خاندان علیف در تنگنای فشارهای ترکیه

خبرآنلاین: یکی از ویژگی های دور جدید درگیریهای قراباغ که از ششم مهر ماه ۱۳۹۹ آغاز و تا به امروز ادامه داشته، نقش آشکار ترکیه در صحنه است.

تا جایی که ارمنستان این جنگ را جنگ ترکیه و ارمنستان معرفی کرد و دیپلماسی عمومی خود را بر محور نقش ترکیه و انتقال مزدوران تروریست از سوریه به آذربایجان شکل داد. رئیس جمهور آذربایجان در روزهای نخست درگیری با درک آثار مداخله ترکیه در جنگ و سیاست ارمنستان و لابی بین المللی و انتقاد روسیه اعلام کرد، جنگ کنونی دو طرف بیشتر ندارد. اینگونه مواضع آذربایجان واکنشهای انتقادی از ترکیه در پی داشت و فشارهای ترکیه بر آذربایجان افزایش یافت. این فشارها در پنج محور ذیل وارد شده است:

۱- اصرار بر ادامه و تشدید درگیریهای نظامی،

۲- اصرار بر میدان دادن به جنگجویان داوطلب خارجی،

۳- مطالبه اعطای نقش فرماندهی به نظامیان ترکیه،

۴- درخواست مسئولین ترکیه از مقامات و رسانه های آذربایجان برای بیان تقدیر و تشکر از ترکیه و نقش آن در جنگ،

۵- درخواست از علیف و بایرامف برای زمینه سازی جهت حضور ترکیه در جمع روسای گروه مینسک و میز مذاکرات صلح،

۶- درخواست پذیرش ارتباط ترکیه با احزاب مخالف علیف و تلاش برای تقویت نقش آنها،

دولتمردان آذربایجان تلاش کرده اند به شیوه های مختلف به ویژه در دیدارهای خصوصی و یا فعالیتهای رسانه ای بخشی از این مطالبات ترکها را برآورده کنند. اما خوب است بدانیم این میزان همراهی چه آثاری در بر داشته است:

اول: توقع ترکیه را برآورده نساخته و موجب گلایه بیشتر ترکها از باکو شده است.

دوم: تکرار و اصرار مطالبات طرف ترک موجب نگرانی آقای الهام علیف و خانواده ایشان شده است.

سوم: واکنش رئیس جمهور و مقامات آذربایجان به برخی از مطالبات ترکها موجب انتقاد و اعتراض طرف های ثالث شده که این خود نگرانی بیشتر علیف را فراهم کرده است.

چهارم: تصمیم گیریهای باکو در باره جنگ را پیچیده کرده است.

مساله مهمی که مسبوق به سابقه است و از دید باکو پنهان نیست تلاش برخی جریان های ترکیه برای سوء استفاده از فضای جنگ برای زمینه سازی تغییر در حاکمیت جمهوری آذربایجان و به قدرت رساندن مهره مطلوب آنها در باکو است. همچنین در بلبشوی نبردهای خونین در جبهه قراباغ، تلاش جریانهای خاص ترک برای رخنه در ارکان ارتش و در بین اهالی کاخ سفید باکو توجه رئیس جمهور و نیروهای امنیتی آذربایجان را جلب کرده است.

اکنون گفته می شود در صورت بی توجهی حاکمان باکو به این تحولات، در آینده نزدیک همزمان با ورود جنگ به فاز آتش بس روندهای غیر منتظره و دنباله داری در باکو شکل خواهد گرفت که آثار مهمی بر سیاست و حکومت در آذربایجان خواهد داشت. نکته مهم این است که در ایروان نیز افکار عمومی برای تغییر در راس هرم قدرت آماده می شوند. ارامنه ضرب المثلی دارند که در هنگام عبور از رودخانه خروشان اسب گاری را تغییر نمی دهند. بنابراین انتظار می رود آتش بس در قفقاز نه تنها خاتمه بحران در این منطقه نباشد بلکه مکمل رویدادهای مهم قفقاز ۲۰۲۰ و شکل دادن به شرایط جدید در این منطقه خواهد بود.