با ۶ نمونه از غول‌آساترین جابه‌جایی‌های جهان آشنا شوید!

روزنامه جام جم : ساخت سازه‌های غول‌آسا به ویژگی‌های خارق‌العاده مهندسی نیاز دارد. اما باید گفت تنها این سازه‌های عظیم نیستند که ما را به حیرت وامی‌دارند، بلکه تصور جابه‌جایی آن‌ها هم بسیار شگفت‌انگیز است. بار‌ها پیش می‌آید انسان مجبور می‌شود به دلایل مختلف سازه‌های عظیمی را که بنا کرده، جابه‌جا کند. از این سازه‌ها می‌توان به موشک‌های فضایی بزرگ و قرار دادن آن‌ها روی سکوی پرتاب یا بنا‌های قدیمی که باید برای سالم ماندن جابه‌جا شوند، اشاره کرد. اما امروزه انسان با توجه به علم مهندسی بی‌نظیری که به آن دست یافته است، می‌تواند چنین اجسام بزرگی را به مکانی دیگر منتقل کند. در ادامه به چند نمونه از اجسام و بنا‌هایی که با دستگاه‌های غول‌پیکر جابه‌جا شده‌اند اشاره می‌کنیم.

ایستگاه پژوهشی هالی، قطب جنوب

«قرمز بزرگ» نام مستعاری است که به ایستگاه پژوهشی هالی -که قابل جابه‌جایی است- داده‌اند. این ایستگاه زیر نظر سازمان جنوبگان بریتانیا اداره می‌شود. این بنا دارای یک اتاق غذاخوری، آشپزخانه، یخچال بزرگ، سالن استراحت، باشگاه ورزشی و یک بوفه کوچک است. این ایستگاه بدون وجود افراد و اثاثیه، حدود ۲۲۰ تن وزن دارد. ایستگاه پژوهشی هالی روی «یخ‌تاق برانت» قرار داشت که بیش از ۱۵۰ متر ضخامت داشت و شناور بود. این یخ شناور هر سال حدود ۴۰۰ متر در جهت غرب و به سمت دریا حرکت می‌کرد.

وجود این ایستگاه به دلیل مطالعاتی که انجام می‌دهد بسیار مهم است و به بررسی وضعیت تغییرات آب و هوای قطبی می‌پردازد و در جست‌وجوی شهابسنگ‌های جنوبگان بسیار به کار می‌آید. جالب است بدانید حفره لایه ازن جنوبگان را پژوهشگران این ایستگاه در سال ۱۳۶۴/ ۱۹۸۵ شناسایی کردند.

اواخر سال ۱۳۹۵/ اوایل سال ۲۰۱۷ میلادی، این ایستگاه به دلیل ایجاد ترک‌هایی روی یخ‌تاق برانت که روی آن قرار داشت، باید به مکانی دیگر- حدود ۲۴کیلومتر به سمت شرق- منتقل می‌شد. در آن موقع این ایستگاه پژوهشی، بزرگ‌ترین سازه‌ای بود که نیاز به تغییر مکان داشت. این جابه‌جایی با استفاده از دو بولدوزر بزرگ و یک برف‌کوب به نام پیستن بالی «PistenBully» انجام شد. این کار تقریبا پنج ساعت طول کشید!
موشک سایوز- اف. جی، قزاقستان

در پایگاه فضایی بایکانور قزاقستان، رسم این است که هنگام جابه‌جایی یک موشک، روی ریل قطار چند سکه قرار می‌دهند. قطار دیزلی وقتی به سمت مقصد خود به راه می‌افتد، سکه‌ها را خرد می‌کند. اکنون این قطار قصد دارد موشک سایوز اف. جی را به سکوی پرتاب پایگاه فضایی بایکانور منتقل کند. این پایگاه فضایی، سال ۱۳۴۰/ ۱۹۶۱، شاهد پرواز یوری گاگارین به عنوان اولین انسان به فضا بوده است.

دو روز بعد از این‌که این تصویر از موشک در اسفند ۱۳۹۶/ مارس ۲۰۱۸ گرفته شد، دو فضانورد آمریکایی و یک روسی با آن به ایستگاه فضایی بین‌المللی فرستاده شدند. بعد از این‌که برنامه شاتل فضایی ناسا در سال ۱۳۹۰/ ۲۰۱۱ تعطیل شد، بیشترین پرتاب‌های موشک، از این پایگاه فضایی انجام می‌شوند. این پایگاه فضایی ابتدا به وسیله وزارت دفاع شوروی در سال ۱۳۳۴/ ۱۹۵۵ برای پرتاب موشک‌های بالستیک تاسیس شد. امروزه، مسیر قدیمی قطار نزدیک این پایگاه به مسیری برای جابه‌جایی موشک‌های ۳۰۵ تنی شده تبدیل است.
حمام قدیمی آرتوکلو، ترکیه

این حمام قدیمی که در شهر تاریخی حسن‌کیف (Hasankeyf) ترکیه قرار دارد، قرن‌ها قدمت داشته و حدود ۱۵۰۰ تن جرم دارد. مسؤولان این شهر پس از سرریز شدن سد هیدروالکتریکی ایلیسو که به تازگی ساخته شده است، تصمیم گرفتند این حمام را از شهر خارج و به درون یک پارک ویژه آثار باستانی منتقل کنند.

