آیا سولاریوم اعتیادآور است؟

برترین ها: پژوهش‌ها نشان می‌دهد، افرادی كه به‌طور مداوم از دستگاه‌های سولاریوم استفاده می‌كنند، در فعالیت‌های مغزی خودشان تغییراتی را تجربه می‌كنند كه مانند مواردی است كه فرد اعتیاد به مواد‌مخدر دارد. دانشمندان پیش‌تر هم گمان می‌كردند، مدام قرار گرفتن در معرض تابش اشعه ماورای‌بنفش می‌تواند نوعی اعتیاد را ایجاد كند اما پژوهش‌های تازه نشانگر این است كه اولین قسمتی كه در برابر این اشعه قرار می‌گیرد، مغز است و واكنش‌ها از همان بار اول استفاده از سولاریوم شروع می‌شود. همچنین پژوهشگران به تازگی دریافتند قسمت‌های مختلف مغز كه در مسئله اعتیاد نقش دارند، وقتی در برابر تابش اشعه ماورای‌‌بنفش قرار می‌گیرند فعال می‌شوند. این دستاوردها كه در شماره جدید مجله اعتیاد شناسی منتشر شده، می‌تواند به تشریح این كه چرا برخی افراد با وجود آگاهی از خطراتی مثل سرطان پوست، پیری زودرس و چین و چروك‌ها بارها برنزه كردن را انجام می‌دهند، كمك كند.



«دكتر بریون آدینوف»، پروفسور روان‌پزشك دانشگاه مركز پزشكی جنوب غربی تگزاس می‌گوید: «آنچه این تحقیق نشان می‌دهد این است كه مغز به اشعه ماورای‌بنفش پاسخ می‌دهد و این پاسخ در ناحیه تشویق و تحریك مغز است. این مناطق دقیقا همان مناطقی است كه وقتی فرد مواد اعتیادآور یا حتی مواد‌غذایی اعتیادآور مثل مواد غنی از قند مصرف می‌كند شاهد فعالیت آن‌ها هستیم.» با وجود هشدارهای عمومی در مورد ابتلا به سرطان پوست، برنزه‌كردن پوست این روزها رایج‌تر شده است. در آمریكای شمالی تقریبا 30 میلیون نفر در سال از سولاریوم‌های خانگی استفاده می‌كنند و بیش از یك میلیون نفر هم معمولا یك روز در هفته به سالن‌های سولاریوم مراجعه می‌كنند.



در سال‌های اخیر، دانشمندان از این موضوع متعجب شده‌اند كه آیا نادیده گرفتن عمدی عوارض خطرناك و كشنده اشعه ماورای‌بنفش توسط بسیاری از افراد نشانه این است كه انگیزه آن‌ها برای برنزه‌كردن مكرر پوست چیزی بیشتر از مسئله زیبایی است؟ در واقع سوال اصلی این است كه آیا عادت كردن به گرفتن حمام آفتاب و سولاریوم می تواند ناشی از اعتیاد باشد؟

مطالعه‌ای در سال ۲۰۰۵ نشان داده تعداد بی‌شماری از كسانی كه به كرات حمام آفتاب می‌گیرند به‌طور همزمان به دلیل اختلال سوء‌مصرف مواد‌مخدر به روان‌پزشك مراجعه كرده‌اند و بر همین اساس از آن‌ها تست‌های گوناگونی برای تشخیص اعتیاد گرفته شده است.



دكتر آدینوف و همكارانش گروه كوچكی از افرادی را كه به گفته خودشان حداقل 3 بار در هفته به سالن‌های سولاریوم می‌روند و آن‌هایی كه تداوم عمل برنزه كردن برای‌شان اهمیت زیادی داشت را گردآوری كردند. این افراد قبول كردند تا به آن‌ها ماده رادیواكتیوی تزریق شود كه به پژوهشگران اجازه می‌داد چگونگی تاثیرات برنزه كردن را در مغز آن‌ها مشاهده كنند.

یك گروه از اشخاص مورد مطالعه یك جلسه سولاریوم معمولی را تجربه كردند اما پژوهشگران برای گروه دیگر از فیلتری كه فقط اشعه ماورا‌ی‌بنفش را مسدود می‌كرد، استفاده كردند. پس از آن، عكس‌هایی كه از مغز آن‌ها گرفته شد نشان داد در مغز كسانی كه سولاریوم معمولی گرفتند و اشعه ماورای‌‌بنفش به آن‌ها تابیده، چند ناحیه كلیدی مغز روشن شده كه این شامل همه نواحی بود كه در مسئله اعتیاد دخیل هستند اما زمانی كه اشعه ماورای‌بنفش فیلتر شد، آن نواحی مغز فعالیت بسیار‌اندكی نشان دادند. نكته جالب‌تر این است كه افرادی كه فیلتر برنزه داشتند متوجه قلابی بودن اشعه و ‌دریافت نكردن میزان معمول اشعه ماورای‌بنفش در خود شده بودند.



دكتر آدینوف در مورد تحقیقاتش اینگونه می‌گوید: «همه افراد جلساتی را كه در آن‌ها از اشعه ماورای‌بنفش فیلتر نشده استفاده می‌شد را دوست داشتند. همه آن‌ها هم قادر به بیان عدم‌وجود یا وجود این اشعه در جلسه خود بودند. در واقع مثل موارد اعتیاد كه فرد فرق بین ماده مخدر با یك ماده دیگر را می‌فهمد بدن آن‌ها فقط به نور ماورای‌بنفش كه به آن معتاد شده بودند واكنش خوب نشان می‌داد.» دكتر آدینوف بیان می‌كند: «این دلایل نشان می‌دهد بسیاری از افراد به سولاریوم معتاد شده‌اند و این افراد در طولانی مدت برای متوقف كردن یا حتی كاهش جلسات رفتن به سولاریوم دچار مشكل می‌شوند.»