راز مجسمه‌ای مومیایی که به دور خود می‌چرخد

روزنامه خراسان - فاطمه قاسمی: در این مطلب، به ماجرای یک مجسمه مومیایی مصری می‌پردازیم که چندسال پیش خبری مبنی بر چرخش و حرکت خودبه‌خودی آن در یکی از موزه‌های بریتانیا جنجالی شد و توجه بسیاری از متخصصان در بریتانیا را به خود جلب کرد. برخی معتقدند دست نیرو‌های ماورائی پشت این ماجرا پنهان است و بعضی دیگر هم درتلاش‌اند تا برای فرضیات عجیب خود دلیل علمی بیاورند.

ماجرای مجسمه چرخان از چه قرار است؟

مجسمه فرعونی «نب-سنو» را که قدمتی ۴ هزار ساله دارد، یک مجموعه‌‎دار در سال ۱۹۳۳ به موزه‌ای در منچستر اهدا کرد و بیش از ۸۰ سال است که در این موزه نگهداری می‌شود. این مجسمه ۲۵ سانتی‌متری، پیش از این در یک تابوت باستانی پیدا شده و مربوط به خدای «آزیریس» یا خدای مردگان است که به گفته محلی‌ها تا قبل از اهدا به موزه، جان ۲۰ نفر را در مصر گرفته‌است. این شایعه خود به باور‌های عجیب درباره این مجسمه دامن زده‌است.

نخستین‌بار «کمپل پرایس» مصرشناس و یکی از مسئولان موزه منچستر متوجه می‌شود که این مجسمه خود‌به‌خود چرخشی نیم‌دایره و ۱۸۰ درجه‌ای داشته‌است. آن را در جهت درست قرار می‌دهد، اما روز بعد با تغییر جهت دوباره مجسمه روبه‌رو و به‌‎ادعای او این چرخش در روز‌های بعد تکرار می‌شود. مسئولان به‌منظور کشف راز این چرخش، به‌‎مدت دوهفته دوربین‎‌هایی برای رصد ۲۴ ساعته مجسمه در اطراف کابین آن نصب می‌کنند. بعد از بررسی تصاویر ویدئویی ضبط شده، به‌نظر می‌‎رسد که مجسمه فقط در طول روز جابه‌جا می‌شود و این در‌حالی است که کابین شیشه‌ای تندیس، قفل بوده و کسی عمدا آن را حرکت نمی‌داده‌‎است. به‌گفته پرایس، او تنها فردی است که به کلید کابین شیشه‌ای دسترسی دارد.

عامل حرکت مجسمه؛ ارتعاشات زمین یا طلسم ارواح باستانی؟

بعد از خبرساز شدن این مجسمه، «برایان کاکس» فیزیک‌دانی مشهور در یک برنامه تلویزیونی، دلیل چرخش مجسمه را لرزش‌های حاصل از قدم‌های بازدیدکنندگان درطول روز و زمان بازدید موزه، رفت‌و‌آمد زیاد خودرو‌ها در خیابان‌های مجاور و زاویه‌دار بودن پایه مجسمه که باعث حرکت آسان آن می‌شده‌است، اعلام می‎‌کند. کمپل پرایس، متصدی موزه، در رد این ادعا نظریه عجیبی ارائه می‎‌دهد.

به‌گفته او این مجسمه در گذشته در مقبره مردگان قرار می‌گرفته‌است تا مردم نذورات‌شان را به پای آن بریزند و به‌باور آن‌ها به‌مرور زمان و با ازبین رفتن مومیایی، روح متوفی در مجسمه حلول می‌کرده‌است؛ بنابراین او عقیده دارد که چرخش مجسمه نتیجه لرزش قدم‌ها نیست بلکه روح مجسمه منجر به حرکتش می‌شود. کمپل با پافشاری روی نظریه خود، در پاسخ به ناباوران توضیح می‎‌دهد تنها با اعتقاد به ارواح باستانی این موضوع قابل توجیه است.

با این‌که محققان نظریه‌های واقع‌بینانه‌تری برای چرخش این مجسمه ارائه داده‌اند، اما بازار گمانه‌زنی‌های غیرعلمی درباره این پدیده داغ‌تر است مثل نفرین شدن این مجسمه، انتقال پیامی از باستان توسط مجسمه به امروزیان و.... در تلاش برای تفسیر حرکت مجسمه، دکتر «زاهی حواس» وزیر سابق میراث فرهنگی مصر معتقد است وجود چنین پدیده‌ای محال است و موزه برای تبلیغ و جلب توجه به‌منظور افزایش مراجعه‌کنندگان، چنین خبری را منتشر کرده‌است. با وجود همه این توضیحات، موضوع این مجسمه همچنان برای دانشمندان معماست، زیرا حرکت مجسمه کاملا سازمان‌یافته و دایره‌ای‌شکل است و ذره‌ای از چرخش منظم خود فراتر نمی‌رود.