آیا هدفون‌ به شنوایی ما آسیب می‌زند؟

وب سایت مجله دیجی کالا - مهدی مومن زاده : بسیاری از ما روزانه در وسایل نقلیه‌ی عمومی، بر سر کار یا در منزل برای گوش دادن به موسیقی از هدفون استفاده می‌کنیم. استفاده از هدفون در محیط‌های عمومی معمولا برای شنیدن بهتر موسیقی یا صرفا خلاص شدن از دست سر و صدای محیط و تمرکز بر کار صورت می‌گیرد.

غافل از اینکه استفاده‌ی دائم از هدفون می‌تواند به مرور زمان از توان شنوایی ما کم کند. کاهش شنوایی چنان آهسته صورت می‌گیرد که ممکن است وقتی کار از کار گذشته متوجه آن بشوید. وقتی که دیگر صدای صحبت افراد در تلویزیون خیلی واضح نیست و در هنگام مکالمه با دیگران مرتب از آن‌ها می‌خواهید که بلندتر حرف بزنند.

کم شدن توان شنوایی خیلی پدیده‌ی عجیبی نیست و معمولا با بالا رفتن سن ایجاد می‌شود. با این حال پژوهشگران اعتقاد دارند که سبک زندگی جدید ما و استفاده‌ی کم سابقه از هدفون باعث شده که خیلی زودتر به کم‌شنوایی مبتلا بشویم.

اگر کمی با دقت پیرامون خود را نگاه کنیم، متوجه می‌شویم که در میان سر و صدا و نویز خیلی زیاد زندگی می‌کنیم. "ژیل گرونوالد" (Jill Gruenwald) که یک آدیولوژیست از مرکز درمانی دانشگاه وندربیلت در ایالت تنسی آمریکا است می‌گوید: «ما روزانه در معرض نویز و سر و صدای زیادی قرار داریم.

از سر صدای خیابان گرفته تا کنسرت‌، سینما و مکالمه با افراد مختلف.» گرونوالد که در زمینه‌ی آگاهی بخشی درباره‌ی ناشنوایی به آکادمی موسیقی وندربیلت کار می‌کند، اعتقاد دارد که قرار گیری طولانی مدت در معرض صدای زیاد، فارق از سن و سال می‌تواند ریسک ابتلا به "ناشنوایی بر اثر نویز" (NIHL) را افزایش دهد.

او دلایلی مبنی بر اینکه امروزه مردم در سنین پایین‌تر به NIHL مبتلا می‌شوند دارد و این موضوع را مربوط به سبک زندگی جدید می‌داند.

گرونوالد می‌گوید:« گاهی اوقات در سنین خیلی پایین در معرض سر و صدای زیاد قرار دارید و آن زمان چیزی متوجه نمی‌شوید.

ولی با بالا رفتن سن تازه عوارض سر و صدای زیادی که در کودکی با آن مواجه بودید پدیدار می‌شود. خود من اکنون اندکی دچار کاهش شنوایی شده‌ام. با این حال در سال‌های آینده و با بالا رفتن سن است که با مشکلات جدی مواجه می‌شوم.»


سازمان ایمنی محیط کار آمریکا که انستیتوی ملی بهداشت حرفه‌ای (NIOSH) و بهداشت حرفه‌ای و انجمن سلامتی (OSHA) را در دل خود دارد، سقف استاندارد قرار گیری در معرض سر و صدا را ۸۵ دسیبل تعیین کرده است.

تقریبا معادل صدایی که وقتی درون خودرو نشسته‌ایم از ترافیک درون شهری می‌شنویم. قرار گیری در معرض صدای شدیدتر، می‌تواند انسان را در خطر کم شنوایی زود هنگام قرار دهد. NIHL می‌تواند خیلی زود رخ دهد ولی اثرات منفی آن در سنین بالاتر آشکار شود.

طبق پژوهشی از دانشگاه "لیچستر" (Leicester)، وقتی که با هدفون در حال گوش کردن به موسیقی هستیم، شدت صوت ممکن است تا ۱۲۰ دسیبل بالا رود. این بسیار خطرناک است چرا که مرز مخاطره آمیز بودن شدت صوت برای گوش، ۱۱۰ دسیبل است.

وقتی شدت صوت به این میزان می‌رسد، غلاف میلین از روی سلول‌های عصبی کنار می‌رود. از بین رفتن غلاف میلین باعث جلوگیری از انتقال سیگنال‌های الکتریکی از گوش به مغز می‌شود و این موضوع می‌تواند منجر به کم‌شنوایی یا ناشنوایی دائمی شود.

