وقتی سلبریتی‌ها مترجم می‌شوند

مجله دیجی کالا - رضا داور پناه: نویسندگی و مترجمی، از جمله مشاغلی‌ است که تجربه‌ی آن، برای بسیاری از افراد جذابیت خاصی به همراه دارد. در این میان بازیگران، بیشتر از دیگر اقشار به تجربه‌ی نوشتن یا ترجمه، علاقه نشان می‌دهند. در واقع بسیاری از بازیگران در سراسر جهان وجود دارند که فعالیت‌های ادبی گوناگونی را تجربه کرده‌اند. در بازار کتاب ایران نیز مدت‌هاست که این جریان شکل گرفته و روز به روز به تعداد بازیگرانی که به چاپ کتاب علاقه نشان می‌دهند، افزوده می‌شود. جالب این است که آمار نشان می‌دهد، معمولا بازیگران خانم به فعالیت در عرصه ادبیات علاقه بیشتری نشان داده‌اند. از خانم‌ها نیکی کریمی و افسانه بایگان گرفته ،تا بهاره رهنما و نگار جواهریان.

این کتاب‌ها عموما از فروش بسیار بالایی برخوردارند. اما صرف نظر از فروش بالای این کتاب‌ها، باید عنوان کرد که این گونه ترجمه یا تالیف‌ها به لحاظ ادبی، معمولا کیفیتی بهتر از یک اثر متوسط ندارند و این می‌تواند مصداقی باشد برا این بیت از مولانا: «هر کسی را بهر کاری ساختند/ میل آن را در دلش انداختند.» نکته‌ی جالبی که در مورد کتاب‌های پرفروش این هفته می‌توان گفت، راه پیدا کردن کتاب «تاریخ عشق» به جمع پرفروش‌های هفته است. این کتاب رمانی پرمخاطب از «نیکول کراوس» است که به‌تازگی توانسته است نظر بسیاری از منتقدان و مخاطبان را جلب کند. ترجمه این رمان به زبان فارسی را «ترانه علیدوستی» انجام داده است. در واقع ترجمه‌ی این کتاب را می‌توان یکی از اصلی‌ترین دلایل قرار گرفتن این رمان در بین پرفروش‌های هفته دانست. عناوین کتاب های پرفروش در این هفته به شرح زیر است:

۱ - «ملت عشق» اثر الیف شافاک

این کتاب در ترکیه یکی از پرفروش‌ترین کتاب‌هاست و در سطح بین‌المللی نیز یکی از کتاب‌های پرمخاطب محسوب می‌شود. کتاب همان‌طور که از نامش پیداست، در مورد عشق است. عشق زمینی و عشق آسمانی. روایت این کتاب در مورد زنی به نام «اللا» است که در آستانه‌ی چهل سالگی قرار دارد. سنی که بحران‌های مهمی را در شخصیت وی، همراه خواهد داشت. در خلال روایت زندگی اللا، با داستان زندگی و رابطه «شمس و مولانا» نیز بیشتر آشنا می‌شویم. این دو روایت که یکی مربوط به زمان حال بوده و یکی مربوط به قرن‌ها پیش، به موازات هم پیش می‌روند. نویسنده ی ترک‌تبار کتاب یعنی «الیف شافاک»، متولد فرانسه است و سال‌ها به عنوان یک روزنامه‌نگار موفق فعالیت کرده است.

او بیشتر نوشته‌هایش را به زبان انگلیسی می‌نویسد اما فرهنگ شرقی در تمامی رمان‌هایش جریان دارد. شافاک در یکی از رمان‌هایش به خاطر اشاره به موضوع، «نسل‌کشی ارمنیان»، در دادگاه‌های ترکیه متهم شد. او در مصاحبه‌ای در مورد دلیل نگارش برخی از رمان‌هایش به زبان انگلیسی گفته است: «حتی شاید بشود گفت نگارش من به زبان انگلیسی مرا یک قدم به مردمم نزدیک‌تر کرد. در ترکیه ما اجازه خندیدن به سیاست‌مداران را نداریم و همین امر موجب می‌شود مردم از نگارش به زبانی دیگر در مذمت سیاست و جنگ استقبال کنند. به زعم من، رئوف‌ترین انسان‌ها، آن‌هایی هستند که هنوز در این قرن مطالبی درباره صلح می‌نویسند. هر چند که از سوی سیاستمداران و جنگ طلبان، دوست و دشمن، به بدترین شکل با ایشان رفتار می‌شود.»

۲- «دختری که رهایش کردی» اثر جوجو مویز

از ابتدای سال تقریبا هفته‌ای نبوده که یکی از رمان‌های «جوجو مویز» در بین پرفروش‌های آن هفته قرار نگرفته باشد. جدیدترین ترجمه از رمان این نویسنده نیز در این بین قرار دارد. «دختری که رهایش کردی» در مورد فرانسه است در زمان اشغال توسط آلمان نازی. این کتاب پاریس ار در دوران التهاب به تصویر می‌کشد.

