دنیای بی رحمانه بازی های رایانه ای

هفته نامه ایران جوان - راضیه خوئینی: برای شما که عادت کرده اید بیشتر اوقات فراغت خود را با بازی های رایانه ای سرگرم شوید و هنوز نتوانسته اید جایگزین بهتری برای آن پیدا کنید، بد نیست کمی هم از پشت پرده این علاقه مندی تان و دنیای تولیدکنندگان شان بدانید.

بنا بر تحلیلی در بخش فناوری روزنامه Lesechos ، بازی های اجتماعی رایانه ای ممکن است به دلیل خستگی و دلزدگی بازیکنان، همچنین رقابت بی رحمانه میان شخصیت های بازی ها و شرکت های تولیدکننده، به زودی از چشم بیفتد و باافت شدید مخاطب روبرو شود.


شرکت های سازنده بازی های انگری برد (شرکت راویو)، آبنبات خور (شرکت کینگ)، فارم ویل یا مزرعه سازی و کشاورزی (شرکت زینگا)، چند ماهی است که در بازارهای رایانه ای، در حال رقابتی تنگاتنگ با یکدیگر هستند.

این روزها زینگا، راویو و کینگ داتکام، ناشران موفق بازی های جهانی مزرعه سازی، پرندگان خشمگین و آبنبات خور، همگی با چالش هایی مشابه دست و پنجه نرم می کنند و برای حفظ موقعیت و عملکردشان با گذشت زمان، مشکلاتی همسان دارند.

این ناشران اغلب دارای وابستگی شدید به یک نام و عنوان هستند و به همین دلیل در معرض نوسانات عمومی قرار می گیرند. حکایت سود و زیان این کمپانی های تولیدکننده مانند آن است که به یک معدن عظیم طلا دست یابند؛ ولی این معدن طلا خیلی سریع خالی شود.

این بازی ها که به «بازی های ثورت زا» معروفند، همیشه دارای دستورالعملی یکسان برای دستیابی به موفقیت هستند. بازی هایی نسبتا ساده که روی گوشی های همراه و شبکه های اجتماعی قابل اجرا هستند. در عین حال نسبت به بازی های ویدئویی روی کنسول ها، برای توسعه یافتن و به روز شدن ارزان تر تمام می شوند اما گرافیک شان نیز بهتر است.

مثل همیشه شایعه پراکنی ها، زمزمه ها، همچنین ساز و کار رقابتی میان دوستان فیس بوکی نیز اجازه می دهد انبوهی از مخاطبان با شتاب، جذب یک بازی شوند و آن را بااشتیاق دنبال کنند.

برای مثال بازی آبنبات خور در روزهای اوج خود، روزانه بیش از یک میلیارد مخاطب را از سراسر دنیا به خود جذب کرده بود و بیش از یک میلیارد نفر این بازی را دنبال می کردند. هنوز هم ۵۵۰ میلیون نفر ماهانه، بازی های ناشرشان، کینگ داتکام را دنبال می کنند و همچنان با آن سرگرم می شوند.

این شرکت ها علاوه بر اینکه به پولزایی و سریع ثروتمند شدن مشهور شده اند، به سرعت در حدود ۲ تا ۳ سال، صفرهای گردش مالی شان را درنوردیده اند و به سودی چند صد میلیون دلاری دست یافته اند.

همه این شرکت ها بر اساس مدل «فری میوم» یا نرم افزار مشروط پایه گذاری شده اند. فری میوم در واقع بازی هایی هستند که به طور رایگان در دسترس کاربران قرار می گیرند اما برای تکامل سریع آن و استفاده از لوازم جانبی اش می توان آیتم های مجازی را خریداری کرد و برای دسترسی به آنها باید پول پرداخت کرد.

البته سهم پرداختی بازیکنان برای تکامل این بازی ها بسیار ناچیز و حتی کمتر از ۵ درصد ارزش واقعی شان است؛ ولی این حجم انبوه مخاطبان بازی ها است که آنرا به یک منبع درآمد قطعی و بسیار راحت برای ناشران تبدیل می کند.


