ عينك آفتابي مضر است؟

بعضي‌ها عادت دارند تا رنگ عينك آفتابي‌شان را با تيپ و لباسشان مطابقت بدهند و به‌اصطلاح «ست» كنند اما رنگ عدسي عينك‌هاي آفتابي در نوع كاري كه شما انجام مي‌دهيد تأثيرگذار است. به‌طور كلي عينك‌هايي با رنگ دودي و قهوه‌اي كمرنگ براي هر نوع مصرفي، به‌ويژه رانندگي ايده‌آل به‌شمار مي‌روند. عينك‌هاي دودي بدون تأثير گذاشتن روي رنگ اجسام تنها ميزان نور آنها را كاهش مي‌دهند. عدسي‌هاي سبز رنگ بخشي از طيف رنگ آبي را كاهش داده و درخشندگي سطوح را كاهش مي‌دهد. عدسي‌هاي زرد يا كهربايي رنگ براي محيط‌هايي كه شفافيت بالايي دارند يا فعاليت‌هاي ورزشي مناسب‌ترند. در مقابل، عدسي عينك‌هاي آفتابي آبي يا بنفش براي استفاده در هيچ شرايطي استاندارد نيستند و كنتراست رنگ محيط را از بين مي‌برند. اين رنگ‌ها بيشتر به تبعيت از مد ساخته مي‌شوند.

عينك آفتابي بزرگ باشد يا كوچك؟

تعريف كلي براي استاندارد بودن اندازه يك عينك آفتابي اين است كه سطح دور چشم را كاملاً پوشش بدهد و از رسيدن نور به آن جلوگيري كند. عينك‌هايي كه عدسي كوچكي دارند تنها بخشي از چشم را مي‌پوشانند و حفاظت كامل ايجاد نمي‌كنند. از طرفي عينك‌هايي كه عدسي بزرگي دارند هم ممكن است روي گونه‌ها و بيني سنگيني كنند يا دسته‌هاي پهن آنها زاويه ديد را كاهش بدهند. همچنين بايد يك رابطه منطقي ميان اندازه عدسي و قطر دسته و فريم وجود داشته باشد. تعيين نوع فريم عينك هم تا حدود زيادي سليقه‌اي است اما يادتان باشد فريم‌هاي كائوچويي انعطاف بالاتري دارند، امكان شكستن‌شان كمتر است و راحت‌تر روي صورت مي‌نشينند. شايد تنها مزيت فريم‌هاي فلزي اين باشد كه درصورت شكسته شدن قابل تعمير هستند. اين روز‌ها تنوع عينك‌هاي فريم كائوچويي نسبت به فريم‌هاي فلزي بيشتر است.

كساني كه عينك طبي مي‌زنند چه كنند؟

عدسي عينك‌هاي معمولي قابل فتوكروم شدن، رنگي شدن و پلوريزه شدن هستند و مي‌توانند از چشم مراقبت كنند. يك راهكار ديگر هم استفاده از عينك‌هاي آفتابي است كه روي عدسي عينك‌هاي طبي قرار مي‌گيرد.به‌هر حال كساني كه عينك طبي مي‌زنند هم بايد از چشمانشان در برابر تابش نور آفتاب مراقبت كنند به‌ويژه بيماراني كه عمل ليزيك روي چشمشان انجام داده‌اند حتماً بايد از اين نوع عينك‌ها استفاده كنند. درواقع عينك‌هاي آفتابي باعث كاهش ضررها به هنگام تابش شديد نور آفتاب مي‌شود. يادتان باشد وقتي كه يك شخص از عينك آفتابي استفاده مي‌كند، عدسي چشم او بيش از حد معمولي باز مي‌شود و اگر عدسي عينك استاندارد نباشد، اشعه‌هاي مضر را به‌صورت مستقيم وارد چشم مي‌كند. يعني ضرر عينك نزدن از زدن عينك‌هاي تقلبي و غيراستاندارد كمتر است.

عينك آفتابي بزنيم يا نه؟

نور خورشيد به‌دليل طيف اشعه‌هاي فرابنفش مي‌تواند بر چشم و پوست انسان‌ها تأثير منفي داشته باشد و در درازمدت بيماري‌هايي را برايشان ايجاد كند. البته بخش قابل توجهي از اشعه‌هاي مضر خورشيد به واسطه لايه ازون جذب مي‌شود اما با نازك‌تر شدن اين لايه و عدم‌جذب اشعه فرابنفش به‌صورت كامل، حفاظت از چشم‌هايمان ضروري مي‌شود. عينك‌هاي آفتابي استاندارد احتمال بروز بيماري‌هاي چشمي همچون آب مرواريد را تا حدود زيادي كاهش مي‌دهد. همچنين استفاده از اين كالا، در سلامتي و شادابي پوست صورت، به‌ويژه در ناحيه اطراف چشم‌ها مؤثر است.

توصيه‌هاي عينكي

شايد هنوز خيلي‌ها به ضـــرورت استــــفاده از عينك‌هاي آفتابي پي‌نبرده باشند. تقريباً يك‌سوم كساني هم كه براي خريد عينك آفتابي اقدام مي‌كنند دقيقاً نمي‌دانند چه نوع عينكي برايشان مناسب است. اين نكته‌هاي كوچك را هم در زمينه يك عينك آفتابي استاندارد به‌خاطر داشته باشيد.

عدسي مهم است: آنچه باعث تفاوت قيمت در ميان برندهاي شناخته شده عينك با عينك‌هايي با قيمت ارزان است، اصول ساخت اوليه‌ عدسي عينك است كه در آنها رعايت شده است كه شامل انحناي نرمال و نداشتن اعوجاج در عدسي است. وقتي انحناي عينك زياد مي‌شود تأثيراتي كه از جنبه فيزيكي در شكست نور ايجاد مي‌كند، آسيب‌رساننده است.

چهارفصل بزنيد: استفاده از عينك آفتابي مختص ايام گرم و آفتابي سال نيست. در فصل زمستان هم برف حدود ۸۰ درصد نور خورشيد را منعكس مي‌كند. اين ميزان، ۳برابر بيشتر از آب و ۵ برابر از ساحل دريا بيشتر است.

كلاه بگذاريد: اگر به هر دليلي نمي‌خواهيد از عينك آفتابي استفاده كنيد، مي‌توانيد در روزهاي آفتابي كلاه لبه‌دار روي سرتان بگذاريد. لبه كلاه‌ها به واسطه سايه‌اي كه ايجاد مي‌كند تا ۵۰ درصد از ورود اشعه‌هاي مضر به چشم جلوگيري به عمل مي‌آورد.

ساعات اوج مصرف: تحقيقات دانشمندان نشان مي‌دهد كه بيشتر تأثيرات منفي نور خورشيد در ميان ساعت ۹ صبح تا ۲ بعدازظهر است كه اين ميزان در فصول گرم سال تا ۴ بعدازظهر افزايش مي‌يابد.

كودكان چشم قشنگ : شايد عده‌اي بر اين باور باشند كه تأثير منفي اشعه فرابنفش تنها روي چشم بزرگسالان واقع مي‌شود اما كودكان هم از اين قاعده مستثنا نيستند. شركت‌هاي سازنده عينك‌هاي آفتابي براي گروه سني كودكان عينك‌هاي ويژه و زيبايي را طراحي كرده و روانه بازار ساخته‌اند.