افسانه های رایج پوستی

روزنامه هفت صبح: آیا تراشیدن موها باعث می‌شود موها ضخیم‌تر شوند؟ آیا تنگ‌کردن یا لوچ‌کردن چشم‌ها باعث چین و چروک در اطراف چشم‌ها می‌شود؟این افسانه‌ها مدت‌ها است که بخش عمده‌ای از اصول استاندارد حفاظت از پوست را تشکیل می‌دهد اما كدام‌يك از اين افسانه‌ها درست است؛كدامشان نادرست؟

تراشیدن مو با تیغ باعث کلفت‌شدن موها می‌شود؟ (نادرست)

دکتر آریله کووار، دانشیار بخش پوست دانشگاه نیویورک می‌گوید: «این قطعا افسانه است. اما به دلایلی بعد از تراشیدن مو با تیغ مو کلفت‌تر به نظر برسد. وقتی شما با تیغ مو را می‌تراشید همان موقع لبه‌های کند مو دوباره رشد کرده و به نظر کلفت‌تر می‌رسد اما تفاوتی در قطر یا تراکم مو ایجاد نمی‌شود.»اگر مو با کمک موم سرد برداشته شود دیگر ضخیم‌تر به نظر نمی‌رسد چون کل فولیکول مو برداشته می‌شود. بنابراین رشد مجدد مو در چرخه‌های مختلفی انجام می‌گیرد. در نتیجه به اندازه حالت قبلی متراکم به نظر نمی‌رسد. همچنین مو در انتها باریک‌تر شده و بازهم تراکم کلی موها کمتر به نظر می‌رسد.

اکسفولیاته کردن باعث کند شدن رشد مو می‌شود؟ (نادرست)

اگر کاری روی سطح پوست انجام شود تأثیری روی آنچه در زیر پوست رشد می‌کند، ندارد. دکتر رونالد برانکاچیو مدیر موسسه پوست نیویورک می‌گوید: «اکسفولیاته کردن سطح پوست تغییری در متابولیسم فولیکول‌هایی که در زیر پوست قرار دارند نمی‌دهد.» تنها روشی که در حال حاضر برای کند کردن رشد مو وجود دارد استفاده از داروی وانیکا است که به صورت موضعی مورد استفاده قرار می‌گیرد و باعث کاهش رشد موهای صورت در خانم‌ها می‌شود. این‌کار با بلوکه کردن آنزیم رشد فولیکول مو انجام می‌گیرد. بیماری‌هایی وجود دارند که باعث از دست رفتن موقتی موها می‌شوند از جمله بیماری‌های تیروئیدی. معمولا ۲۰ درصد موها در حالت استراحت قرار دارند و رشد نمی‌کنند. بیماری، آسیب‌دیدگی یا زایمان باعث می‌شوند تا درصد بیشتری از موها وارد شرایط استراحت شده و این طور به نظر می‌رسد که در طول شب موها ریخته‌اند.

تمام چین و چروک‌ها از سن ۲۵ سالگی ایجاد شده و بعدا روی صورت نمایان می‌شوند (نادرست)

این افسانه به این دلیل بر سر زبان‌ها افتاده که فعالیت فرد از ۲۵ سالگی به بعد به شدت افزایش پیدا کرده و فرد مدت زمان بیشتری را زیر آفتاب و در فضای باز سپری می‌کند و در نتیجه بیشتر دچار چین و چروک می‌شود.

چین و چروک نتیجه کاهش کلاژن است. کلاژن اصلی‌ترین پروتئین ساختاری پوست است. هرچه سن بالاتر می‌رود بدن کمتر کلاژن می‌سازد که در نتیجه پوست دیگر به سفتی پوست در هنگام جوانی نیست. اما در شرایطی که کمبود تولید کلاژن برای تمامی افراد اتفاق می‌افتد و در طول خطوط صورت که متحرک هستند چین و چروک ایجاد می‌شود ، مواجهه با نور آفتاب بیش از پیش باعث از بین رفتن کلاژن شده و باعث چین و چروک‌های بیشتری می‌شود. چین و چروک‌هایی که می‌توان کاملا از بروز آنها جلوگیری کرد.