اما جالب تر آن است که این روزها به دلیل روی کار آمدن شخصیت ها و بازی هایی نوین تر، شاهد روند معکوس این رشد هستیم. شواهد و مستنداتی که در هفته گذشته در بسیاری از منابع خبری منتشر شد، حکایت از مشکلات شرکت زینگا یا رکورد درآمد شرکت راویو و کینگ دات کام دارند که گردش مالی سه ماهه دوم شان به ۱۷.۵ درصد کاهش یافته است.

بنابراین می توان حدس زد که به دلیل خستگی و دلزدگی بازیکنان و رقابت شدید میان شخصیت های بازی ها و تولیدکنندگان شان، این احتمال می رود که مخاطبان این بازی ها با همان سرعت که رشد کردند ،دچار افت شوند.

آخرین نمونه بارز این رقابت های سخت نیز «بازی چنگ» (Game of War) است که توسط ناشر کالیفرنیایی، همین امسال به بازار رقابت ها رسید ولی خیلی سریع گل سر سبد بازی ها شد و برای ناشر خود در ابتدای کار، روزانه درآمد ۶۰۰ هزار دلاری را به ارمغان آورد.

این بازی که تولدی استودیو کالیفرنیا ماشین زون است، به سرعت در میان ۳ رتبه برتر بازی های جهانی قرار گرفت و به اوج رسید، به طوری که در کنار «کلاش آف کلانز» (جنگ قبیله ها) از شرکت «سوپرسل» و «کندی کراش» (آبنبات خور) از شرکت «کینگ داتکام» قرار گرفت.

این شرکت تا پایان امسال یک گردش مالی حدود ۶۰۰ میلیون دلاری را برای خود پیش بینی کرده است. چارلز کریستوری مدیرعامل و یکی از بنیانگذاران شرکت فرانسوی بازی های رایانه ای «ادیکتیز» Adictiz) گفته است: «شکستن رکورد در این بازار بیش از پیش رقابتی، کار بسیار دشوار و پیچیده ای شده است؛ زیرا هزینه های جذب مشتریان جدید با توجه به رقابت های فشرده، نجومی شده است.»

تنوع بخشیدن، الزامی است

دستورالعمل ها برای خروج از دام این وابستگی، چشم دوختن به واقعیات و ابتکار عمل است. قطعا چون شرکت راویو این موج منفی را درک کرده است، سعی می کند از نام تجاری اش بهره ببرد. شرکت های دیگر مانند کینگ داتکام، زینگا یا ووگا آلمانی نیز روی شیوه های متفاوتی برای توسعه ده ها بازی گوناگون سرمایه گذاری می کنند، به امید آنکه شاید یکی از آنها مخاطبان خاص خود را در میان مردم پیدا کند.


اما شرکت فرانسوی «ادیکتیز» برای حفظ جایگاه خود به عنوان یک آژانس تبلیغاتی برای برندهای تجاری، شیوه دیگری را در پیش گرفته که تا حدودی مبتکرانه است. این کمپانی، استارت آپ لیلواز را راه اندازی کرده که بازی هایش را برای مشتریان برخی نام های تجاری معروف مانند «مک دونالد» توسعه می دهد. در واقع این استارت آپ شامل پلت فرمی مخصوص بازی است که هر کدام از برندهای تجاری می توانند با آن، مشتریان خاص خود را جلب کنند و تنها با چند کلیک، بازی مورد علاقه مشتریان شان را در دسترس آنها قرار دهند.

همچنین می توانند اطلاعات جالبی را درباره بازیکنان شان کسب و اطلاعات پایه ای خود و نگاه شان را نسبت به این بازی ها بیشتر کنند. نتیجه این همکاری دو جانبه و تعاملی میان شرکت، بالا رفتن ۵۰ درصدی فروش هر دو برند و ادامه پیشرفت با یک رشد ۱۵۰ درصدی در سال بوده است.

بنابراین شرکت ادیکنیز با راه اندازی این استارت آپ و کار کردن روی تولید سری جدید بازی هایش با سگ پا کوتاه پاف «Pafle Chien» به پیشرفت مالی و توسعه خود ادامه خواهد داد.