خوشبخت ترین کشورهای جهان

هفته نامه تماشاگران امروز: ماه گذشته مدیرعامل آمریکایی، «دن پرایس» تصمیم گرفت دستمزد سالانه 120 کارمندش را به 70 هزار دلار افزایش دهد تا روحیه آنها بالاتر برود. استدلال او این بود که حس رضایت روحی نسبت مستقیمی با بازدهی افراد دارد ولی آیا می توانیم نتیجه بگیریم که این کارمندان خوشحال هم هستند؟

درآمد سرانه مردم کره جنوبی به زودی از فرانسوی ها عبور می کند و می توان تصور کرد که سطح زندگی آنها بالاتر برود ولی آیا این هم دلیلی برای حس خوشحالی است؟ اگر به «گزارش جهانی خوشبختی» استناد کنیم، نه.

جان هلی ول، ریچارد لایارد و جفری ساکس، سه پروفسور آمریکایی معتقدند درآمد سرانه ملی یا به معنی کلی تر درآمد افراد فقط یکی از 6 عاملی است که در حس خوشحالی آنها تاثیر دارد. امید به زندگی که معیار سلامتی است و داشتن کسی که بتوان در زمان مشکلات روی او حساب کرد (حمایت اجتماعی) هم دو عامل موثر هستند. این دو در کنار درآمد سرانه ملی سه فاکتور مهم در داشتن حس خوشبختی هستند.


اطمینان از داشتن دولت و شرکت هایی که فاسد نباشند، حس داشتن آزادی انتخاب در زندگی و بالاخره سخاوت هم موارد موثری در احساس خوشبختی هستند.

این سه محقق با در نظر گرفتن عوامل فوق توانسته اند مردم کشورهای جهان را براساس حس خوشبختی رده بندی کنند. این تحقیق براساس نظرسنجی از مردم ۱۵۸ کشور بین سال های ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۴ صورت گرفته است. این روش با اندازه گیری «خوشبختی خالص ملی» که فاکتورهایی مثل رشد اقتصادی و توسعه، مراقبت از فرهنگ، حفظ محیط زیست و داشتن دولت پاسخگو را در نظر می گیرد، متفاوت است.

براساس اطلاعات جمع آوری شده در گزارش جهانی خوشبختی، مردم کشوری که زندگی شان بیش از همه به زندگی ایده آل نزدیک بوده، سوئیسی ها هستند. آنها توانسته اند در این امتیازبندی نمره ۷.۶ از ۱۰ را به دست آورند. در قعر این جدول توگویی ها قرار دارند که با امتیاز ۲.۸ از ۱۰ زندگی شان فاصله زیادی با بدترین زندگی ممکن ندارد.

البته سوئیسی ها به تازگی توانسته اند به صدر این رده بندی برسند. در سال ۲۰۱۲ رتبه اول در اختیار دانمارکی ها بود و بعد از آن نروژی ها قرار داشتند ولی حالا این دو کشور به رده های سوم و چهارم سقوط کرده اند و رتبه دوم هم در اختیار ایرلندی هاست. کانادا، فنلاند، هلند، سوئد، نیوزیلند و استرالیا هم در رده های پنجم تا دهم هستند. بالاترین کشور آسیایی این فهرست امارات است که در رتبه بیستم قرار دارد وعمانی ها بیست و دوم هستند.

افت روحی یونانی ها

محققان همچنین خوشبختی افراد بین سال های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۴ را با سال های ۲۰۰۵ تا ۲۰۰۷ مقایسه کرده اند تا تاثیر بحران اقتصادی سال ۲۰۰۸ را بررسی کنند. این اتفاق بیش از همه روحیه یونانی ها، مصری ها و ایتالیایی ها را تخریب کرده.

نشست نیروگاه اتمی فوکوشیما در سال ۲۰۱۱ هم روی روحیه ژاپنی ها اثر منفی گذاشته است ولی این اتفاقات لزوما تاثیر منفی ندارند و در بخشی از این بررسی آمده: «برخی ملت ها یا دولت ها توانایی این را دارند که از شوک های اقتصادی یا بلایای طبیعی برای حفظ یا بهبود حس خوشبختی استفاده کنند.»

چطور؟ محققان این بررسی تاکید دارند که مفهوم خوشبختی و پیچیدگی های سیاسی ارتباط خیلی نزدیکی با یکدیگر دارند. آنها پیشنهاد می کنند که هنگام تنظیم بودجه مخارج عمومی باید پرسید: «در ازای هر دلاری که در این بخش هزینه می شود، خوشبختی مردم چقدر بیشتر می شود؟»

و بهترین راه برای پاسخ به این سوال مشارکت سیاسی مردم است. در این تحقیق آمده: «درآمد ناخالص ملی اهمیت زیادی ندارد. حس خوشبختی از وارد کردن عموم مردم در تصمیم گیری های مهم سرچشمه می گیرد؛ سوای اینکه نتیجه نهایی چه باشد.»

و در پایان برای رضایت روحی بیشتر، بهتر است که از کودکی به فکر خوشبختی افراد بود. شاید این بخش تحقیق برای والدین خیلی خوشایند نباشد ولی بهتر است که رشد احساسی کودکان نسبت به نتایج تحصیلی آنها در اولویت باشد.


ایران در رتبه ۱۱۰ خوشبختی جهان

در گزارش خوشبختی جهانی، ایران در رتبه ۱۱۰ قرار گرفته است. براساس محاسبات این گروه، اگر قرار باشد حس خوشبختی را صفر تا ۱۰ اندازه گیری کنیم، نمره ایرانی ها ۴.۶۸۶ است. ایران در این رده بندی پایین تر از کشورهایی مثل ازبکستان (۴۴)، ترکمنستان (۷۰)، پاکستان (۸۱)، مغولستان (۱۰۰) و فلسطین (۱۰۸) قرار گرفته است.

ایران همچنین جزو کشورهایی است که حس خوشبختی مردم آن در فاصله سال های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۴ نسبت به سال های ۲۰۰۵ تا ۲۰۰۷ (۰.۶۳۵) کمتر شده است. ایران از نظر رشد حس خوشبختی در این سال ها در رتبه ۱۱۶ جهانی ایستاده است. در این فهرست رشد ۶۷ کشور مثبت بوده ولی سایر کشورها رشدی منفی داشته اند یعنی مردم این کشورها نسبت به ۱۰ سال قبل حس خوشبختی کمتری دارند.

در کنار ایران، حس خوشبختی در کشورهایی مثل آمریکا (۰.۲۴۵-)، ژاپن (۰.۳۸۰-) و دانمارک (۰.۳۹۹-) هم رشد منفی داشته اند. در کشورهای اروپایی مثل فرانسه (۰.۲۳۸-)، پرتغال (۰.۳۰۴-) و یونان (۱.۴۷۰-) که گرفتار مشکلات یا بحران اقتصادی بوده اند هم حس خوشبختی کمتر شده است.

مردم اوکراین (۰.۳۴۵-) و مصر ۱.۲۳۱-) که بحران های داخلی سختی را تجربه کردند هم نسبت به ۱۰ سال قبل حس هوشبختی کمتری دارند. عجیب نیست که بیشترین رشد منفی به مصر (رتبه ۱۲۴) و یونان (رتبه ۱۲۵) تعلق دارد.