کانابیدیول یا روغن شاهدانه چیست و چه فوایدی دارد؟

برترین ها - ترجمه از هدی بانکی: کانابیدیول، بخش غیر روان گردان گیاه شاهدانه است که طرفداران می‌گویند می‌تواند هر کسالت و ناخوشی را تسکین بدهد، از اضطراب و آرتروز گرفته تا مشکلات گوارشی و حتی سرطان.

روغن شاهدانه دقیقا چیست؟

کانابیدیول نوعی کانابینوئید است؛ خانواده‌ای از مولکول‌ها که معمولا به ماریجوانا مربوط می‌شوند، اما در واقع در سایر گیاهان و حتی در انسان‌ها نیز وجود دارند. صد‌ها کانابینوئید متفاوت در ماریجوانا وجود دارد. تتراهیدروکانابینول یا THC، ماده‌ای شیمیایی در ماریجوانا است که گیرنده‌های خاصی در مغز را هدف گرفته و با آن‌ها پیوند می‌زند تا حالت سرخوشی به شما بدهد. کانابیدیول روان گردان و اعتیاد آور نیست و بخش‌های متعددی از بدن را تحت تاثیر قرار می‌دهد، بنابراین بر طیف گسترده‌ای از سیستم‌ها در بدن اثر می‌گذارد.

کاربرد‌های روغن شاهدانه

عصاره کانابیدیول، گرفته شده از ماریجوانا یا شاهدانه، به صورت روغن یا تنتور فروخته می‌شود.

مطالعاتی طی سال‌های گذشته نشان داده‌اند که این ترکیب می‌تواند به بسیاری از بیماری‌ها کمک کند ماند اضطراب، آلزایمر، اعتیاد، آرتروز، سندروم روده التهابی، شکستگی استخوان، میگرن، پسوریازیس و سایر دردها. مطالعه‌ای که روی حیوانات انجام شد نیز نشان داد عصاره‌ی خالص کانابیدیول می‌تواند رشد نوعی تومور مغزی را کُند کند.

کانابیدیول چگونه اثر می‌کند؟

هنوز هیچکس مطمئن نیست و عجیب است که تا کنون هیچ توافق نظری در مورد نحوه‌ی عملکرد کانابیدیول وجود ندارد. تنها چیزی که می‌دانیم این است که این ماده شیمیایی مانند THC بر گیرنده‌ها اثر نمی‌گذارد و در واقع به نظر می‌رسد تاثیری معکوس دارد. THC اساسا با نوعی گیرنده‌ی خاص در مغز که CB۱ نام دارد جفت می‌شود. اما در مورد کانابیدیول ظاهرا هدف‌های پیچیده‌تر زیادی وجود دارد، یعنی کانابیدیول بر مسیر‌های متعددی در بدن اثر می‌گذارد.

شواهد پیشین از مطالعات انسانی و حیوانی نشان داده‌اند کانابیدیول بر شیوه‌ی دریافت درد، التهاب و اضطراب اثر می‌گذارد. دانشمندان گیرنده‌هایی را در سیستم عصبی شناسایی کرده‌اند که کانابیدیول در آنجا فعال می‌شود. آنطور که پیداست کانابیدیول خاصیت ضد التهابی دارد و می‌تواند فعالیت برخی از گیرنده‌های سروتونین را افزایش بدهد.

علم چه می‌گوید؟

بیشتر مطالعاتی که تا کنون در این زمینه انجام شده روی حیوانات بوده است و تنها چند مطالعه‌ی دقیق روی انسان صورت گرفته. حتی تاثیر روغن شاهدانه بر درد هنوز از نظر علمی ثابت نشده است.

مطالعه‌ای که اخیرا انجام شده بیشتر در مورد تاثیر روغن شاهدانه بر صرع بوده است. افراد به ازای هر کیلوگرم از وزن بدن خود ۲۰ میلی گرم کانابیدیول به مدت ۱۴ هفته مصرف کردند (در کنار دارو‌های استاندارد بیماری صرع) و نتیجه این بوده که حملات صرع این افراد ۴۲ درصد کمتر شده بود. آن‌هایی که به ازای هر کیلوگرم از وزن بدن‌شان ۱۰ میلی گرم کانابیدیول مصرف کرده بودند، کاهش ۳۷ درصدی در حملات صرع داشتند و بیمارانی که دارونما مصرف کرده بودند کاهش ۱۷.۲ درصدی در حملات صرع داشتند. مکانیسم این عملکرد هنوز مشخص نیست، اما شواهدی وجود دارد که گیرنده‌ای به نام GPRSS ممکن است در این تاثیر دخیل باشد.

