اسکوچیچ بالاتر از برانکو، دایی و کی‌روش

فرهیختگان: مارک ویلموتس بلژیکی اگرچه روند چندان خوبی در تیم ملی ایران نداشت اما با توجه به سابقه مربیگری در تیم‌های مختلف جزء مربیان نامدار و شناخته‌شده فوتبال دنیا محسوب می‌شد اما اتفاقات عجیب‌وغریبی که در همان چندماه نخست حضورش در این تیم رخ داد، درنهایت باعث شد حضور طولانی‌مدت روی نیمکت ایران نداشته باشد. مدتی بعد دراگان اسکوچیچ جانشین او شد که اگرچه در ایران و در چند تیم باشگاهی کار کرده بود اما چهره‌ای نه‌چندان شناخته‌شده محسوب می‌شد و این نگرانی وجود داشت که آیا این مربی کروات می‌تواند تیم ایران را از شرایط بدی که در پایان دور رفت انتخابی جام‌جهانی داشت، خارج کند و به مرحله بعد برساند.

بسیاری انتخاب او را ریسک بزرگی برای فدراسیون ایران می‌دانستند اما این روزها با نتایجی که او در این مدت به‌دست آورده، توانسته عملکرد دور از انتظار و فوق‌العاده‌ای را به‌عنوان سرمربی ایران رقم بزند و رکوردهای جالب‌توجهی از خود به‌جای گذاشته است. ۱۴ برد در ۱۵ مسابقه‌ای که روی نیمکت ایران حضور داشته باعث شده دیگر کمتر کسی درباره موفقیت او تردید داشته باشد. تیم اسکوچیچ حتی در روزی که برابر امارات ۱۰ نفره هم شده بود توانست ۳ امتیاز را کسب کند و پس از ۸ بازی در دور سوم انتخابی جام‌جهانی نشان داد که هنوز هیچ‌تیمی نمی‌تواند برابر شاگردان او موفق باشد و درطول دوران حضورش در این تیم فقط کره‌جنوبی بوده که توانسته از ایران تساوی بگیرد.

رکورد شکست‌ناپذیری تیم اسکو شاید حتی حضور در سید ۲ قرعه‌کشی جام‌جهانی را به‌دنبال داشته باشد اما این مربی کروات برای رسیدن به جمع تیم‌هایی که بیشترین روند شکست‌ناپذیری را دارند، مسیری نسبتا طولانی در پیش دارد؛ چراکه در این فهرست ایتالیا با ۳۷ بازی در صدر است و تیم فرانسه ابتدای دهه قبل میلادی و همچنین آلمان غربی اواخر دهه ۷۰ با ۲۳ بازی بدون باخت رتبه ششم را در اختیار دارند. در ادامه به بررسی عملکرد سرمربیان قبلی تیم ملی در ۱۵ بازی ابتدایی‌شان می‌پردازیم.

حشمت مهاجرانی

نخستین سرمربی ایران که توانست تیم ملی را به جام‌جهانی برساند، شروع چندان درخشانی در تیم ملی نداشت اما درنهایت توانست این افتخار را به نام خود به‌ثبت برساند. مهاجرانی دو بازی ابتدایی خود را برد اما در دو مسابقه بعدی که دوستانه بود شکست خورد، با این‌ حال توانست در دیدارهای انتخابی جام‌جهانی بدون شکست مانده و درنهایت جواز حضور در آرژانتین را کسب کند. آمار او در ۱۵ بازی ابتدایی تیمش ۵ برد، ۵ تساوی و ۵ شکست بوده است.

پرویز دهداری

مرد اخلاق‌مدار فوتبال ایران در سال ۱۹۸۶ هدایت تیم ملی را برعهده گرفت تا تیم ایران را برای حضور در بازی‌های آسیایی آماده کند. تیم او در این رقابت‌ها در یک‌چهارم نهایی به کره‌جنوبی باخت و از دور مسابقات کنار رفت اما دهداری همچنان به حضورش در این تیم ادامه داد. او درنهایت موفق شد تیم ایران را در جام ملت‌های آسیا ۸۸ به مقام سوم برساند و در ۱۵ بازی ابتدایی خود روی نیمکت این تیم ۸ برد، ۴ تساوی و ۳ شکست بدست آورد و آمار نسبتا خوبی از خود به‌جای گذاشت.

