تربیت جنسی کودکان

ماهنامه سپیده دانایی - فاطمه نیک پرور، کارشناس ارشد خانواده درمانی: تربیت جنسی در کنار انواع تربیت اجتماعی، اخلاقی و مذهبی، یکی از مهمترین موضوعات در خانواده است. تربیت جنسی، تنها محدود به دوران کودکی و نوجوانی نیست بلکه در تمام دوره های زندگی از جمله بزرگسالی و سالمندی هم نیازمند دریافت آموزش هایی در این باره هستیم. در این بحث ابتدا به تربیت جنسی و اهمیت آن در دوران کودکی می پردازیم.

کنجکاوی را سرکوب نکنید

کنجکاوی های کودکان نشاندهنده رشد ذهنی و شناختی آنهاست. کودکان نیازمند دریافت اطلاعات درست و دقیق در مورد سوالات و کنجکاوی هایشان هستند. اگر والدین نسبت به پرسش ها و کنجکاوی های جنسی کودکان واکنش های مناسب، طبیعی و متناسب با ظرفیت و ادراک شناختی آنها به دور از مخفی کاری و سرکوب داشته باشند، خطر منحرف شدن ذهن کودکان نسبت به مسائل جنسی، کاهش پیدا می کند؛ چرا که کنجکاوی کودک در وهله نخست، صرفا جنبه آشنایی با این مسائل را دارد اما وقتی برخورد والدین با سرکوب و ممنوعیت همراه می شود، ممکن است که این کنجکاوی معمولی، جنبه جنسی پیدا کرده و در نهایت زمینه ساز انحراف اخلاقی شود.


متناسب با سنش جواب دهید

آشنایی والدین با مراحل رشد جنسی کودکان و نوجوانان و چگونگی برخورد مناسب و سازنده با نیازها و ویژگی های روان شناختی و زیست شناختی این گروه سنی، می تواند سلامت جنسی آنها را در مراحل بعدی زندگی تامین کند.

آموزش های زودرس، شتابزده و ناشیانه مسائل جنسی به کودکان، همان اندازه آسیب زا خواهد بود که این آموزش ها با تاخیر، پنهان سازی یا نادیده گرفتن همراه باشد.

تعجب نکنید

کودکان تقریبا از سه سالگی کم کم متوجه جنسیت خود می شوند و با دیدن اندام جنسی خود و گاه اندام همبازی های خود به فکر می افتند که این تفاوت ها چیست و از همین جاست که دردسر پدر و مادرها و مربیان شروع می شود. وقتی کودک نخستین پرسش های خود را مطرح می کند، با شرم زدگی و نگاه های متهم کننده و نگران بزرگترها روبرو می شود. در صورتی که باید توجه داشت اندام جنسی هم برای کودک، مانند بقیه اعضای بدن مثل بینی یا انگشتان پا، تنها بخشی از بدن اوست که باید برای کودک شناخته شود. او به همان اندازه که می خواهد در مورد بینی و گوش خود بداند، در مورد اندام جنسی اش نیز کنجکاو شده است؛ بنابراین فرزند شما به حدی از رشد رسیده که می خواهد موضوع جدیدی را درک کند و این جای تعجب یا نگرانی ندارد.

پرسش های فرزندانمان متناسب با سن شان متفاوت می شود و ما باید پاسخگوی نحوه بار داری، زایمان، بلوغ و روش های تعامل با جنس مخالف و پرسش هایی از این دست باشیم.


تعامل تان خوب باشد

نخستین نکته اساسی در تربیت جنسی کودک و نوجوان، داشتن تعاملی سازنده و موثر با فرزندان است. در صورتی که والدین ارتباط مناسبی با فرزندان نداشته باشند و در دیگر حیطه های تربیتی موفق عمل نکنند، احتمال اینکه در این زمینه هم کاری از پیش نبرند افزایش می یابد.

منبع خوبی باشید

پدر و مادرها باید بکوشند برای فرزندانشان مرجع و منبع اطلاعات باشند. والدین نیاز دارند تا اطلاعات علمی و درستی در این زمینه داشته باشند و از پیش آمادگی روبرو شدن با پرسش ها و رفتارهای جنسی فرزندشان را داشته باشند تا در زمان مناسب بتوانند پاسخگو باشند.

ناآگاهی از مسائل جنسی باعث می شود فرزندانتان سراغ دیگر منابع موجود در جامعه مانند دوستان، همسالان، همکلاسی ها یا اینترنت بروند؛ منابعی که بخش زیادی از اطلاعات شان غیرعلمی است و زمینه را برای سردرگمی بیشتر فراهم می کنند یا زمینه ساز انحرافات جنسی می شوند.