چه وقت پرده گوش پاره می‌شود؟

مجله زندگی ایده آل: مدتی پیش کامبیز دیرباز در صفحه اینستاگرامش عکسی را منتشر کرد که تا حدودی سبب نگرانی هوادارانش شد. داستان از این قرار بود که دیرباز بر اثر یک سهل‌انگاری ساده کارش به بیمارستان کشید. این سهل‌انگاری هم چیزی نبود جز استفاده از «گوش‌پاک‌کن»!

درواقع یک استفاده نا بجا از گوش‌پاک‌کن سبب شده بود که پرده صماخ کامبیز دیرباز آسیب ببیند و کارش به بیمارستان بکشد. همین اشتباه بهانه خوبی است تا درباره پرده صماخ و البته وسیله خطرناکی به نام گوش‌پاک‌کن اطلاعات بیشتری داشته باشید و با توجه به چند توصیه ساده مراقب باشید تا مانند این بازیگر کارتان به بیمارستان نکشد.

کامبیز دیرباز با انتشار این عکس در حالی که چهره‌ای غمگین دارد و یک پزشک دستگاه عجیبی را برای درمان داخل گوشش برده پایین عکس اینستاگرامش نوشته بود: امروز سر صحنه فیلمبردارى ادامه پشت‌بام تهران متاسفانه به وسیله یك فروند! گوش‌پاك‌كن، پرده گوش چپم پاره شد. ضمن تشكر از پرسنل و پزشكان بیمارستان امیراعلم ازتون خواهش می‌كنم به هیچ عنوان از این وسیله خطرناك استفاده نكنید. دعاى شما خوبان قطعا حال گوش من رو زودتر خوب خواهد كرد.»

چه وقت پرده گوش پاره می‌شود؟

گاهی یک بی‌دقتی و سهل‌انگاری ساده مانند استفاده از گوش‌پاک‌کن می‌تواند شما را مانند کامبیز دیرباز راهی بیمارستان کند. اما موارد دیگری هم وجود دارد که شاید کمی عجیب به نظر برسد اما در این موارد هم پرده گوش پاره می‌شود؛ مثلا گاهی اوقات سیلی خوردن، شیرجه یا شنیدن صدایی مهیب و ناگهانی مانند انفجار هم می‌تواند با بروز نشانه‌های پارگی پرده گوش در ارتباط باشد و در نهایت عفونت شدید گوش میانی ایجاد کند.

البته بعضی وقت‌ها عفونت‌های گوش هم سبب پارگی پرده گوش می‌شود که دلیل رایجی است. عفونت گوش میانی سبب بالا رفتن فشار داخلی گوش شده و به پرده گوش فشار وارد می‌کند. در نتیجه احتمال آسیب‌دیدگی بیشتر می‌شود. در این شرایط، شاید ناگهان درد و فشاری را در گوش‌تان احساس کنید.

جرم گوش را پاک نکنید

یکی از اشتباه‌های رایج بعضی از ما این است که فکر می‌کنیم ترشحات گوش را باید جدا کنیم و در نتیجه با گوش‌پاک کن به جان بخش‌های داخلی گوش‌مان می‌افتیم؛ غافل از اینکه این ترشحات چسبناک باید به‌طور طبیعی در گوش ما باشند تا مجاری داخلی گوش نرم و سالم باقی بماند. این را هم بدانید این ترشحات به طور طبیعی خودشان به سمت خارج گوش حرکت می‌کنند و نیازی نیست که در روند طبیعی حرکت گوش دخالت کنید و با وسیله دیگری ترشحات را بیرون بکشید.

افرادی که خودشان را به استفاده از گوش‌پاک‌کن عادت می‌دهند در عملکرد طبیعی گوش دخالت کرده و به این ترتیب اختلالاتی در سیستم شنوایی‌شان ایجاد می‌شود. علاوه بر این در بعضی از افراد استفاده از گوش‌پاک‌کن سبب خارش گوش می‌شود. وقتی گوش‌تان می‌خارد مجبور می‌شوید به کمک یک وسیله تیز این خارش را از بین ببرید و همین‌جاست که احتمال آسیب‌دیدگی پرده گوش بیشتر می‌شود.

این را هم بدانید که جرم طبیعی گوش از رشد قارچ، باکتری و ورود گرد و غبار، حشرات و ... به داخل مجرای گوش پیشگیری می‌کند. این ماده چسبناک بعد از حمام یا شنا مانع از تجمع آب در داخل گوش می‌شود. با این وجود اگر بعد از حمام کردن متوجه شدید که داخل گوش‌تان آب جمع شده باد ملایم سشوار را به مدت دو دقیقه از فاصله نیم‌متری مقابل گوش بگیرید تا گوش خشک شود و نیازی به استفاده از گوش‌پاک‌کن نباشد.

