با خواص شگفت انگیز هندوانه ، طالبي و خربزه آشنا شوید

روزنامه آرمان: طالبي، هندوانه و خربزه همگي از خانواده خيار، كدو و كدو تنبل هستند كه به صورت بوته‌اي بر روي زمين رشد مي‌كنند.

جلوگيري از گرفتگي عروق


بتاكاروتن يك آنتي‌اكسيدان قوي محسوب مي‌شود. آنتي‌اكسيدان‌ها به طور موثري از بروز بيماري‌هاي قلبي و عروقي جلوگيري مي‌كنند. نقش آنتي‌اكسيدان‌ها جمع‌آوري راديكال‌هاي آزاد اكسيژن از بدن است. در اثر افزايش راديكال‌هاي آزاد اكسيژن در بدن چربي‌هاي موجود در خون به‌خصوص LDL اكسيده مي‌شوند. اكسيده شدن LDL مرحله آغازين تشكيل پلاك در سطح عروق خوني است. چنانچه ميزان چربي‌هاي خون كنترل شده و مواد غذايي سرشار از آنتي‌اكسيدان‌ها به ميزان كافي در رژيم غذايي وجود داشته باشد، از اكسيداسيون LDL و در نتيجه گرفتگي عروق جلوگيري مي‌شود. مصرف مقدار متعادل و متناسب طالبي مي‌تواند تامين‌كننده مقدار كافي از بتاكاروتن باشد.

عجیب اما واقعی

اگرچه ممکن است این خبر کمی عجیب به نظر برسد، اما اگر فقط مقداری نمک روی سطح هندوانه بریزید متوجه خواهید شد که طعم و مزه آن در مقایسه با قبل شیرین تر خواهد شد و البته اگر مقدار بیشتری نمک روی آن بریزید آنگاه طعم شورمزه آن را به خوبی احساس خواهید کرد.اگر هندوانه را در زیر میکروسکوپ بررسی کنید، خواهید دید بافت این میوه متشکل از هزاران سلول بسیار کوچک است. همه این سلول ها دارای غشایی هستند که ما از آن به عنوان یک غشای نیمه تراوا نام می بریم. از ویژگی های منحصربه فرد غشاهای نیمه تراوا این است که آب به آسانی به آن ها وارد یا از میانشان خارج می شود.

كم‌شيرين‌ها كم‌كالري هستند؟

متاسفانه، گاهي برخي از افراد به خصوص آنهايي كه دچار اضافه‌وزن يا ديابت هستند، گمان مي‌كنند اگر هندوانه يا خربزه‌اي، شيرين نباشد، بنابراين قند و كالري ندارد و آنها مي‌توانند با خيال راحت از آن خوراكي به هر ميزان كه دلشان خواست، ميل كنند. در صورتي كه اصلا اين‌طور نيست. در واقع، نشاسته موجود در صيفي‌جات در طول مدت رسيدن ميوه با تبديل شدن به قند باعث شيرين‌تر شدن آن مي‌شود. اگر هر كدام از صيفي‌ها، شيريني لازم را نداشته باشند به اين معناست كه شرايط آب و هوايي يا زراعي مناسب براي تبديل نشاسته به قند درون آنها وجود نداشته است، اما همين صيفي‌هاي كم شيرين هم داراي كالري هستند و مصرف بيش از اندازه آنها توصيه نمي‌شود.

پيشگيري از آب مرواريد

مصرف مقدار كافي از بتاكاروتن مي‌تواند در پيشگيري از بروز كاتاراكت نيز موثر باشد. بروز آب‌مرواريد علل متفاوتي دارد. ديابت، اشعه ماوراءبنفش خورشيد و برخي بيماري‌ها از علل بروز كاتاراكت در سنين بالا هستند. به نظر مي‌رسد تجمع راديكال‌هاي آزاد اكسيژن با تخريب لنز چشم و غشاء سلول‌ها به تدريج سبب تاري چشم و كاتاراكت مي‌شود. بررسي‌هاي زيادي كه توسط دانشمندان انجام شده است نشان مي‌دهند كه مصرف ميوه‌هاي غني از آنتي‌اكسيدان‌ها در پيشگيري و تاخير بروز كاتاراكت موثر است.

