آلرژی کودکان چیست و چگونه درمان می شود؟

برترین‌ها: فصل بهار و تابستان اوج حساسیت‌های فصلی است. به همین بهانه، به سراغ حساسیت در کودکان رفتیم تا انواع آن را معرفی و اگر راهی برای درمان دارد، آن را برای شما بازگو کنیم.

آلرژی چیست؟

واکنش سیستم دفاعی بدن در مقابل عناصر خارجی را آلرژی (حساسیت) می‌گویند. هنگامی که کودک در تماس با مواد حساسیت‌زا قرار می‌گیرد - به آن دست می‌زند، تنفس می‌کند، می‌خورد یا حتی به او تزریق می‌شود - بدن او به اشتباه این مواد را دشمن فرض می‌کنند و در برابر آن گارد دفاعی می‌گیرد و برای مبارزه با آن هیستامین تولید می‌کند.

این مواد شیمیایی بدن را تحریک می‌کنند و باعث ایجاد نشانه‌هایی همچون آبریزش بینی، عطسه، خارش و سرفه می‌شوند. این نشانه‌ها می‌توانند خفیف یا شدید یا ادواری (فصلی) باشند. یا فقط هنگام تماس با ماده حساسیت‌زا بروز کنند.

بعضی وقت‌ها میزان حساسیت به قدری بالا است که باعث شوک آنافیلاکتیک می‌شود که باید فورا بیمار را به بیمارستان ارجاع داد. نشانه‌های این حمله نیز سخت نفس کشیدن یا غورت دادن آب گلو است که می‌تواند خطر مرگ داشته باشد.

مواد حساسیت‌زای رایج شامل غذا، دارو، حشره، موی حیوانات، گرده درختان و خاک هستند.

حساسیت‌های رایج در کودکان چیست؟

بر اساس آمار، حدود ۴.۵ درصد از کودکان زیر ۱۸ سال به حساسیت غذایی، ۱۰.۷ درصد حساسیت پوستی و ۱۶.۶ درصد نیز تب یونجه و حساسیت تنفسی دارند.

چه چیزی باعث ایجاد حساسیت بینی می‌شود؟

متهمان اصلی این حساسیت موارد زیر هستند:

• گرد و غبار
• پرز و موی حیوانات
• گرده درخت، گیاهان و گل‌ها
• کپک

برخی از کودکان به بالش‌های پر یا پتو‌های پشمی هم حساسیت دارند. شاید کودکان به دود سیگار حساسیت نداشته باشند، اما این دود باعث افزایش آلرژی آن‌ها می‌شوند.

چگونه می‌توان حساسیت بینی را از سرماخوردگی تمیز داد؟

از آنجا که نشانه‌های حساسیت بینی بسیار شبیه سرماخوردگی است - آبریزش بینی، آب چشم، سرفه، پر شدن بینی و عطسه - تشخیص آن‌ها از یکدیگر کمی دشوار است. اما آلرژی علایم دیگری نیز دارد. برای کشف آن بای سوال‌های زیر را از خود بپرسید:

• آیا کودک همیشه سرما خورده است؟ سرماخوردگی فقط یک هفته تا ده روز ادامه دارد، اما آلرژی این گونه نیست.
• آیا بینی کودک شما پر است یا آبریزش دارد؟
• آیا کودک همیشه در حال پاک کردن یا بالا کشیدن بینی خود است؟
• آیا مخاط بینی او شفاف و آبکی است؟ (برعکس سبز و غلیظ بودن)
• آیا زیاد عطسه می‌کند؟
• آیا چشمانش قرمز و آبدار است و خارش دارد؟
• آیا زیر چشمانش تیره، بنفش یا آبی است؟ - چیزی که پزشکان آن را نشانه‌های آلرژی می‌دانند.
• آیا از طریق دهان نفس می‌کشد؟
• آیا همیشه سرفه‌های خشک دارد؟
• آیا پوست او لکه‌های قرمزی دارد که می‌خارند؟

اگر پاسخ شما به یک یا چند پرسش بالا بله است، باید بدانید فرزندتان به چیزی در اطراف خود حساسیت دارد. حساسیت بینی در کودکان می‌تواند به بیماری‌هایی همچون عفونت بینی، آسم و عفونت سینوس‌ها تبدیل شود.