دکتر "تاد ریکتس" (Todd Ricketts) پروفسور و مدیر اداره‌ی تحصیلات عالی علوم شنوایی و گفتاری مرکز درمانی دانشگاه وندربیلت می‌گوید: «ابزارهای صنعتی می‌توانند شدت صوتی تا ۹۰ دسیبل ایجاد کنند» او ادامه می‌دهد:« شدت صوت یک اره برقی یا جت اسکی به ۱۰۰ دسیبل می‌رسد.

شدت صوت یک کنسرت خیلی پر سر و صدا حدود ۱۰۵ دسیبل است. وقتی صدای سیستم صوتی خودرو را خیلی زیاد می‌کنید شدت صوت تا ۱۲۰ دسیبل یا بیشتر افزایش می‌یابد.

این درحالیست شدت صوت شلیک یک تفنگ وقتی که در چند متری آن ایستاده‌اید به ۱۴۰ دسیبل می‌رسد. این دیگر آستانه‌ی دردناکی گوش است.»

بسیاری از مردم تجربه‌ی "کاهش موقتی میزان شنوایی" را دارند. برای مثال ممکن است تا چند روز بعد از شرکت در یک کنسرت، شنوایی کم شود و دوباره به حالت عادی بازگردد.

این هنگام در حقیقت یک اتفاق شیمیایی رخ می‌دهد که گوش از خودش محافظت می‌کند. وقتی که موهای کوچک گوش درونی دچار نوعی خستگی می‌شود، دقت شنوایی کاهش می‌یابد. برای بازگشت به حالت عادی بهتر است برای مدتی به محیطی کاملا ساکت بروید و صبر کنید که دقت و حساسیت شنوایی به حالت عادی بازگردد.

چگونه می‌توان متوجه کاهش شنوایی شد؟

اگر در سنین پایین‌تر در معرض صداهای بلند قرار داشته‌اید، کاهش شنوایی در بزرگسالی خیلی طبیعی است. پروفسور ریکتس آن را "تاثیر تاخیری" می‌نامد.

در سال ۲۰۱۳ ویدیویی از AsapScience بر روی یوتیوب قرار گرفت که موضوع آن، "گوش‌های شما چند ساله هستند؟" بود. مثلا ممکن است گوش‌های شما ۲۰ سال پیرتر از سن خود شما باشد.

اگر درباره‌ی شنوایی خود نگران هستید، بعضی اپلیکیشن‌های رایگان موبایلی وجود دارد که می‌توانید کیفیت شنوایی خود را قبل از رفتن نزد آدیولوژیست آزمایش کنید.


سیستم عامل iOS

• اپلیکیشن UHear یکی از پرطرفدارترین‌ها برای آزمایش حساسیت شنوایی است. این اپلیکیشن دقت شنوایی شما را در تشخیص گفتار در میان نویز آزمایش می‌کند.

• اپلیکیشن Mimi Test در ماه آوریل امسال بر روی اپ‌استور قرار گرفت و دارای یک رابط کاربری خیلی عالی است. این اپلیکیشن به شما توصیه می‌کند که برای انجام بهتر آزمایش، از هدفون اپل استفاده کنید و در نهایت سن گوش شما را تعیین می‌کند.

سیستم عامل اندروید

• اپلیکیشن Hearing Test مخصوص سیستم عامل اندروید یک آزمایش کامل شنوایی را از گوش شما به عمل می‌آورد. شبیه به آزمایشی که آدیولوژیست‌ها می‌گیرند. نتیجه‌ی آزمایش را حتی می‌توانید چاپ کنید.

فناوری چگونه می‌تواند به کمک بیاید؟ آیا می‌توان از کم شدن شنوایی جلوگیری کرد؟

برای کسانی که کم‌شنوایی خفیف را تجربه می‌کنند، پیشرفت فناوری‌هایی مثل "ساوند هاوک" (Sound Hawk) با دو گوشی و یک میکروفون یقه‌ای، می‌تواند کمک کند که در محیط‌های شلوغ صداها را بهتر بشنوید.

این دستگاه که دکتر "رادنی پرکینز" (Rodney Perkins) جراح سابق گوش آن را اختراع کرده می‌تواند با بلوتوث کار کند و تراز صدای آن نیز از طریق اپلیکیشن مخصوص کنترل می‌شود.

برای کاهش احتمال کم‌شنوایی در بزرگسالی، می‌توان یک سری راه کارها را برگزید. مثلا صدای گوشی در هنگام مکالمه را می‌توانید کم کنید.

همچنین اگر مجبور هستید که با هدفون به موسیقی گوش دهید، حتما صدای آن را کاهش دهید. اگر به یک کنسرت یا فستیوال موسیقی می‌روید، می‌توانید از گوشی‌های مخصوصی که صدای محیط را برای شما کم می‌کنند استفاده کنید. سعی کنید که برای تمرکز بر روی کار، از راهکار گوش دادن به موسیقی با هدفون استفاده نکنید.