علی پروین

سرمربی ایران در ابتدای دهه ۹۰ که اگرچه تیم ایران را به قهرمانی در بازی‌های آسیایی پکن رساند اما در رساندن ملی‌پوشان به جام‌جهانی ۱۹۹۴ ناکام بود و درنهایت پس از حذف در مرحله مقدماتی از سمتش کنار رفت. او کار در تیم ملی را با دیدارهای جام صلح و دوستی کویت آغاز کرد و در ادامه با دو شکست برابر لهستان در دیدارهای دوستانه تیمش را به بازی‌های آسیایی برد. عملکرد پروین در ۱۵ بازی ابتدایی خود ۷ برد، ۴ تساوی و ۴ شکست بود که او را پایین‌تر از دهداری قرار می‌دهد.

محمد مایلی‌کهن

پس از پروین، شاگرد او یکی دیگر از مربیانی بود که توانست بیش از ۱۵ مسابقه روی نیمکت ایران دوام بیاورد و یکی از بهترین نسل‌های پس از انقلاب را در اختیار داشت. مایلی‌کهن برای آماده‌سازی تیم ایران برای حضور در جام ملت‌های آسیا ۹۶ به سرمربیگری این تیم منصوب شد و اگرچه در ۴ بازی ابتدایی تیمش که همگی دوستانه بودند، تنها یک برد به‌دست آورد، در مسابقات انتخابی و همچنین رقابت‌های جام ملت‌ها موفق شد، نتایج خوبی کسب کند. او هم تیمش را به رده سوم جام ملت‌ها رساند و البته با ناکامی در دور انتخابی جام‌جهانی از سمتش برکنار شد. مایلی‌کهن در ۱۵ بازی اول خود ۱۰ برد، سه تساوی و دو شکست به‌دست آورد و بهترین عملکرد را تا آن زمان به‌ ثبت رسانده بود.

منصور پورحیدری

تیم ایران برای رسیدن به جام‌جهانی ۹۸ و همچنین حضور در این تورنمنت تغییرات زیادی را روی نیمکت خود داشت تا اینکه درنهایت با حذف تیم جلال طالبی از جام‌جهانی، هدایت تیم ملی به مرحوم پورحیدری سپرده شد. اسطوره آبی‌ها در نخستین حضورش روی نیمکت تیم دیدار دوستانه‌ای برابر کویت را تجربه کرد که با شکست سنگین ۳ بر صفر همراه بود اما پس از آن موفق شد در بازی‌های آسیایی ۱۹۹۸ بانکوک جام قهرمانی را بالای سر ببرد و یکی از مربیان موفق تیم ملی لقب گرفت. جالب اینکه آمار او در ۱۵ بازی اولش دقیقا مشابه با آماری بود که مایلی‌کهن از خود به‌جای گذاشت و در این زمینه رکوردی مشترک را ثبت کرد. با این‌ حال پیش از آغاز رقابت‌های انتخابی جام ملت‌های آسیا از سمتش کنار رفت و جای خود را به جلال طالبی داد.

میروسلاو بلاژویچ

سرمربی کرواتی که برای رساندن ایران به جام‌جهانی ۲۰۰۲ کره و ژاپن انتخاب شد اما درنهایت در مسیری دشوار نتوانست در این زمینه توفیقی کسب کند و پس از حدود یک‌سال جایش را به دستیارش برانکو ایوانکوویچ داد. بلاژویچ ۴ سال قبل موفق شده بود کرواسی را به رده سوم دنیا برساند اما این بار حتی از رساندن ایران به جام‌جهانی ناکام ماند. او که در ۴ بازی نخست خود هیچ‌بردی را تجربه نکرد، درنهایت در ۱۵ مسابقه ابتدایی خود با ایران ۷ برد، ۴ تساوی و ۴ شکست به‌دست آورد.

