«چاك بري»، چگونه قهرمان نسل جوان آمریکا شد؟

روزنامه اعتماد - امیر بهاری: در سال هاي اوليه دهه ۱۹۵۰ در امريكا موسيقي «راك اند رول» شكل گرفت. اين موسيقي به روايتي بلوز سياهان بود كه سفيدها مي نواختند با تفاوت هايي اندك مثلاً ضرباهنگي سريع تر و ملودي هايي ساده تر كه مناسب سرگرمي و تفريح باشد. ابرستاره اين موسيقي الويس پريسلي بود و اسامي ديگري همچون «بادي هالي»، «ليتل ريچارد» و «بيل هيلي» در كنار او جريان اصلي موسيقي راك اند رول را شكل مي دادند كه همگي سفيد بودند. در اين ميان چند سياهپوست اين تلقي صرف سفيد از راك اند رول را بر هم زدند. يكي از آنها و در واقع مهم ترين شان «چاك بري» بود.

چاك بري با آن صورت نه چندان زيبا كه هيچ تشابهي به زيبايي الويس نداشت، پا به عرصه گذاشت و قهرمان نسل جوان آن دوره ايالات متحده شد. بري با هم نسل هايش بسيار متفاوت بود. اين چاك بري بود كه خودش آهنگ مي ساخت، خودش ترانه مي سرود و خودش اجرا مي كرد. بري را به روايتي «پدر شعر راك»1 مي دانند. او بود كه به ترانه در اين نوع موسيقي مفاهيمي اجتماعي افزود و در عين حال از اولين كساني بود كه جسارت بداهه نوازي هاي طولاني مدت در يك قطعه راك اند رول را داشت. او هنرمندي نبود كه تهيه كنندگانش براي او ملودي و شعر انتخاب كنند. «جان لنون» خواننده و نوازنده معروف گروه بيتلز در مورد او گفته است: «اگر سعي مي كنيد روي راك اند رول اسم ديگري بگذاريد مي توانيد آن را چاك بري بناميد.» و كيت ريچاردز نوازنده بزرگ گيتار كه در گروه موسيقي رولينگ استون فعاليت دارد، گفته است كه من تمام تكنيك هاي نوازندگي ام را از روي چاك بري برداشته ام.

چاك بري با نام واقعي «چارلز ادوارد اندرسون بري»در 18 اكتبر سال 1926 در ميسوري به دنيا آمد. برخلاف اغلب خوانندگان سياه بلوز كه يا خودشان كارگر بودند يا در خانواده يي كارگر و سطح پايين تربيت شده بودند بري در خانواده يي متوسط بزرگ شد اما در نوجواني به رفتاري ناهنجار روي آورد. در سال 1944 قبل از اينكه از دبيرستان فارغ التحصيل شود به جرم دزدي دستگير شد. او به همراه دوستانش مي خواستند از ميسوري به كانزاس بروند و متوجه مي شوند ماشين شان خراب است و به همين خاطر با اسلحه اسباب بازي جلوي ماشين ديگري را مي گيرند و آن را مي دزدند و به كانزاس مي روند و... براي اولين بار چاك اين گونه دستگير مي شود.

پس از رهايي از اردوي كار تربيتي او به طور جدي به سمت گيتار و موسيقي بلوز رفت. پس از چند سال يك نوازنده چيره دست شد. او در سال ۱۹۵۵ به شيكاگو رفت تا «مادي واترز» را ببيند. مادي واترز از بزرگان موسيقي بلوز بود كه روي بري تاثير گذاشته بود. بري در همان سال ۱۹۵۵ فرصت اين را پيدا كرد كه چند قطعه ضبط كند از جمله قطعه معروف ميبلين (Maybellene) كه به عنوان اولين قطعه از بري ضبط شد. ارائه شدن اين اثر و مقبوليت آن در نسل جوان باعث شهرت بري شد. سال بعد آلبوم «راك، راك، راك» را منتشر كرد. او مسير موفقيت را پيش گرفته بود كه در اواخر دهه ۱۹۵۰ به دليل مشكلات اخلاقي محكوم به پنج سال زندان شد و اين مسير با تلخي متوقف شد.

پس از زنداني شدن بري و مشكلات ديگري كه براي موسيقي راك اند رول پيش آمد از مقبوليت او و موسيقي راك اند رول كم شد. پس از اتمام محكوميت او بيتلز و رولينگ استون (دو گروه بسيار معروف و آغازگر راك دهه 60 ) با بازخواني آثاري از چاك بري دوباره او را بر سر زبان ها انداختند.

بري در سال 1979 به دليل امتناع از پرداخت ماليات دوباره محكوم شد و به زندان افتاد اما در همان سال به درخواست «جيمي كارتر» در كاخ سفيد كنسرت برگزار كرد.

او در دهه 1970 بيشتر درگير تورهايش بود. هيچ وقت به همراه خودش گروهي نمي برد: آنقدر از خودش مطمئن بود كه براي تورهايش تنها با يك گيتار سفر مي كرد. مي دانست كه هرجا برود نوازندگاني پيدا مي شوند كه با او ساز بزنند. «بروس اسپرينگستين» از خوانندگان بسيار معروف موسيقي راك در امريكا، كارش را با نوازندگي براي چاك بري آغاز كرد. اسپرينگستين درباره او مي گويد:«... حتي ليستي از قطعه هايي را كه مي خواست اجرا كند به ما نمي داد. او توقع داشت نوازندگان بر اساس پرفورمنس هاي او ساز بزنند و در كنسرت هايش از نوازندگانش تشكر نمي كرد.»

به رغم اين حرف ها اسپرينگستين در سال ۱۹۹۵ (يعني زماني كه خودش در اوج شهرت بود) در كنسرت معروفي كه بري در هال آف فايم (Hall of Fame) برگزار كرد، شركت و دوباره براي او نوازندگي كرد.

در سال 1987 «تيلور هكفورد» كارگردان معروف امريكايي كه سه سال پيش فيلم مشهور «ري» را با محوريت زندگي «ري چارلز» خواننده بزرگ موسيقي بلوز ساخت، مستندي از كنسرتي كه براي گراميداشت بري برگزار شد، تهيه كرد. در اين كنسرت كيت ريچاردز سرپرست نوازندگان بود و نوازندگاني همچون اريك كلپتون، رابرت كري و اتا جيمز حضور داشتند.

از اسامي مهمي كه بري بر آنها تاثير گذاشته است مي توان از گروه The Who كه لحن آنارشيستي موسيقي بري بر آنها تاثير گذاشته و باب ديلن كه از نوع ترانه سرايي اجتماعي بري تاثير گرفته و همين طور «انگس يانگ» نوازنده گيتار گروه معروف AC/DC نام برد كه در شكل نوازندگي مستقيماً تحت تاثير چاك بري بوده است.

چاك بري در حال حاضر ۸۲ ساله است و همچنان مشغول كار. او هر ماهه يكي از چهارشنبه ها را در رستوران معروف خود با عنوان «بلوبري هيل» در سنت لوئيز به اجراي موسيقي مي پردازد.

پي نوشت: ۱- تاريخچه موسيقي راك، جرمي پاسكال، بابك شهاب، نشر آهنگ ديگر، صفحه۴۳