پاریسی که از گذشته تا به حال محلی برای نمایش گنجینه‌‌هایی از آثار مهمترین هنرمندان جهان بوده است. شخصیت‌های اصلی این رمان همان اشخاص رمان «ماه عسل در پاریس» هستند. این رمان روایت تازه ای از زندگی این دو زن را که در دو نقطه جغرافیایی متفاوت زندگی می‌کنند بیان می‌کند. رمان مذکور توانست نامزد بهترین رمان سال در آمریکا شود و از لحاظ فروش نیز یکی از پرفروش‌ترین رمان‌های سال قلمداد می‌شود.

۳- «تاریخ عشق» اثر نیکول کراوس

«لئوپلد گورسکی مردنش را از ۱۸ اوت ۱۹۲۰ آغاز کرد. وقتی راه رفتن می‌آموخت مرد. وقتی پای تخته می‌ایستاد مرد و یک بار هم وقتی سینی بزرگی در دست داشت. وقتی امضای جدیدی تمرین می‌کرد مرد. وقتی پنجره‌ای را باز می‌کرد. تنها مرد، چون خجالت می‌کشید به کسی زنگ بزند. یا به یاد آلما مرد. یا وقتی دیگر نخواست یادش را بکند. در واقع، چیز زیادی برای گفتن نیست. او نویسنده‌ی بزرگی بود. او عاشق شد. این بود زندگی‌اش.»- ازمتن کتاب

معدود کتاب‌هایی وجود دارند که به خاطر اسم مترجمشان پرفروش می‌شوند. «تاریخ عشق» را می‌توان از این دست کتاب‌ها دانست. «ترانه علیدوستی» با ترجمه مجموعه داستان «رویای مادرم» از «آلیس مونرو» نشان داد علاوه بر بازیگری در سینما، در دنیای ادبیات و به عنوان یک مترجم نیز می‌تواند ایفای نقش کند. رمان «تاریخ عشق» در مورد نویسنده‌ای شکست خورده است که در جنگ آواره شده. رمان در ادامه، رابطه‌‌ی نویسنده را با دختری جوان روایت می‌کند که مدت‌هاست در حال سرپرستی از مادر بیمار خود است. این کتاب دومین رمان از «نیکول کراوس»، نویسنده‌ی آمریکایی است. کتاب بعد از گذشتن سه سال از انتشارش در سطح بین المللی نیز بسیار پرفروش شد به طوری که نیویورکر نام خانم کراوس را در لیست نویسندگان جوان برتر سال قرار داد. روایت این رمان ساختاری غیر خطی دارد شخصیت‌های مختلف از زمان‌ها و نسل‌های مختلف در این رمان معرفی می‌شوند.

پیشنهاد هفته

«دلتنگی‌های نقاش خیابان چهل و هشتم» اثر جی. دی. سلینجر

«واقعیت همیشه خیلی دیر خودش را نشان می‌دهد، غریب‌ترین تفاوت میان "خوشبختی" و "شادی" این است که خوشبختی جامد است و شادی مایع…»- قسمتی از متن کتاب

کتاب، حاوی نه داستان از نویسنده‌ی مشهورآمریکایی یعنی «جی. دی. سلینجر» است. کتاب با داستان «یک روز خوش برای موزماهی» شروع می‌شود. داستان به شرح روزمرگی «سیمور گلس»،پسر ارشد خانواده‌ی گلس، می‌پردازد. تعدادی دیگر از داستان‌های این مجموعه نیز در مورد این خانواده است. خانواده‌ای با فرزندانی که مثل بیشتر شخصیت‌های آثار سلینجر، همگی بسیار با‌هوش هستند و در عین حال همیشه انزوا را به در میان جمع بودن، ترجیح می‌دهند. «تقدیم به ازمه با عشق و نکبت» یکی دیگر از داستان‌های مهم این مجموعه داستان است که از دید «نیویورکر» بهترین داستان این مجموعه محسوب می‌شود. داستان روایتی ضد جنگ از آشنا شدن یک نظامی آمریکایی با دختری به نام «ازمه» است.

داستان‌هایی که در این کتاب مطرح شده اند تنها داستان‌هایی هستند که نویسنده در زمان حیاتش اجازه چاپ آن‌ها را داده بود. درون‌مایه‌ی اغلب آثار سلینجر، نقد جامعه‌ی آمریکاست. نوشته‌های سلینجر کم تعداد بودند اما تاثیر آنها بسیار گسترده بود. این تاثیرگذاری تا حدی بود که نویسنده‌‌هایی که بعد از دهه‌ی شصت در آمریکا فعالیت می‌کردند را با عنوان «بچه‌های سلینجر» می‌شناختند. در واقع سلینجر و برخی از هم‌نسلانش مثل «ریموند کارور»، «توبیاس ولف» و … ادامه دهنده‌ی راهی بودند که «همینگویِ بزرگ» به عنوان نویسنده‌‌ای پیشرو در دهه‌ی بیست و سی بنیان‌گذاری کرده بود. راهی که به نقد ارزش‌های رایج جامعه آمریکا ختم می‌شد. ارزش‌هایی که «رویای آمریکایی» را تغییر می دادند و از آن رویا، هجویه‌ای می‌ساختند که به کابوسی تلخ بیشتر شباهت داشت.