رنگدانه قرمز رنگ هندوانه


با توجه به اينكه هندوانه و طالبي از يك خانواده هستند از لحاظ كليه خواص تغذيه‌اي مشابه مي‌باشند. هندوانه نيز مانند طالبي منبع خوبي از بتاكاروتن، ويتامين A و پتاسيم است و اگرچه مقدار اين سه ماده در هندوانه كمتر از طالبي است، اما همچنان منبع خوب اين مواد مغذي محسوب مي‌شود. علاوه بر آن هندوانه سرشار از ليكوپن است. ليكوپن رنگدانه قرمز است و مسئول ايجاد رنگ قرمز در ميوه‌هايي نظير هندوانه و نيز گوجه‌فرنگي مي‌باشد. ليكوپن جزء گروه آنتي‌اكسيدان‌ها است و از اكسيداسيون چربي‌هاي غشاي سلولي و تخريب DNA سلول‌ها و سرطاني شدن آنها جلوگيري مي‌كند. يكي از شناخته‌شده‌ترين خواص ليكوپن پيشگيري از بروز سرطان به‌خصوص سرطان پروستات مي‌باشد. علاوه بر آن ليكوپن در پيشگيري از بروز بيماري‌هاي قلبي و عروقي نيز موثر است. علاوه بر خواص آنتي‌اكسيداني كه ليكوپن دارد و مانع اكسيداسيون LDL مي‌شود، همچنين ليكوپن با مهار آنزيم‌هاي توليدكننده كلسترول سبب كاهش مقدار كلسترول خون شده و مي‌تواند از تشكيل پلاك‌هاي چربي در جدار عروق جلوگيري نمايد.

ارتقای سيستم ايمني

بتاكاروتن همچنين در ارتقاء سيستم ايمني بدن موثر است. هنگامي كه در بدن عفونت ايجاد مي‌شود گويچه‌هاي سفيد فعال ‌شده و با چندين عملكرد متفاوت سبب از بين رفتن عوامل بيماري‌زا مي‌شوند. يكي از اين مكانيسم‌هاي دفاعي ايجاد راديكال‌هاي آزاد اكسيژن مي‌باشد. گرچه راديكال‌هاي آزاد اكسيژن در از بين بردن عوامل بيماري‌زا موثر هستند، اما چنانچه از محيط بدن حذف نشوند سبب تخريب سلول‌هاي بدن و حتي گويچه‌هاي سفيد كه عوامل تدافعي بدن هستند نيز مي‌شوند. بتاكاروتن به عنوان يك آنتي‌اكسيدان قوي، با حذف راديكال‌هاي آزاد اكسيژن از بدن، سبب محافظت سيستم‌هاي دفاعي بدن مي‌شود. همچنين بتاكاروتن در توليد بيشتر لنفوسيت‌هاي T و B كه از مهم‌ترين سيستم‌هاي دفاعي هستند نقش دارد.

منبع پتاسيم و رفع كم‌آبي

علاوه بر بتاكاروتن طالبي يكي از منابع مهم تامين‌كننده پتاسيم براي بدن است. پتاسيم نقش بسيار مهمي در انتقال امواج عصبي از مغز به عضله دارد، بنابراين كمبود آن مي‌تواند باعث اختلال در عملكرد صحيح سيستم عصبي بدن و ماهيچه‌ها شود. همچنين پتاسيم با مكانيسم‌هاي متفاوت سبب گشادي عروق و بهبود جريان خون مي‌شود و كمبود آن مي‌تواند با ايجاد انقباض در عروق زمينه بروز سكته‌هاي مغزي را فراهم آورد. معمولا در آب و هواي گرم و در كساني كه فعاليت بدني شديد دارند مقدار زيادي پتاسيم همراه با سديم از بدن دفع مي‌شود.

پيشگيري از سرطان


طالبي يكي از منابع غني از بتاكاروتن و ويتامين A است. بتاكاروتن كه در گياهان وجود دارد، رنگدانه‌اي به رنگ نارنجي است كه پس از مصرف مي‌تواند در دستگاه گوارش به ويتامين A تبديل شود. ويتامين A نقش‌هاي بسيار متعددي در بدن دارد كه از جمله آنها مي‌توان به ارتقاء سيستم ايمني بدن، توليدمثل و بينايي اشاره نمود. يكي از فوايد مصرف بتاكاروتن پيشگيري از بروز سرطان است. بررسي‌ها نشان مي‌دهند كه مصرف زياد ميوه‌هاي حاوي بتاكاروتن شيوع تومورهاي سرطاني را كاهش مي‌دهد. علاوه بر سرطان ريه بتاكاروتن از بروز سرطان‌هاي حفره دهان، حلق، گلو، معده، پروستات و سرطان كولون نيز پيشگيري مي‌نمايد.

كدام قسمت را مي‌توان خورد؟

معمولا صيفي‌جات پوست ضخيمي دارند. برخي از افراد فقط قسمت‌هاي نرم و شيرين آنها را استفاده مي‌كنند و برخي ديگر هم تمامي قسمت‌هاي خوراكي آن را مي‌خورند و پوست نازكي از آن را دور مي‌اندازند. دراين‌باره بهتر است بدانيد اگر شما پوست ضخيم و بيروني آنها را به خوبي بشوييد، مي‌توانيد بدون نگراني آنها را ميل كنيد. اتفاقا، هرچه صيفي‌جات به سمت پوست مي‌روند، تجمع فيبر در آنها بيشتر مي‌شود و هرچه بيشتر به سمت گوشت مي‌روند، تجمع مواد قندي در آنها افزايش پيدا مي‌كند.