بازسازی صدای مرد ۵۳۰۰ ساله!

وبسایت فرادید: 53 قرن است که او صحبت نکرده، اما شاید «اوتسی، مرد یخی» سرانجام بتواند سکوتش را بشکند.


به گزارش سی ان ان، اوتسی نام پیکر یخ‌زده‌ای است که در ۱۹۹۱ در کوه‌های آلپ اوتسال و در نزدیکی هاوبسلابیوخ در مرز میان اتریش و ایتالیا یافت شد. نام او را از اوتسال همان منطقه وام گرفته شده است. «اوتسی، مرد یخی» کهن‌ترین مومیایی طبیعی یافت شده در اروپا است.

پژوهشگران ایتالیایی در شهر شمالی بولزانو در تلاش‌اند تا صدای گم شده اوتسی را پس از 5300 سال بازسازی کنند. فرانچسکو آوانزینی، مدیر پروژه، در گفتگو با سی ان ان گفت: «در حدود یک سال آینده ما می‌خواهیم صدای اوتسی را به او برگردانیم، یا دست کم بتوانیم نزدیک‌ترین صدای احتمالی‌اش را بازسازی کنیم.»

این ادعا اگر رنگ واقعیت به خود بگیرد، در حقیقت اولین نوع از این دست آزمایش‌هایی است که بر روی یک مومیایی صورت گرفته است.

تیم آوانزینی با کمک سی.تی. اسکن توانسته از مجرای صوتی اوتسی یک مدل تهیه کند که شامل تارهای صوتی و دهان او است. سپس پژوهشگران شورای پژوهش ملی در پائودا توسط یک نرم افزار ویژه و مدل تهیه شده از مجرای صوتی اوتسی، می‌توانند صدای مرد یخی را بازسازی کنند.

آوانزینی می‌گوید: «البته واضح است که ما نمی‌دانیم اوتسی 5300 سال پیش به چه زبانی صحبت می‌کرده است! اما احتمالا ما بتوانیم تمبر حروف صداداری که او استفاده می‌کرده را بازسازی کنیم. ما حتی امیدواریم که از حروف بی‌صدایی که او استفاده می‌کرده نیز الگوبرداری کنیم.»

این دسته از محققان هنگام کار کردن بر روی مومیایی 5300 ساله که آن هم در شرایطی خاصی نگهداری می‌شود، به مشکلات زیادی برخوردند. آوانزینی در این باره می‌گوید: «مثلا اعضای گروه مجبور بودند در مورد برخی بافت‌های نرم که بر روی صدای انسان تاثیرگذار است، با فرضیه جلو بروند.»

آوانزینی در ادامه می‌گوید: « یکی دیگر از مشکلات بزرگ حالت بدن اوتسی است: یکی از بازوهایش گلو و استخوان‌ لامى‌ او را پوشانده که آن هم از جا در رفته است. برای پروژه ما، بازو در بدترین وضعیت ممکن قرار دارد.»


علیرغم تمام مشکلات، پژوهشگران بسیار خوش‌بین هستند. آن‌ها امیدوارند که در آینده‌ نزدیک موفق بشوند و نهایتا تا سال دیگر بتوانند صدای اوتسی را بشنوند.

آوانزینی می‌گوید: «تمایل داریم تا از صدای مرد یخی یک فایل صوتی ایجاد کنیم تا هر کس که به موزه می‌آید علاوه بر مشاهده اوتسی، بتواند صدای او را هم بشنود.»

اوتسی، مرد یخی، که بود؟

همانطور که گفته شد، اوتسی در سال ۱۹۹۱ در کوه‌های آلپ یافت شد. او جزو کهن‌ترین مومیایی‌های جهان است، به شکلی که حتی مومیایی‌های مصری چند صد سال از اوتسی جوان‌تر هستند. او درون سلولی ویژه (با دمای ثابت منفی ۶ درجه سانتی‌گراد و رطوبت ۹۸ درصد) آرمیده و در موزه بولزانو نگهداری می‌شود. او نگین درخشان این موزه محسوب می‌شود.

در طول ۲۵ ساله گذشته، محفظه شیشه‌ایِ اوتسی چون دروازه‌ای برای سفر به دوران ماقبل تاریخ است. بقایای بدن او در حقیقت گنجینه‌ای گران‌بها از زندگی در منطقه آلپ در بیش از ۵ هزار سال پیش را به رخ می‌کشد. امروزه دانشمندان حتی نحوه مرگ اوتسی را حدس زده‌اند.

بنا به گزارش موسسه پژوهش‌های مومیایی و مرد یخی (EURAC)، اوتسی ۱.۶ قد و نزدیک به ۵۰ کیلو وزن داشته است. او احتمالا موهایی تیره و بلند (تا شانه) و همچنین ریش داشته است. در روی بدن اوتسی همچنین ۶۱ جای خالکوبی مشاهده شده است. البته محققان بنا به محل خالکوبی‌ها معتقدند که آن‌ها هدف درمانی خصوصا در مفصل‌ها داشته‌اند.

آزمایش DNA و بررسی‌های دیگر نیز نشان داده که او چشمانی قهوه‌ای داشته و البته وضعیت سلامتش نیز چندان خوب نبوده است.

نکته‌ای جالب در مورد سن اوتسی نیز وجود دارد: او با ۴۵ سال سن، در آن روزها تقریبا مسن حساب می‌شده است. اوتسی از نظر ژنتیکی مستعد ابتلا به بیماری‌های قلبی - عروقی بود و همچنین از گرفتگی سرخرگ‌ها، عدم تحمل لاکتوز و مشکلات دندان رنج می‌‎برد. احتمالا اوتسی از زخم‌های داخلی نیز رنج می‌برده، چرا که دانشمندان آثار نوعی انگل روده‌ای را در او مشاهده کرده‌اند.


از آن جالب‌تر اینکه در حال حاضر می‌تواند نوادگان او را در برخی مناطق اروپا مانند جزیره کُرس فرانسه و جزیره ساردنی ایتالیا یافت.

پژوهشگران پس از بررسی زخم‌های بدن اوتسی با قدیمی‌ترین گلبول‌های قرمزی که تاکنون کشف شده، مواجه شدند. ما در حال حاضر حتی از لباس و سلاح او اطلاعات زیادی در دست داریم.

نحوه مرگ اوتسی

اما یکی از جذاب‌ترین نکات در مورد اوتسی، نحوه مرگ او است. آثار تیر بر روی شانه چپ اوتسی مشاهده می‌شود که احتمالا یکی از شریان‌های خونی او را قطع کرده است: اوتسی به قتل رسیده بود.

همچنین از گرده‌های داخل معده اوتسی می‌توان حدس زد که او در فصل بهار به قتل رسیده است. این در حالی است که نمونه‌های دیگر دست کم این فرضیه را تایید می‌کنند که او پیش از مرگ یک وعده غذایی خوب میل کرده است: غلات، گوشت و میوه.

مسئله‌ای که ما هنوز دلیلش را نمی‌دانیم این است که او در آن روزها در ارتفاع 3000 متری چه می‌کرده است؟ یا اصلا چرا کشته شد؟ البته این را هم نمی‌دانیم که اگر اوتسی صحبت کند، آیا خودش می‌تواند رازش را افشا کند؟!