اگر به‌طور مداوم با وسایلی مانند گوش‌پاک‌کن، نوک انگشت یا وسایل تیزی مانند سنجاق سر به جان گوش‌تان بیفتید این کار به‌تدریج سبب نازک شدن پرده گوش شده و زمینه برای آسیب های جدی و عفونت فراهم می‌شود.

چه نشانه‌هایی دارد؟

ممکن است بعد از وارد کردن گوش‌پاک‌کن یا شیء تیز دیگری به داخل گوش مشکلاتی برای‌تان پیش بیاید اما از کجا باید بفهمید که پرده گوش‌تان پاره شده است؟ علائم و زنگ‌خطرهایی وجود دارد که به شما می‌گوید باید مانند کامبیز دیرباز هرچه سریع‌تر خودتان را به مراکز درمانی برسانید تا مشکلات جدی‌تری برای‌تان به وجود نیاید.

درد ناگهانی گوش، ناشنوایی نسبی، وز وز گوش، سرگیجه و گاهی هم خونریزی یا خروج ترشح از گوش از جمله علائم هشداردهنده‌ای است که ممکن است شما را با مشکلاتی روبه‌رو کند. اگر شما یا فرد مصدوم به‌موقع خودش را به مراکز درمانی نرساند، ممکن است که بعد از پاره شدن پرده گوش عفونت پیش بیاید و مشکلات جدی‌تری سلامت گوش و شنوایی‌اش را تهدید کند. در چنین مواقعی از اقدامات خودسرانه و نسخه‌های خانگی مادربزرگ‌ها فرار کنید و با مراجعه به پزشک شنوایی‌تان را به‌موقع نجات دهید.

وای اگر جراحی لازم شود

پارگی پرده گوش با درجات مختلفی ایجاد می‌شود. گاهی اوقات خفیف است و بعضی وقت‌ها به قدری شدید است که فرد آسیب‌دیده ممکن است پایش به اتاق عمل هم برسد! اگر پرده گوش پاره شده بنابر تشخیص پزشک با عفونت همراه نبود و اصلا به عفونت گوش ربطی نداشت، احتمال دارد که بعد از دو تا سه ماه و با رعایت مراقبت‌های لازم خوب شود اما اگر بعد از گذشت این مدت متوجه شدید که دچار کاهش شنوایی شده‌اید یا عفونت ثانویه ناشی از آسیب به وجود آمده، احتمال دارد که با نظر پزشک لازم باشد که به کمک جراحی این مشکل را برطرف کنید.

نکات مراقبتی که کامبیز دیرباز باید بداند

به افرادی مانند کامبیز دیرباز که پارگی پرده گوش را تجربه کرده‌اند توصیه می‌شود که تا چند ماه به استخر نروند و هنگام دوش گرفتن مراقب باشند تا آب به داخل مجرای گوش‌شان وارد نشود. علاوه بر این در فصل زمستان زمانی که برف یا باران می‌بارد کلاه ضد آب سرشان بگذارند یا چتر داشته باشند تا گوش و مجرای داخلی آن مرطوب نشده و شنوایی‌شان به خطر نیفتد.

باور اشتباه درباره گوش‌پاک‌کن

شاید برای‌تان جالب باشد بدانید گوش‌پاک‌کن اصلا وسیله مناسبی برای پاک کردن داخل گوش نیست. معلوم نیست چه کسی این اسم را بر رویش گذاشته و باعث شده هر سال عده زیادی مانند کامبیز دیرباز کار دست خودشان بدهند و کارشان به بیمارستان و حتی جراحی برسد. همین‌جا فرصت خوبی است که بدانید با گوش‌پاک‌کن فقط می‌توانید لاله خارجی گوش را تمیز کنید و اصلا به این فکر نکنید که این وسیله باریک و خطرناک را به مجرای داخلی گوش‌تان برسانید؛ البته جدای از پاک کردن برای تمیز کردن داخل بینی کودکان، مالیدن پماد روی زخم‌ها، مصرف بعضی از داروها و تمیز کردن آرایش دور چشم هم از گوش‌پاک‌کن استفاده می‌شود.

دومین نکته مهمی که باید بدانید این است که اصلا گوش شما به تمیز کردن مداوم نیاز دارند؛ یعنی لزومی ندارد که ماده چسبنده داخل آن را پاک کنید چون به‌طور طبیعی باید داخل گوش بماند.

سومین نکته این است که بیشتر ما نمی‌دانیم عمق گوش میانی‌مان چقدر است و ممکن است به دلیل همین ندانستن گوش‌پاک کن را به اعماق گوش وارد کنیم و با فشرده کردن ترشحات گوش به پرده صماخ صدمه بزنیم.