از کجا بدانیم روغن شاهدانه‌ای که تهیه می‌کنیم واقعا حاوی کانابیدیول است؟

متاسفانه نمی‌توانید! چون ماریجوانا تنها برای مصارف پزشکی مجاز است، از نظر قانونی نباید در بازار وجود داشته باشد، بنابراین نظارتی روی آن صورت نمی‌گیرد. یعنی هر کسی می‌تواند شرکتی بزند، روغنی را در یک بطری بریزد و آن را به عنوان روغن شاهدانه به شما بفروشد. شما می‌توانید فقط به آنچه شرکت می‌گوید اعتماد کنید یا نکنید.

آیا باید احتیاط کنیم؟

حتما! روغن شاهدانه همیشه هم قابل اعتماد نیست. مطالعه‌ای در سال ۲۰۱۷ نشان داد تقریبا ۷۰ درصد از تمام محصولات کانابیدیول که به صورت آنلاین به فروش می‌رسند حاوی آن مقدار عصاره‌ای که روی برچسب ذکر شده نیستند. از ۸۴ محصولی که از ۳۱ شرکت مختلف خریداری شد، ۴۲ درصد آن‌ها حاوی مقدار بیشتری از عصاره کانابیدیول نسبت به آنچه روی برچسب نوشته شده بود بوده‌اند، و ۲۶ درصد از این محصولات نیز حاوی مقدار کمتری از این عصاره بودند. باقی محصولات دارای همان اندازه عصاره کانابیدیول بودند که روی برچسب ذکر شده بود، یعنی ۱۰ درصد کل محصولات.

چرا اینهمه تقلب؟

چون هیچ نظارتی وجود ندارد. غیر از آنچه در مورد اطلاعات ذکر شده روی برچسب محصول گفته شد، مسئله‌ی دیگر این است که محصول تولید شده توسط یک برند، همیشه یکنواخت نیست. مثلا اگر شما نوشابه‌ای از یک برند می‌خرید می‌دانید که هر بار که همین نوشابه را بخرید، دقیقا همین است. اما در مورد بیشتر محصولات روغن شاهدانه چنین نیست و دور از انتظار نیست که حتی یک برند، محصولش همیشه یکجور نباشد. یعنی شاید با خریدن اولین خرید از یک برند، و مصرف محصول، نتیجه‌هایی بگیرید، اما بار بعد با اینکه دقیقا همان محصول را می‌خرید، بعد از مصرف نتیجه نگیرید، چون محتوا متفاوت است.

برای تشخیص اینکه محصولی که مصرف می‌کنید تا چه اندازه قابل اعتماد است هیچ راهی ندارید جز اینکه در یک لابراتوار معتبر آن را مورد آزمایش قرار دهید!

آیا روغن شاهدانه عوارض جانبی هم دارد؟

عوارض جانبی روغن شاهدانه، دست کم در دوز‌های درمانی شامل عارضه‌هایی، چون خستگی، اسهال و کاهش وزن می‌شوند.

خود کانابیدیول بی‌ضرر است و عوارض جانبی معمولا مربوط به عناصری هستند که با آن ترکیب می‌شوند و حتی ممکن است اسم‌شان در برچسب محصول ذکر نشود. کانابیدیول تنها عنصر موجود در عصاره کانابیدیول نیست و ممکن است THC نیز در آن وجود داشته باشد که هر چند مقدار آن زیاد نیست، اما می‌تواند عوارض جانبی به جا بگذارد.

بهترین راه امتحان کردن مقداری روغن شاهدانه چیست؟

توصیه می‌کنیم برای تهیه‌ی روغن شاهدانه از منبعی قابل اعتماد با پزشک‌تان مشورت کنید. مخصوصا اگر بیماری خاصی دارید حتما باید تحت نظر پزشکی که تجربه این کار را دارد باشید تا او دوز مناسب و محصول معتبر را به شما توصیه کند.

منبع: rd