آیا حساسیت ارثی است؟

کودکان، استعداد به حساسیت را به ارث می‌برند، اما نوع این حساسیت مشخص نیست. به طور مثال، اگر پدر یا مادر کودک به حیوانات حساسیت دارند، حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد احتمال دارد کودک نیز دچار این حساسیت بشود. اگر هر دو والدین حساسیت داشته باشند این احتمال به ۷۵ تا ۸۰ درصد می‌رسد. اعضای یک خانواده می‌توانند به موارد متفاوت حساسیت داشته باشند.

چه زمانی می‌توان متوجه حساسیت کودک شد؟

این بستگی به کودک دارد که چه زمانی نشانه‌های آلودگی خود را بروز دهد. همه افرادی که حساسیت دارند یک آستانه دارند که باید به آن برسند تا بدنشان از خود واکنش نشان دهد. این زمان ممکن است چند ماه طول بکشد. به طور مثال، شاید کودک به موی گربه حساسیت داشته باشد، اما تا چند ماه واکنشی نشان ندهد یا واکنش ضعیفی از خود نشان دهد. اما سرانجام یک روز آستانه حساسیت او تحریک شود و علایم حساسیت را بروز دهد.

باید بدانید، حساسیت‌های فصلی در کودکان زیر ۳ تا ۴ سال بروز نمی‌کنند.

چگونه متوجه شویم کودک به چه چیزی حساسیت دارد؟

برای این منظور باید با دقت همه چیز را تحت نظر داشته باشید. برخی از آزمایش‌های پزشکی نیز می‌توانند در یافتن موار حساسیت زا برای کودک موثر باشند.

حساسیت به خاک و گِل بیشتر در هوای مرطوب و بارانی بروز می‌کند که نمی‌توان آن را از سرماخوردگی تمیز داد. در حالیکه حساسیت گرد و غبار یا موی حیوانات در طول سال رخ می‌دهند. اما به طور کلی حساسیت بیشتر در فصل‌های بهار، تابستان و پاییز بروز می‌کند.

برای تشخیص حساسیت کودک به موی حیوانات با چند روز دور بودن او از حیوان مشخص نمی‌شود و شاید تا یکسال طول بکشد. اگر کارآگاه بازی‌های خودتان پاسخ نداد، برای تشخیص حساسیت پیش پزشک بروید. او با سوالات خود تشخیص می‌دهد که کودک حساسیت دارد یا خیر. اگر داشت، او را نزد متخصص می‌فرستد و آن‌ها میزان آنتی‌بادی موجود در خون کودک را آزمایش و میزان آلرژی را تعیین می‌کنند.

البته آزمایش خون احتمال خطای بیشتر از آزمایش پوست دارد. در این آزمایش، پزشک بخش کوچکی از پوست کودک را جدا و آزمایش می‌کنند. آن‌ها به شما می‌گویند فرزندتان به چه چیزی حساسیت دارد، اما باید بدانید با بزرگ‌تر شدن کودک، ممکن است حساسیت او هم تغییر کند.

چگونه مانع از ایجاد حساسیت در کودک شویم؟

در اینجا چند حساسیت رایج و راه‌های مقابله با آن‌ها رابرایتان نام برده ایم:

گرد و غبار

گر و غبار در فرش و پارچه‌ها جمع می‌شوند و در همه اتاق‌های خانه موجود هستند. اما بیشترین تماس کودک با آن‌ها هنگام خواب است، زیرا بالش و پتوی کودک مملو از گرد و خاک‌های ریز است.

برای از بین بردن آن‌ها می‌توانید از مراحل زیر کمک بگیرید. این کارها، ۶۰ تا ۷۰ درصد باعث کاهش حساسیت کودکان می‌شوند.

• رختخواب و بالش کودک خود را با پارچه نفوذناپذیر رویه کنید. این پارچه را در فروشگاه‌های لوازم آلرژی می‌توانید پیدا کنید. برخلاف پارچه‌های پلاستیک، این پارچه نه چروک می‌شود و نه خش خش می‌کند. به جای پتوی پرزدار نیز از لحاف روکش دار استفاده کنید.

• هر هفته یکبار رختخواب او را با آب داغ بشویید. بهتر است دمای آب تا ۱۳۰ درجه فارنهایت بالا باشد.