مالیدن یا تنگ‌کردن چشم‌ها باعث ایجاد چین و چروک می‌شود (درست)

چین و چروک‌ها در محل‌هایی ایجاد می‌شوند که سلول‌های پوست به وسیله شکلک‌های صورت میلیون‌ها بار فشرده می‌شوند. به دنبال از دست رفتن سفتی پوست در محل‌های فشرده چین و چروک تشکیل می‌شود.

بنابراین تنگ‌کردن چشم‌ها یا هر کار تکرارشدنی دیگری به‌صورت شکلک‌های صورتی مثل لبخندزدن یا اخم‌ کردن اگر به تعداد کافی انجام شوند باعث ایجاد چین و چروک در صورت می‌شوند. دکتر برانکاچیو می‌گوید:« ما که با صورت سنگی این طرف و آن طرف نمی‌رویم».

ظاهر چین و چروک‌ها را می‌توان با بوتاکس بهبود بخشید که داخل پیشانی بین چشم‌ها تزریق می‌‌شود تا جلو حرکت عضلات را بگیرد.

به عبارت دیگر مالیدن چشم‌ها به شدت باعث بروز چین و چروک می‌شود. دکتر برانکاچیو می‌گوید: «مالیدن چشم‌ها باعث آزار چشم‌ها یا خشکی شده اما باعث ایجاد چین و چروک دائمی نمی‌شود.»

دلیل اینکه مردم به طور مرتب صورتشان را نمی‌مالند و حتی زمانی آنها این کار را انجام می‌دهند مالش صورت در همان محل و جهت قبلی صورت نمی‌گیرد که برای ایجاد چین و چروک ضروری است.

اگر شما آنقدر صورت را بمالید که جایش باقی بماند این یک مشکل است اما اغلب مردم این کار را نمی‌کنند.

از مرطوب‌کننده استفاده کنید و آن را به طرف بالا بمالید وگرنه پوست چروک می‌شود (نادرست)

پوست حالت ارتجاعی داشته و وقتی کشیده می‌شود دوباره به وضعیت قبلی‌اش برمی‌گردد. اگر این‌کار هر بار دقیقا در یک مسیر صورت نگیرد حتی تکرار روزانه هم برای ایجاد چین و چروک کافی نخواهد بود. تنها راه ایجاد مصنوعی چین و چروک کشیدن پوست در یک دوره زمانی بسیار طولانی است مثلا هنگام خواب. دکتر کووار می‌گوید: خوابیدن دائمی روی یک سمت صورت می‌تواند باعث چین و چروک در همان سمت شود چراکه شما هر شب دارید پوست یک سمت صورت را چروک می‌کنید. برای پرهیز از این مشکل بهترین کار خوابیدن روی کمر است. اما نکته این است که این مساله خیلی قابل کنترل نیست.

اگر روزی هشت لیوان آب بنوشید پوست فوق‌العاده‌ای خواهید داشت (بستگی دارد)

نوشیدن آب برای سلامت پوست مهم است اما نوشیدن هشت لیوان در روز برای سلامت پوست کمی زیاده‌روی است. دکتر درائولیس متخصص پوست می‌گوید: شما باید به پوست آب برسانید. اما اگر بیش از حد آب بخورید طبعا باید زیاد هم به دستشویی بروید. اما او هشدار می‌دهد که خشکی پوست می‌تواند مشکلات دیگری به همراه داشته باشد. او می‌گوید: «نوشیدن آب الزاما باعث آب رسانی به پوست نمی‌شود. اگر پوست شما خشک است به این معنا نیست که شما به حد کافی آب نخورده‌اید.» او معتقد است استفاده از مرطوب‌کننده و صابون‌های ملایم بهترین راه برای تأمین رطوبت پوست است. دهیدراتاسیون(کمبود آب) تأثیرات مخربی روی پوست دارد. دکتر کووار توضیح می‌دهد که کلاژن به‌عنوان عامل اصلی سفتی پوست داخل یک ژل قندی شناور است که آب را در پوست حفظ می‌کند. بنابراین بدون آب پوست سفتی و استحکام خود را از دست می‌دهد.دکتر کووار می‌گوید: «نکته کلیدی این است که شما آب‌رسانی به بدن خود را به‌طور منظم حفظ کنید.»

