واکنش «فیلیمو» درست بود؛ ساترا هنوز مجوز تأسیس ندارد!

هفته‌نامه کارنگ: محمدجعفر نعناکار، حقوقدان و مدیرعامل «باران تلکام» معتقد است، شباهت اسمی نشان تجاری «فیلیمیوم» به «فیلیمو»، خلاف قوانین حقوق مالکیت فکری است. نعناکار در ابتدای پاسخ خود، مسئله پرچالش وجاهت قانونی ساترا را بار دیگر مطرح کرد. این مسئله مدت‌هاست که در میان vodها محل بحث است.

او درباره این موضوع گفت: «چند نکته را باید هم‌زمان در نظر گرفت. نکته نخست این است که اصلاً ساترا به‌صورت قانونی می‌تواند به کسی مجوز دهد یا خیر؟ در تمام این سال‌ها شخصیت حقوقی ساترا در جایگاه یک سازمان با ابهامات بسیار جدی روبه‌رو بوده است. برای مثال این سازمان هنوز مجوز تأسیس و اساسنامه ندارد و حیطه اختیارات قانونی‌اش مشخص نیست. حتی از لحاظ قضایی شناسه ملی هم ندارد که در مراجع ذیصلاح قانونی بررسی شود؛ بنابراین اگر کسی بخواهد از ساترا شکایت کند، مشخص نیست باید شکایتش را به کدام مرجع ببرد.»

به گفته نعناکار، در این میان وقتی دعوای حقوقی اتفاق می‌افتد، به معاونت فضای مجازی صداوسیما مراجعه می‌شود که البته این نهاد فضای کاملاً جدایی از ساترا دارد.

قانون مالکیت فکری یک قانون جهان‌شمول است. در قوانین ایران نیز بندهای بسیاری به این موضوع اختصاص یافته است. مالکیت فکری نقطه آغاز دعوای حقوقی اخیر فیلیمو و فیلیمیوم است. نعناکار در این‌باره گفت: «نکته مهم دیگر قانون مالکیت فکری است. همین‌طور قوانینی مانند حمایت از پدیدآورندگان نرم‌افزارهای رایانه‌ای، قانون تجارت الکترونیکی که در چند ماده به این موضوع پرداخته، قوانین ثبت علائم تجاری که مربوط به سال ۱۳۸۶ به بعد است و قانون دیگری که مربوط به مؤلفان، مصنفان،‌ هنرمندان و خلق آثار هنری است. جمیع این قوانین در زمان شکل‌گیری یک برند، حقوقی را برای آن مشخص می‌کند.»

او در توضیحات بیشتر ادامه داد: «هنگامی که یک برند یا یک نشان تجاری در جامعه شکل می‌گیرد، بر اساس قوانینی که نام بردم، امکان فعالیت موازی و مشابه با نام تجاری موجود یا نامی که در مخاطب القای شبهه کند، وجود ندارد؛ به این معنا که اگر نام تجاری با عنوان فیلیمو ثبت شده و در حال فعالیت است، نمی‌شود کسب‌وکار دیگری قارچ‌گونه و بدون هیچ سابقه‌ای شکل بگیرد و اسمی انتخاب کند که مخاطب را به اشتباه و تردید بیندازد.»

نعناکار تأکید کرد: «فیلیمیوم نشان تجاری خود را نیز مشابه فیلیمو انتخاب کرده و اگر این نشان تجاری سیاه‌وسفید دیده شود، امکان ایجاد شبهه در آن بیشتر هم می‌شود. در نهایت تمام اینها باعث می‌شود حقوق مکتسبه فیلیمو که با هزینه بسیار ممکن شده، به‌وسیله یک کسب‌وکار نوپدید استفاده شود و فیلیمیوم از مشروعیت و مقبولیت فیلیمو به نفع خود استفاده کند.»

 او حمایت ساترا از فیلیمیوم در جوابیه این نهاد را تعجب‌آور دانست و گفت: «ساترا که خود نماد بی‌قانونی است، در کنار این شرکت جدید قرار گرفته که بسیار عجیب و غیر قابل هضم است. رفتار ساترا از نظر کسب‌وکاری، توسعه کسب‌وکار یا حقوقی توجیهی ندارد.»

به گفته نعناکار، ممکن است موضع‌گیری فیلیمو تا حدی از روی هیجان باشد، اما در کل درست است.