داستان ملال انگیز چخوف؛ مرگ در می زند!

مجله هم شهری جوان:

خاطره های پراکنده

گلی ترقی همچنان از خاطرات روزگار قدیم می نویسد

فرصت دوباره/ گلی ترقی/ انتشارات نیلوفر/ 10000 تومان

گلی ترقی را اگر با مجموعه داستان های قبلی اش هم نشناسید، حتما با فیلم «درخت گلابی» داریوش مهرجویی به جا می آورید. او از دسته نویسندگانی است که به خاطره و نوستالژی علاقه شدید دارد و تقریبا هر چه نوشته، بازسازی خاطرات کودکی اش است. پس اگر از کارهایی نظیر آثار پرویز دوایی خوشتان می آید، حتما باید سراغ کارهای خانم ترقی هم بروید.

تازه ترین مجموعه داستان ترقی یعنی همین «فرصت دوباره» مجموعه 9 داستان کوتاه است که همه شان در تهران قدیم، از تهران دهه های 1320 تا تهران 1360 می گذرند و نویسنده مثل همیشه خودش در تمام داستان ها حضور دارد. خود ترقی در ابتدای کتاب می گوید: «گاهی وقت ها شخصیت یکی از داستان هایم وارد زندگی ام می شود، یا من خودم را به زور به او می چسبانم.»


تم و لحن داستان ها متفاوت است؛ از دغدغه های یک مادر تا عشق های دوران نوجوانی که آخر و عاقبتی هم ندارند. بعضی داستان ها غمگین هستند و بعضی هم (مثل «پوران خیکی و آرزوهای بزرگش») لحنی طنازانه و شاد دارند. با اینحال، همه داستان ها در یک چیز مشترکند و آن چیز مشترک، حسرت های آدم های قصه است. یک حسرت دائمی که انگار نگاه و توصیف ترقی از نسل خودش باشد؛ نسلی که آرزوهایش با کودتا به باد رفت و برای همین قدرت انجام تصمیم های بزرگ را از دست داد و ایستاد کنار به تماشای نسل جوان تری که انقلاب کرد و جسارت داشت و ... این در واقع وضعیت این کتاب است. شاید اصلا این همه علاقه ترقی به دنیای قدیم و امن کودکی ها و خاطراتش هم از همین جا بیاید.

به هر حال، با هر نگاه و تفسیری، خانم ترقی یکی از نویسندگان خوب و مهم معاصر است. شخصیت های قصه های او جان دارند و انرژی دارند و ریتم دارند و قصه دارند و آدم را با خودشان همراه می کنند و موقع خواندن کیف و لذت هدیه می دهند. این، از آن چیزهایی است که تا خودتان تجربه نکنید، نمی دانید معنایش را.

بیا بریم سفر سفر

موبایل/ اینگو شولسته/ ترجمه محمود حسینی زاد/ نشر افق/ ۱۲۵۰۰ تومان

باز این هفته هم پیشنهادی برای آلمانوفیل ها داریم. شولسته متولد ۱۹۶۲ در سدن و ساکن فعلی شهر برلین و از نویسندگان نامی معاصر آلمان است و این کتاب، مجموعه ای از ۱۲ داستان کوتاه اوست که در بیشتر داستان ها، شولسته خودش یعنی شولسته نویسنده را روایت کرده و شخصیت های متعددی از خود تصویر کرده است.


در کشورهای غربی، نویسندگان معمولا برای کتابخوانی و گفتگو درباره کتاب هایشان به برنامه های مختلفی دعوت می شوند. شولسته در برخی داستان های کتاب چنین سفرهایی را محور اصلی داستان قرار داده و به همین دلیل نام کتاب ها، دوستان و مترجمان آثارش را هم در داستان ذکر کرده است. بخصوص روایت سفرش به قاهره بسیار جذاب است. نشر افق به رسم معمول خودش این کتاب را هم با رعایت قانون کپی رایت و خرید حق انتشار کتاب از نویسنده آن، به چاپ رسانده است.

مرگ در می زند

داستان ملال انگیز/ آنتوان چخوف/ ترجمه آبتین گلکار/ ۵۰۰۰ تومان

اینکه ترجمه مجدد آثار کلاسیک کار خوبی هست یا نیست، از آن بحث هایی است که همیشه بین منتقدها سرش بحث هست. اما در مورد این بازترجمه می شود گفت که حداقل این خوبی را دارد که کسی هم که دوره ۱۰ جلدی مجموعه آثار چخوف را ندارد، می تواند در یک کتاب جیبی نمونه ای از هنر قصه گویی آن پزشک معروف را بخواند.


داستان، روایت روزهای آخر زندگی پروفسوری پا به سن گذاشته و مشهور به نام نیکلای استپانوویچ است. شخصیتی سرشناس، صاحب نشان ها و مدال های متعدد؛ کسی که نامش «تصویری مجسم می کند از آدمی مشهور، بسیار بااستعداد و بی شک مفید» که هر چه داستان پیش می رود، تصویر جذابش کمرنگتر می شود. وسواس همیشگی مواجهه با مرگ، ترس از ناتوانی در ادامه کار تدریس، دغدغه های مالی، دلزدگی از خانواده و روابط خانوادگی... همه اینها استاد را احاطه کرده است و اصلا یک وضعی.

بعضی شعرها

گزیده اشعار حافظ موسوی/ انتشارات مروارید/ ۱۳۵۰۰ تومان

برای معرفی کتاب شعر، آن هم شاعری شناخته شده، کاری بهتر از نقل یکی از شعرهای کتاب نیست. این هم شعر اول کتاب که با دستخط شاعر آمده است:


بعضی شعرها/ مثل تیغ موکت بُری، تیزند/ و رگ هوش آدمی را/ درجا قطع می کنند/ بعضی شعرها/ مثل چاقویی کند/ روح را می خراشند/ اما نمی برند./ بعضی شعرها/ مثل هواکش آشپزخانه اند/ و دودها و بخارات زائد را/ از مغز آدمی/ بیرون می کشند/ بعضی شعرها/ به هیچ دردی نمی خورند/ اما همیشه فراوانند.