حمام شیر یا نوشیدن شیر باعث بهتر شدن پوست می‌شود؟ (درست)

اما قبل از رفتن به سوپر مارکت...

شیر می‌تواند روی افرادی که دچار التهاب پوستی هستند مثل اگزما اثر آرام‌بخش داشته باشد اما اینکه با شیر حمام کنیم از آن حرف‌ها است! دکتر کووار می‌گوید: «مرطوب‌کننده‌ها و افزودنی‌ها به محصولات بهداشتی مورد استفاده در حمام می‌توانند تأثیری مشابه و حتی بهتر از شیر داشته باشند. در واقع حمام کردن با شیر شاید اصلا مفید نباشد.» دکتر کووار گفته که حمام کردن با حریره جو تأثیر آرام بخش و نرم‌کنندگی مشابهی دارد.دکتر برانکاچیو اشاره کرده که شیر اثرات نرم‌کننده دیگری هم دارد و می‌تواند به‌عنوان کمپرس برای آفتاب سوختگی و قرمزی مورد استفاده قرار گیرد چون مرطوب‌کننده و لغزنده است.او می‌گوید: «کمپرس کردن اطراف چشم‌ها با شیر اثرات نرم‌کننده فوق‌العاده‌ای دارد. من استفاده از شیر را برای افرادی که دچار خارش و خشکی در اطراف چشم‌ها هستند توصیه می‌کنم که بسیار مفید هستند.اما نوشیدن شیر چطور؟ شیر می‌تواند بخشی از رژیم غذایی روزانه باشد که باعث بهبود وضعیت پوست شود اما هر رژیم غذایی حاوی ویتامین D و کلسیم هم همین تأثیر را خواهد داشت.

مدارکی وجود دارد که شیر بدون چربی می‌تواند باعث بروز آکنه در نوجوانان ‌شود اما برای اثبات آن نیاز به تحقیقات بیشتری دارد.

کثیفی صورت یا خوردن شکلات یا غذاهایی با طبع گرم باعث آکنه می‌شود. (نادرست)

دکتر کووار می‌گوید: «غذاهایی وجود دارند که به‌دنبال مصرفشان پوست دچار آکنه می‌شود اما هیچ مدرک علمی تاکنون این مسأله را تأیید نکرده است.» همان طور که قبلا هم اشاره شد ارتباطی میان شیر بدون چربی و آکنه وجود دارد اما دانشمندان نمی‌توانند توضیح دهند که چرا چنین ارتباطی میان شیرهای چرب‌تر و ایجاد آکنه وجود ندارد. دکتر کووار توضیح می دهد که رژیم‌های غذایی با چربی و کربوهیدرات پایین (از جهت جلوگیری از بروز آکنه)مفید هستند اما در این زمینه مدارک اثبات شده علمی وجود ندارد. تا زمانی که شما به شکلی منطقی و ساده غذا می‌خورید نباید نگران غذاهایی که می‌خورید باشید. دکتر درائلوس می‌گوید: «اگر هنگام خوردن غذا روغن‌های گیاهی روی صورت بریزد باعث بروز آکنه می‌شود اما مصرفشان خیر.» کثیفی پوست هم چنین وضعیتی دارد. دکتر کووار می‌گوید: «کثیفی و آلودگی باکتریایی دلیل ایجاد آکنه نیست.» اعتقاد به چنین مساله‌ای باعث می‌شود فرد مدام صورتش را بشوید. همین خشک شدن پوست به واسطه شستن مداوم باعث بروز آکنه می‌شود. شستن صورت باید به دوبار در روز محدود شود.

عامل اصلی ایجاد آکنه غدد چربی پوست هستند که چربی پوست را ترشح می‌کند. وقتی این چربی‌ها راهی برای خروج پیدا نکنند برجسته می‌شوند و تبدیل به آکنه می‌شوند.