برانکو ایوانکوویچ

پس از ناکامی تیم ملی در مقدماتی جام‌جهانی، ایوانکوویچ در چند بازی دوستانه هدایت تیم ایران را برعهده گرفت و در یک رفت‌وبرگشت دوباره به‌عنوان سرمربی ایران منصوب شد. او در برهه اول حضورش در ۵ بازی تنها یک باخت داشت و وقتی دوباره به ایران برگشت روند خوبش را در مرحله انتخابی جام ملت‌های آسیا ادامه داد. ۱۱ برد، ۲ تساوی و ۲ باخت حاصل عملکرد این مربی موفق در تیم ملی ایران بود که باعث شد بهترین شروع را تا آن زمان در این تعداد بازی با تیم ایران داشته باشد.

علی دایی

اسطوره فوتبال ایران پس از بازنشستگی وارد دنیای مربیگری شد و پس از مدتی هم هدایت تیم ملی ایران را برعهده گرفت. دایی تنها شکست خود در ۱۵ بازی ابتدایی را در همان مسابقه نخست که مصافی دوستانه با بحرین بود، تجربه کرد و پس از آن در دیدارهای نخست انتخابی جام‌جهانی و مسابقات غرب آسیا نتایج خوبی گرفت. البته درنهایت با ناکامی برابر عربستان در تهران و کم شدن امیدها برای رسیدن به جام‌جهانی برکنار شد. دایی در ۱۵ بازی اول خود ۱۰ برد، ۴ تساوی و یک باخت داشت.

افشین قطبی

سرمربی موفق پرسپولیس که در آخرین ثانیه‌های فصل موفق شد قرمزها را به مقام قهرمانی برساند پس از این جام که تنها جامش به‌عنوان سرمربی نیز محسوب می‌شود به‌سمت سرمربی تیم ملی ایران منصوب شد. ایران برای راهیابی به جام‌جهانی ۲۰۱۰ چندان امیدی نداشت اما قطبی همچنان تلاش داشت با تهییج بازیکنان بتواند این غیرممکن را ممکن کند. درنهایت او هم نتوانست تیم ایران را از وضعیتی که داشت، نجات دهد ولی در سمتش ابقا شد تا تیم ملی را برای حضور در جام ملت‌های آسیا آماده کند. او در مرحله انتخابی کار سختی برای صعود نداشت اما در دوحه و در مرحله یک‌چهارم نهایی به کره‌ جنوبی باخت تا این پایان کارش در تیم ایران باشد. آمار قطبی در ۱۵ بازی ابتدایی‌اش چندان درخشان نبود و با ۵ برد، ۵ تساوی و ۵ شکست نمایش خوبی نسبت به رقبایش در این فهرست نداشت.

کارلوس کی‌روش

این سرمربی نامدار و پرتغالی یکی از مشهورترین مربیانی است که تاکنون وارد فوتبال ایران شده است و سال‌ها روی نیمکت تیم ایران دوام آورد. او به‌تدریج شیوه بازی ملی‌پوشان را تغییر داد و حاصل آن دو حضور پیاپی در جام‌جهانی بود که برای نخستین‌بار اتفاق می‌افتاد. کی‌روش در ابتدای حضورش روی نیمکت تیم ایران تنها با یک بازی تدارکاتی تیمش را برای حضور در دیدارهای مقدماتی جام‌جهانی مهیا کرد و البته ۱۲ مسابقه طول کشید تا نخستین شکستش روی نیمکت ایران را تجربه کند. این مربی موفق پرتغالی در ۱۵ بازی ابتدایی خود ۸ برد، ۶ تساوی و یک باخت به‌دست آورد اما نتوانست رکوردی را که تا آن زمان در اختیار برانکو بود، جابه‌جا کند. درنهایت این افتخار نصیب اسکوچیچ شد تا روندی فوق‌العاده و تاریخی را از خود به‌جای بگذارد که شاید تا سال‌ها هیچ‌مربی‌ای قادر به جابه‌جایی آن نباشد.