دنزل واشنگتن؛ مرد هزارچهره سینمای هالیوود

وب سایت فیلم نت نیوز - یاسین محمدی: شاید برایتان باورپذیر نباشد تام هنکس که خودش از بزرگ‌ترین بازیگران معاصر است، بعد از همکاری با واشنگتن در «فیلادلفیا» (۱۹۹۳) فروتنانه گفته بود که کار کردن با او مثل رفتن به مدرسه‌ی سینما بود و او بیش از هر کس دیگری از واشینگتن درباره‌ی بازیگری آموخته است.


نخستین امریکایی سیاه‌پوستی که توانسته هشت بار نامزد اسکار شود و دو بار این جایزه را ببرد، امروز ۶۳ ساله می‌شود. او از سال ۱۹۸۱ تا به امروز در ۴۸ فیلم سینمایی بازی کرده و کارگردانی سه فیلم را هم در کارنامه دارد. به‌غیر از اسکار، برنده‌ی ۷۸ جایزه و نامزد ۱۵۳ جایزه‌ی دیگر بوده است که از معتبرترین جوایز او می‌توان به دو جایزه‌ی گلدن‌گلوب و دو خرس نقره‌ای جشنواره‌ی برلین اشاره کرد.

او که بازیگری را با تئاتر آغاز کرد، بعد از یک دوره وقفه در دهه‌ی ۱۹۹۰ به این عرصه بازگشت و تا به امروز ارتباطش را با صحنه قطع نکرده است. در سال ۲۰۱۰ برای بازی در نمایش «حصارها» اثر آگوست ویلسن در برادوی جایزه‌ی معتبر تونی را به‌دست آورد و آن‌قدر شیفته‌ی این نمایش شد که شش سال بعد اقتباسی از آن را در سینما کارگردانی کرد.

چهار فیلم برتر او را مرور می‌کنیم:

مناظره‌کنندگان بزرگ (The Great Debaters) (۲۰۰۷)

دومین تجربه‌ی کارگردانی دنزل ‌واشنگتن، یک فیلم زندگی‌نامه‌ای رمانتیک و بر اساس حقایق تاریخی است که تلاش‌های ملوین بی تولسن (با بازی خود واشنگتن)، مربی و سرپرست گروه مناظره‌ی کالج سیاه‌پوستان را در دهه‌ی ۱۹۳۰ در مناظره با گروه‌های دیگری از دانشگاه‌های امریکا به‌تصویر می‌کشد که در خلال این مناظره‌ها پرده از تبعیض‌ها و ستم‌هایی که به سیاهان می‌رفته برمی‌دارد.

فیلم یک دیالوگ کلیدی دارد که بارها تکرار می‌شود: «یک قانون ناعادلانه اصلاً قانون نیست.» واشنگتن برای اولین بار بعد از سال ۱۹۷۹ توانست مجوز استفاده از فضای دانشگاه هاروارد را برای ساختن یک فیلم سینمایی بگیرد. این فیلم بیش از ۳۰ میلیون دلار فروش داشت و نامزد جایزه‌ی بهترین فیلم گلدن‌گلوب هم شد، تا تجربه‌ی موفقی در کارنامه‌ی کارگردانی واشنگتن باشد، اگرچه ۹ سال طول کشید تا لو برای سومین بار پشت دوربین فیلم‌سازی برود.

روز تعلیم (Training Day) (۲۰۰۱)

واشنگتن با این فیلم جنایی مهیج توانست دومین اسکار بازیگری‌اش را به‌دست آورد. او نخستین اسکارش را ۱۲ سال قبل با فیلم «افتخار» گرفته بود و در این فاصله دو بار دیگر برای فیلم‌های «مالکوم ایکس» (۱۹۹۲) و «توفان» (۱۹۹۹) نامزد این جایزه شده بود. این اسکار تاریخی از یک نظر دیگر هم یگانه است: اولین اسکار برای یک بازیگر سیاه‌پوست در فیلمی ساخته‌ی یک کارگردان سیاه‌پوست (آنتوان فوکوآ).

واشنگتن در «روز تعلیم» نقش یک کارآگاه مواد مخدر را به‌نام «آلونزو هریس» در پلیس لس‌آنجلس بازی می‌کند که افسری تازه‌کار به‌نام «جیک هویْت» (با بازی ایثن هاوک) به همکاری با او منصوب می‌شود و فیلم داستان اولین روز همکاری این دو افسر را روایت می‌کند. بازی‌های واشنگتن و هاوک در این فیلم با تحسین گسترده‌ی منتقدان همراه بود. هاوک هم توانست نامزد بازیگر مکمل مرد اسکار شود، اما نتوانست مثل واشنگتن برنده از سالن بیرون بیاید. شاید این موفقیت مزید بر علت شده که واشنگتن بارها «آلونزو هریس» را شخصیت محبوبش معرفی کرده است.

کتاب الی (The Book of Eli) (۲۰۱۰)

این فیلم اکشن و ماجراجویانه‌ی برادران هیوز در فضایی پساآخرالزمانی می‌گذرد. واشینگتن در این فیلم در نقش (الی) بازی می‌کند که سی سال پس از نابودی دنیا با سلاح‌های هسته‌ای، وظیفه‌ی مراقبت از یک کتاب مقدس که اسرار حفظ بشر را در خود دارد، به او سپرده شده است. واشنگتن که در زمان ساخته شدن این فیلم ۵۵ ساله بود، برای ایفای این نقش اکشن آموزش هنرهای رزمی دید تا تمام صحنه‌های اکشن را خودش بازی کند. این فیلم با فروش ۱۵۷ میلیون دلار حضور موفقی در گیشه داشت.

حصارها (Fences) (۲۰۱۶)

سومین کارگردانی واشنگتن در سینما، بر اساس نمایشنامه‌ای از آگوست ویلسن که جایزه‌ی پولیتزر را برده بود، ساخته شد. ویلسن پیش از مرگش در سال ۲۰۰۵ نسخه‌ی اقتباس سینمایی اثر را به‌اتمام رسانده بود تا دوازده سال بعد از مرگش یکی از چهار نامزدی فیلم در اسکار را رقم بزند. واشنگتن که در اجرایی از این نمایشنامه در سال ۲۰۱۰ در برادوی بازی کرده بود، وایولا دیویس بازیگر ارزنده‌ی مقابلش و سه بازیگر اصلی دیگر در آن نمایش را برای بازی در فیلم هم برگزید.

واشنگتن نامزد اسکار شد، اما دیویس این جایزه را مثل گلدن‌گلوب و بفتا برد. فیلم هم با تهیه‌کنندگی مشترک واشنگتن در میان نامزدهای بهترین فیلم قرار گرفت. در این درام «تروی مکسون» که رفتگر است با همسرش «رز» و پسرش «کوری» زندگی می‌کند و برادری دارد که در جنگ جهانی دوم دچار جراحتی شده که روانش را گسیخته و دولت به او ۳ هزار دلار غرامت داده است که «تروی» این پول را صرف خریدن خانه‌ای برای خانواده‌اش کرده است. این فیلم با کسب ۵۲ جایزه و فروش ۶۴ میلیون دلاری موقعیت واشینگتن را به‌عنوان کارگردان تثبیت کرد.