برای این کار پی بنا روی پلتفرم بتونی ثبت و سپس با وسیله نقلیه ماژولار ۲۵۶ چرخی جابه‌جا شد. مسیر جابه‌جایی فقط سه کیلومتر بود، اما این انتقال، بیش از ۹ ساعت طول کشید. این بنا حداقل ۶۵۰ سال قدمت دارد و البته تنها بنایی نیست که جابه‌جا شده است. مقبره زینل بی (Zeynel Bey) - پسر یکی از حاکمان قرن ۱۵ ترکیه- و یک مسجد قدیمی هم به مکانی دیگر منتقل شدند. جابه‌جایی این حمام و بنا‌های قدیمی دیگر بسیار جالب و تاثیرگذار هستند، اما این نقل و انتقال، همواره مورد بحث بوده است. مثلا یکی از باستان‌شناسان ترکیه معتقد است، این بنا‌ها به مکان‌هایی منتقل شده‌اند که به آن مناطق تعلق ندارند و در این زمینه با کارشناسان مشورت نشده است.
آنتن رادیوتلسکوپ آلما، شیلی

ارائه میلی‌متری بزرگ آتاکاما (Atacama Large Millimeter Array) که به اختصار آلما نامیده می‌شود و در شیلی واقع شده است. منجمان در صحرای آتاکامای شیلی، با استفاده از این رادیوتلسکوپ مشغول بررسی کهکشان‌های نزدیک زمین و چگونگی شکل‌گیری ستاره‌ها هستند. این رادیوتلسکوپ متشکل از ۶۶ آنتن مجزاست که سراسر فلات بزرگ چاجنانتور در صحرای آتاکامای شیلی پراکنده است. این فلات پنج کیلومتر بالاتر از سطح دریا قرار دارد و آنتن رادیوتلسکوپ آلما، یکی از تلسکوپ‌های عظیم‌الجثه‌ای است که تاکنون ساخته شده است. این آنتن‌ها پیوسته در حال چرخش هستند و تقریبا هر هفته سه بار به دور خود می‌چرخند تا به این ترتیب اجسام آسمانی متفاوتی را رصد کنند.

منجمان بر اساس توان تفکیک و دامنه دید اجرامی که می‌خواهند در آسمان رصد کنند، این آنتن‌ها را چیده‌اند. این آنتن‌های بزرگ با استفاده از ماشین‌های حمل و نقلی که ۲۰ متر ارتفاع داشته و ۲۸ چرخ دارند، جابه‌جا می‌شوند و در مکان مورد نظر منجمان قرار می‌گیرند. البته سرعت این ماشین‌ها با این حجم از وزن و جثه، بسیار کم و فقط ۱۲ کیلومتر در ساعت است.
برج پرتاب موشک متحرک ناسا، ایالات متحده

در این تصویر می‌بینید یک کامیون به اطراف آب می‌پاشد تا خاک بلند شده از جابه‌جایی تازه‌ترین برج پرتاب موشک ناسا را مهار کند. این برج در حال منتقل شدن به مرکز فضایی کندی در فلوریدا برای پرتاب موشک Pad ۳۹B است. این برج پرتاب، ۱۱۵ متر ارتفاع دارد و در حال حاضر دوره آزمایشی خود را می‌گذراند و قرار است در دهه آینده، نیروی پیش از پرتاب موشک، ارتباطات و اتصالات الکترونیکی سیستم پرتاب فضایی ناسا را تامین کند. ناسا قصد دارد با استفاده از این سامانه پرتاب فضایی، نیروی مورد نیاز موشک‌های نسل بعدی این ایستگاه فضایی را برای فرستادن فضانوردان به سیاره مریخ فراهم کند.

این وسیله حمل و نقل که در حال جابه‌جایی برج پرتاب است، یکی از دو ماشین حمل و نقل خزنده ناساست که ۵۰ سال است موشک‌ها و سفینه‌های فضایی گوناگون را حمل می‌کند. این ماشین همان طور که از نامش مشخص است، بسیار آهسته و با سرعت ۶/۱ کیلومتر در ساعت حرکت می‌کند. این وسیله به تازگی اصلاح شده و می‌تواند اجسامی با جرم ۸۰۰۰ تن را جابه‌جا کند. البته این تنها ماشینی در دنیا است که می‌تواند چنین قدرتی داشته باشد.
توربین بادی، هلند

اگر وسیله نقلیه بزرگی ندارید که بتواند یک توربین بادی بزرگ را جابه‌جا کند، می‌توانید با شرکت شوئرل (Scheuerle) مستقر در آلمان تماس بگیرید و سفارش ساخت یکی از این وسایل نقلیه را بدهید. این شرکت از دهه ۱۳۵۰/ ۱۹۷۰، تریلر‌های حمل و نقل ماژولار می‌سازد که می‌توانند سنگین‌ترین بار‌های دنیا - از کشتی گرفته تا ماهواره- را جابه‌جا کنند. این پلتفرم چرخدار، از واحد‌های مجزا تشکیل شده که کنار هم چیده و به هم متصل شده‌اند. این توربین‌های بادی که قرار بود در بندر ایمزهیون (Eemshaven) هلند به صورت ایستاده جابه‌جا شوند، با استفاده از تریلر‌های ماژولار این شرکت آلمانی به مکان مورد نظر منتقل شدند.

چهار واحد تریلر ماژولار کنار هم قرار گرفتند و ۱۲ توربین را جابه‌جا کردند. هر یک از این تریلر‌ها از راه دور و با دقت کنترل می‌شدند تا انتقال به‌درستی انجام شود.

انسان با کمک فناوری و تولید ماشین‌های عظیم‌الجثه تاکنون توانسته است، اجسام بزرگ را با دقت جابه‌جا کند و هر روز کاری شگفت‌آورتر از گذشته انجام دهد.