آمار وحشتناک از اختلالات روانی در ایران

روزنامه ایران نوشت: پیمایش ملی سلامت روان نشان می‌دهد افسردگی و دیگر اختلالات روانی در ایران رو به افزایش است، اما بسیاری از مبتلایان یا از بیماری خود آگاه نیستند یا درمان را امری شرم‌آور می‌دانند.

از هر چهار ایرانی، یک نفر با یکی از اختلالات روانی زندگی می‌کند؛ آماری که زنگ خطری برای سلامت روان جامعه است. با این حال، دو سوم از مبتلایان هیچ‌گاه به مراکز درمانی مراجعه نمی‌کنند، نه از سر بی‌نیازی، بلکه به‌دلیل ترس، ناآگاهی یا انگ اجتماعی‌ای که هنوز بر چهره بیماری‌های روانی سنگینی می‌کند.

براساس پیمایش ملی سلامت روان که در سال ۱۴۰۰ انجام شده است، شیوع اختلالات روانپزشکی در ایران حدود ۲۵ درصد برآورد شده است. به عبارتی از هر چهار نفر، یک نفر به یکی از اختلالات روانپزشکی مبتلاست. این آمار به نسبت پیمایشی که ۱۰ سال پیش از آن (۱۳۹۰) انجام شده بود، نشان‌دهنده شیوع نسبتاً بالای این اختلالات در کشور است. در سال ۱۴۰۰ حدود ۱۰ درصد از بازه سنی ۱۵ تا ۶۴ سال مورد پیمایش، به طور همزمان به بیش از یک اختلال روانپزشکی مبتلا بودند. با این اوصاف باید نسبت به استفاده از خدمات درمانی سلامت روان در جامعه انگ‎زدایی شود.

 آفرین رحیمی‌موقر، رئیس مرکز ملی مطالعات اعتیاد دانشگاه علوم پزشکی تهران به روزنامه ایران گفت: «براساس داده‌های کشوری، تقریباً از هر سه نفر بیمار با مشکلات روانپزشکی، یک نفر از خدمات نظام بهداشتی درمانی برای درمان مشکلاتش بهره می‎برد و دو سوم استفاده نمی‎کنند. حالا این بخش را کنار۴۰ درصد از افرادی بگذارید که بیمار هستند و حتی خودشان هم احساس نیاز به استفاده از خدمات روانپزشکی ندارند.»

او ادامه داد: «  فردی که دچار اختلال روانپزشکی است، بر این باور است که مسأله مهمی نیست و خودش می‎تواند مشکلش را حل کند. این حالت را کوچک‌پنداری علائم روانپزشکی می‎گویند. برخلاف علائم جسمی که افراد با مراجعه به پزشک به دنبال راه درمان هستند، در حیطه روانپزشکی این‌طور نیست. یعنی فرد اصلاً نشانه‌ها را تشخیص نمی‎دهد. فرد تشخیص نمی‎دهد اگر غمگین است، پس مشکل دارد و می‎تواند از فردی که تخصص دارد کمک بگیرد و علت غمگین بودنش را جویا شود و به دنبال راه‎های درمانی برود.»

او بیان کرد: « شایع‎ترین اختلالات میان مردم، اختلالات خلقی است. میان اختلالات خلقی هم شایع‎ترین اختلال مربوط به افسردگی است. به زبان ساده، افسردگی شایع‌ترین بیماری روانپزشکی کشور محسوب می‎شود. آمار جهانی افسردگی حدود ۷ درصد است، اما در کشور ما تقریباً حدود ۱۳ درصد جامعه به افسردگی مبتلا هستند و این آمار به نسبت آمار جهانی در سطح بالایی قرار گرفته است.»

محمدرضا شالبافان، سرپرست دفتر سلامت روانی، اجتماعی و اعتیاد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی گفت: « سلامت اجتماعی براساس همان اسناد بالادستی به نهادهای مختلفی سپرده شده و در این مورد ما معتقد هستیم، سلامت اجتماعی جدای از سلامت جسمی و روانی نیست.»

او درباره کمبود تخت‎های بیمارستانی در بحث سلامت روان توضیح داد: «بخش ما نظرات کارشناسی را به همکاران ارائه می‎کند. براساس آخرین آماری که دریافت کردیم، حدود ۱۱ هزار تخت بیمارستانی در حوزه روانپزشکی داریم اما این تعداد به نسبت سایر کشورهای توسعه‌یافته به وضوح کم است و براساس بعد جمعیتی ایران، باید چندین هزار تخت روانپزشکی به حوزه درمان اضافه شود.»