پلنگ مازندران در کالیفرنیا!

هفته نامه تماشاگران امروز: رضا مهماندوست، حسن رنگرز و شاهین نصیری نیا در یک موضوع با هم اشتراک داشتند. آنها سرشناس ترین ایرانی های حاضر در ریو بودند که البته هیچ مسئولیتی در کاروان ورزش ایران نداشتند. مهماندوست، سرمربی تیم ملی تکواندوی آذربایجان بود که توانست در بخش مردان و زنان یک طلا و دو برنز بگیرد تا ناکامی فدراسیون پولادگر بیشتر به چشم بیاید. رنگرز سرمربی تیم کشتی فرنگی مراکش بود و نصیری نیا با وزنه برداران آمریکایی به ریو آمده بود.

به جز این سه چهره شناخته شده، ورزشکارانی نظیر میلاد بیگی، سامان طهماسبی و راحله آسمانی هم با پرچم کشورهای دیگر در المپیک شرکت کردند اما یک ایرانی دیگر هم در دهکده المپیک حضور داشت که اسمش بیشتر از آنکه در رسانه های ایرانی منتشر شود، مورد توجه خبرنگاران آمریکایی قرار گرفت.

او کسی نیست جز افسون روشن جانستن، مربی تیم ملی کشتی آمریکا که از نزدیک شاهد قهرمانی شاگردش - هلن مورالس - بود که توانست اولین مدال طلای المپیک در تاریخ کشتی زنان را برای آمریکا بگیرد.

رقابت با هم تیمی های پسر

روشن جانستن که نام خانوادگی اصلی روشن ضمیر است، در بابل مازندران و در خانواده ای کشتی گیر به دنیا آمده. آن طور که سایت فدراسیون کشتی آمریکا در مورد افسون نوشته، پدر او - منوچهر روشن ضمیر - به رغم اینکه زنان ایرانی فعالیتی در کشتی ندارند، به دخترش از چهار سالگی فنون کشتی را یاد داد تا او به این ورزش علاقه مند شود. هدف منوچهر روشن ضمیر از آموزش کشتی به دخترش این بود که او بتواند در برابر بقیه از خودش دفاع کند.

خانواده روشن ضمیر که به خاطر شرایط تحصیلی منوچهر مدتی در اروپا زندگی کرده بودند، ۵ سال بعد از انقلاب به آمریکا رفتند و مقیم سن خوزه شدند. نکته جالب اینکه او در دوران دبیرستان به خاطر نبود کشتی گیر دختر در مدرسه اش چاره ای جز تمرین و رقابت با هم تیمی های پسرش نداشت.

به گفته افسون، او به خاطر اینکه به لحاظ فیزیکی توان رقابت با پسرها را نداشت، در سال اول حضورش روی تشک به طور جدی نتوانست نتایج خوبی بگیرد و یک مصدومیت باعث شد که خیلی ها فکر کنند مجبور به کنار گذاشتن کشتی می شود اما این مصدومیت نه تنها مانعی برای افسون نشد، بلکه این دختر ایرانی با انگیزه بیشتری این ورزش مردانه را ادامه داد: «من عاشق کشتی بوده ام و هستم و کشتی در خون من بود.

من جدا از آنکه یک دختر باشم، یک کشتی گیر بوده ام و به همین دلیل با پدرم و مربیانم تمرینات سنگینی را برگزار کرده ام. هر روز صبح ساعت ۵ می رفتیم تمرین می کردیم. در سال دوم توانستم نتایج خوبی بگیرم و همه حریفان پسرم را شکست دادم.»

حضور در اولین تیم کشتی آمریکا

آن طور که سایت gazette نوشته، افسون در سال آخر حضورش در دبیرستان، در تورنمنتی شرکت کرد که تمام حریفانش، حداقل چند سال از او بزرگتر بودند. برنده آن مسابقات سهمیه حضور در تیم ملی کشتی زنان آمریکا را به دست می آورد. تیمی که اولین تیم تاریخ کشتی زنان آمریکا محسوب می شد و قرار بود در مسابقات جهانی سال ۱۹۸۹ به مصاف حریفانش برود.