• از وسایلی که از پوست حیوانات تهیه شده اند در اتاق کودک استفاده نکنید، زیرا به شدت خاک به خود می‌گیرند. اگر فرزندتان اسباب بازی‌ای دارد که پرز یا موی حیوانات دارد و نمی‌تواند از آن دل بکند، آن را نیز هفته‌ای یک بار با آب داغ بشویید یا یک شب تا صبح در فریزر بگذاری تا یخ بزند.

• هر هفته یک بار خانه را جاروبرقی بکشید و گردگیری کنید، اما سعی کنید در آن زمان کودک در خانه یا اتاق نباشد. گردگیری باعث بلند شدن گرد و غبار در هوا می‌شود، اما با دستمال یا جاروی خیس اگر این کار را انجام دهید خاک کمتری ایجاد می‌شود.

• اگر کودک شما حساسیت شدید به گرد و خاک دارد، به جای استفاده از فرش، کف خانه را با پارکت چوبی یا پلاستیکی بپوشانید.

موی حیوانات

اگر کودک به موی حیوانات حساسیت دارد باید از سگ یا گربه خود دل بکنید. این کار بسیار سختی است، اما برای سلامت فرزند خود این تنها راه خطاناپذیر است. اگر توان این کار را ندارید، حیوان خانگی خود را به طور مرتب بشویید. برای شست‌وشو نیز از شامپو‌هایی استفاده کنید که میزان ریزش مو و پرز‌های آن‌ها را کاهش می‌دهد. تا حد امکان نیز از قرار گرفتن آن‌ها روی مبل یا رفتن به اتاق کودک جلوگیری کنید.

گرده گل و درختان

در فصل بهار نمی‌توان از گرده‌های موجود در هوا فرار کرد. فقط می‌توانید در طول روز‌هایی که گرده افشانی در هوا زیاد است اجازه بیرون رفتن به کودک ندهید و در پنجره‌ها را نیز به ویژه در روز‌های بادی ببندید. اما این کار واقعی و ممکن نیست.

برای جلوگیری از این مساله، هر شب کودک را حمام کنید و مو‌های او را بشویید تا گرده‌ای روی آن نباشد. لباس‌های خیس او را نیز روی طناب پهن نکنید.

کپک و قارچ

باید از سیستم تهویه هوا و دستگاه‌های جذب رطوبت هوا در طول روز‌های گرم و مرطوب استفاده کنید به ویژه در مکان‌هایی که ممکن است کپک و قارچ رشد کنند. اگر در حمام کپک ایجاد می‌شود، به طور مرتب در و دیوار آن را با محصولات ضد قارچ همچون سفیدکننده و آب شست‌وشو دهید. کپک در همه جا از کمد گرفته تا یخچال، سطل آشغال و زیرزمین می‌تواند رشد کند.

آیا درمانی برای حساسیت وجود دارد؟

بله. با مراجعه به پزشک احتمالابه شما آنتی هیستامین یا اسپری بینی و دستوراتی خاصی می‌دهد. اما این دارو‌ها برای کودکان زیر شش ماه به هیچ عنوان توصیه نمی‌شود.

آیا واکسن ضدحساسیت تاثیری دارد؟

این واکسن‌ها فقط در مواقع حساسیت شدید همچون آسم و برای کودکان بالای ۶ سال و فقط با تجویز پزشک توصیه می‌شود. این واکسن باید در مطب دکتر انجام شود. واکسن شامل مواد حساسیت‌زای خفیف شده همچون گرده درختان، غبار، موی حیوانات و ... است که باعث می‌شود تا بدن کودک برای مدتی به آن‌ها عادت کند.

برای استفاده از واکسن باید بدانید که کودک هر هفته بین چهار تا ۶ ماه باید واکسن بزند تا بدنش به این مواد عادت کند و با آن‌ها کنار بیاید. سپس باید یک یا دوبار در ماه برای مدت ۴ تا ۶ ماه، این واکسن را دریافت کند. در آخر نیز تا یکسال باید هر ماه یک واکسن بزند.

ادامه این روند به تشخیص پزشک بستگی دارد.

روش‌های پیشگیری حساسیت چیست؟

نظریه‌های متضادی در این رابطه وجود دارد. اما واقعیت این است که در حال حاضر هیچ روش مشخص و پاسخگویی برای پیشگیری حساسیت کشف نشده است.

منبع: babycenter