از تزار روسیه تا هیتلر شیفته آثار این نقاش بودند

فرادید: امسال به مناسبت دویست و پنجاهمین سالگرد تولد فردریش، سه نمایشگاه بزرگ در آلمان برنامه‌ریزی شده است؛ نمایشگاه‌هایی در هامبورگ، برلین و درسدن که با به نمایش گذاشتن آثار مشهور فردریش مانند «سرگردان بر فراز مه»، از توانایی خارق‌العادۀ این نقاش در به تصویر کشیدن رابطۀ انسان و طبیعت تجلیل می‌کنند.

سرگردان بر فراز مِه

نقاش محبوب شاهان

شاه فردریک زمانی که ولیعهد بود، پدرش فردریک ویلیام سوم را متقاعد کرد که چندین اثر مهم کاسپر دیوید فردریش را در اوایل قرن نوزدهم بخرد؛ مانند نقاشی‌های «راهب در کنار دریا» و «صومعه‌ای در اوک‌وود» که ویرانه‌ای به سبک گوتیک را به تصویر می‌کشد که با سنگ قبرها و درختان برهنه و پیچ خورده احاطه شده است.

به لطف خریدهای سلطنتی، در حال حاضر برلین یکی از شاخص ترین مجموعه آثار فردریش در جهان را دارد. اما روسیه نیز از تعدادی از آثار برجستۀ فردریش بهره‌مند است. شارلوت، همسر تزار نیکلاس اول نیز تزار را متقاعد کرد که آثار فردریش را بخرد و در حال حاضر 9 نقاشی از فردریش در ارمیتاژ سنت‌پترزبورگ باقی مانده است.

راهب در کنار دریا

تاوان محبوب بودن برای هیتلر

در آغاز قرن بیستم، فردریش در گمنامی فرو رفته بود. اما در سال 1906 نمایشگاهی با عنوان «هنر آلمان» 93 اثر او را به نمایش گذاشت و این شروعی برای احیای مجدد توجه و علاقه‌ای بود که همچنان در حال افزایش است.

پس از جنگ جهانی دوم، برای مدتی شهرت او خدشه‌دار شد زیرا هیتلر عاشق نقاشی رمانتیک آلمانی بود و کاسپر دیوید فردریش یکی از هنرمندان مورد علاقۀ او بود. به همین خاطر بود که محققان تاریخ هنر و موزه‌ها در سال‌های پس از جنگ تا حدی از فردریش دوری کردند.

زن و مردی در حال تماشای ماه

احیای دوباره

چند دهه طول کشید تا این تابو محو شود. در سال 1972، نمایشگاه تیت لندن نمایشگاه بزرگی برپا کرد که به شهرت بین المللی فردریش کمک زیادی کرد. در سال 1974 نیز صف‌های طولانی برای بازدید از نمایشگاهی که به مناسبت تولد 200 سالگی او برگزار شده بود تشکیل شد.

افزایش مداوم محبوبیت او در بازار هنر نیز منعکس شده است. یک دفترچه طراحی متعلق به فردریش در نوامبر سال گذشته به قیمت 1.8 میلیون یورو (حدود 2 میلیون دلار) فروخته شد.

تأثیرات معاصر

فردریش همچنان هنرمندان معاصر را مجذوب خود می‌کند. برای مثال گرهارد ریشتر، نقاش معاصر آلمانی، در سال 1972 و بعد از مشاهدۀ تابلوی «دریای یخ» فردریش تصممیم گرفت برای تماشای مناظر یخی به گرینلند سفر کند. یکی از نمایشگاه‌هایی که امسال قرار است برگزار شوند، تاثیراتی را به نمایش خواهد گذاشت که فردریش بر هنرمندان زنده‌ای مانند جولیان شارییر، اولافور الیسون، اولریکه روزنباخ و کهینده ویلی گذاشته است.

غرق کشتی در دریای یخ

در سطح بین‌المللی، شهرت این هنرمند همچنان در حال افزایش است. نمایشگاهی از آثار او که پارسال در موزه Kunst برگزار شد به قدری محبوب بود که موزه مجبور شد در وب سایت خود به بازدیدکنندگان در مورد زمان انتظار برای ورود هشدار دهد.

در بسیاری از نقاشی‌های فردریش ما آدم‌هایی را می‌بینیم که در برابر منظره‌های وسیع و احساس‌برانگیز طبیعی ایستاده‌اند و به وسعت آرام‌بخش و تامل برانگیز آن خیره شده‌اند. انگار این همان چیزی است که همۀ ما در روزگار پر از غوغا و ازدحام کنونی به آن نیازمندیم: یکه و تنها ایستادن در برابر چشم‌اندازهای خارق‌العادۀ طبیعت و اندیشیدن به معنای حقیقی زندگی بر روی زمین.