افسون تمام رقبایش را برد تا نماینده آمریکا در وزن ۴۵ کیلو شود. او در اولین تجربه اش از حضور در مسابقات جهانی با شکست مقابل نماینده ژاپن و البته بردن حریف سوییسی اش توانست به مدال برنز رقابت های جهانی برسد تا تبدیل به اولین کشتی گیر زن آمریکا شود که با مدال مسابقات جهانی عکس گرفته. افسون در مورد آن روزها می گوید: «پدرم خیلی بابت این موضوع خوشحال بود. او هیچ وقت فکرش را نمی کرد که بچه اش بتواند در مسابقات قهرمانی جهان شرکت کند چرا که پسری نداشت که راه او را ادامه دهد و طبیعتا در مورد من هم چنین تصوری نداشت اما سفر ما به آمریکا همه چیز را عوض کرد.»

خداحافظی در سال ۲۰۰۰

موفقیت او در مسابقات جهانی سال ۱۹۸۹ شروع یک مسیر موفقیت آمیز برای این دختر ایرانی بود. او در سال ۱۹۹۰ مدال نقره رقابت های جهانی را گرفت و با تیم آمریکا در رقابت های مختلفی شرکت کرد. در سال ۲۰۰۰ و قبل از موافقت کمیته ملی المپیک با اضافه شدن کشتی زنان به المپیک از تشک کشتی خداحافظی کرد. البته او تنها کشتی گرفتن را کنار گذاشت و به عنوان مربی و فیزیوتراپ در این رشته ورزشی فعالیت داشت.

بهترین مربی آمریکا در سال ۲۰۱۴

افسون که بعد از خداحافظی اش از کشتی، روی زندگی شخصی و بزرگ کردن بچه هایش تمرکز کرده بود (سال ۱۹۹۸ با برایان جانستون ازدواج کرد و ماحصل این ازدواج سه فرزند به نام های آیدن، سمیرا و لیلا است)، از مربیان تیم ملی کشتی زنان آمریکا در سال ۲۰۱۴ بود که توانست این تیم را به مقام سومی رقابت های جهانی تاشکند برساند. او در گفتگو با یکی از شبکه های فارسی زبان خارج از کشور می گوید: «سال ۲۰۱۲ و در جریان رقابت های المپیک لندن بود که از طرف تیم ملی با من تماس گرفتند و گفتند که دوست داریم از حضور مربیان زن برای تیم مان استفاده کنیم و به همین دلیل می خواهیم با شما همکاری کنیم.»

سومی آمریکا در رقابت های جهانی باعث شد تا افسون به یک موفقیت دیگر دست یابد و فدراسیون کشتی آمریکا او را به عنوان بهترین مربی سال انتخاب کند. او در اولین تجربه اش در کنار تیم بزرگسالان توانست با شاگردانش سه مدال - یک طلا، یک نقره و یک برنز - از مسابقات جهانی بگیرد.

چهار مربی ایرانی کشتی زنان المپیک در کنار یکدیگر

این عکس جالب، چهار مربی ایرانی تبار کشتی آزاد زنان در چهار کشور مختلف حاضر در مسابقات المپیک ریو را در کنار یکدیگر نشان می دهد. در این عکس، نفر اول از سمت راست، «پاتریک زارع لوز» نام دارد که سرمربی تیم کشتی آزاد زنان آلمان است. او که از پدری ایرانی و اهل شیراز و مادری آلمانی در آلمان متولد شده، تیم چهار نفره آلمان را در ریو هدایت می کند. کشتی گیران این تیم در مراحل اول از دور مسابقات کنار رفتند.

نفر سوم از سمت راست، فریبرز بصارتی، سرمربی تیم کشتی آزاد زنان سوئد است که خود پیش تر در دو المپیک 1992 و 1996 برای تیم سوئد کشتی گرفته است. تیم تحت مربیگری او در روز اول مسابقات کشتی زنان موفق شد مدال برنز وزن 69 کیلوگرم را توسی «جنی فرانسون» کسب کند.

و بالاخره نفر چهارم این عکس، محسن پریایی نام دارد که مربی «ماریا پریولاراگی» تنها کشتی گیر زن یونان در مسابقات ریو بود. این کشتی گیر در وزن 53 کیلوگرم بعد از پیروزی مقابل حریفی از هند، در برابر کشتی گیر ونزوئلایی شکست خورد و از دور مسابقات کنار رفت. این عکس حدود یک ماه قبل در اردوی آماده سازی مشترک این چهار تیم در شهر مادرید اسپانیا ثبت شده است.