پاشنه آشیل کشور از نگاه روزنامه نزدیک به دولت

روزنامه اعتماد نوشت: ظاهراً و براساس اخباری که بیشتر از آن طرف درز پیدا می‌کند، ایران و آمریکا در حال تهیه پیش‌نویس توافقی یک صفحه‌ای هستند که به جنگ پایان می‌دهد.

فارغ از چند و چون توافق با فرض اینکه خبر توافق در آینده‌ای نه چندان دور درست باشد آیا کار تمام است؟ بدون تعارف اصلاً چنین نیست. بلکه جنگ مهم‌تر و خطرناکتری آغاز می‌شود که هرگونه مسامحه در آن عواقبی سنگین به دنبال دارد.

با تجربه جنگ ۱۲ روزه و اتفاقات تلخی که در جریان شبه کودتای دی‌ماه شاهدش بودیم حال باید آموخته باشیم که چقدر بیشتر و دقیقتر و هوشیارتر باید مراقب پاشنه آشیلی باشیم که نقطه ضعف بزرگ ماست و غفلت از آن می‌تواند چه آثار و تبعاتی به دنبال آورد.

هنوز جنگی تمام نشده و توافقی صورت نگرفته بود و تنها آتش‌بس نیم‌بندی برقرار بود که غول‌ها از چراغ جادو درآمدند. تورّم مواد غذایی در برخی کالاها به صددرصد رسید. نرخ خدمات هم پا به پای آن بالا رفت و از همه مهمتر و مؤثرتر متوسط بهای یک متر آپارتمان مسکونی به‌ویژه در کلانشهرها از جمله تهران در فاصله کوتاهی بیش از ۷۰ درصد رشد را تجربه کرد و قیمت خودرو و لوازم خانگی هم به بهانه آسیب به صنعت فولاد و پتروشیمی ترمز برید.

و جالب اینکه این رشد قیمت‌ها رابطه چندانی با افزایش نرخ ارز نداشت چرا که دامنه نوسانی نرخ ارز بین ۲۰ تا ۲۵ درصد رشد در حرکت بود. نه جمعیت کشور به یکباره رشدی عجیب و غریب پیدا کرده بود و نه تقاضای شدیدی ایجاد شده بود و نه شاهد رشد قابل توجه نرخ ازدواج بودیم و نه...

بلکه تنها یک اتفاق افتاده بود. پس از جنگ و چون همیشه به تنظیمات کارخانه برگشته بودیم. دیو دلالی و واسطه‌گری پس از چرت نیم بند دو ماهه ناشی از شرایط جنگ دوباره بیدار شده بود و این بار ترسناکتر تنوره می‌کشید تا هرآنچه را که در سایه مقاومت قهرمانانه رزم‌آوران غیور و انسجام و حضور حماسی مردم حاضر در صحنه خیابان و نیز خون‌های پاک بر زمین ریخته عزیزترین عزیزانمان به دست آمده بود در معرض خطر قرار دهد.

حالا دیگر باید دریافته باشیم که سکوت و تماشا در برابر روندی که شکل گرفته چه عواقبی به دنبال می‌آورد و اگر دولت و نه تنها دولت بلکه همه قوای سه گانه کشور و مقامات نظامی، انتظامی و امنیتی و دستگاه قضا به فوریت وارد عمل نشوند، دامنه آسیب به انسجام و وحدت ملی هر روز بیشتر و بیشتر خواهد شد.اینکه دوباره بخواهیم روش‌های چند بار تجربه شده و شکست خورده قبلی را به عنوان راهکار در نظر بگیریم ره به جایی نمی‌بریم. 

روش‌هایی مانند ارزپاشی اخیر بانک مرکزی، تخصیص هزار دلار به هر شهروند و هزار یورو به هر مسافر خارجی یا شدت‌گیری برخوردهای تعزیراتی یا داغ و درفش نشان دادن به کسبه خرده‌پا  و بگیر و ببندهایی از این دست. 

زنگ خطر این است که با سرکوب دستوری قیمت ارز و با بی‌تفاوتی نسبت به معاملات واسطه‌گرایانه املاک و مستغلات همزمان با داغ شدن شدید تورم این بخش شاهد فرار میلیاردها دلار سرمایه از کشور باشیم که طبقه ثروتمند جامعه که در مناطق بالای شهر چندین و چند واحد لاکچری صدها میلیاردی دارند با استفاده از فرصت ذی‌قیمت به دست آمده آن را رقم بزنند. 

اینکه در فاصله کوتاهی میلیاردها دلار ارز ذی‌قیمت کشور همچنان صرف واردات کالاهای لوکس شود. 

اینکه با رشد مزیت نسبی کالاهای وارداتی شاهد آسیب جدی به کارخانجات تولیدی داخلی باشیم که همین حالا با دهها مشکل و مساله روبرویند و آنهم با ضربه‌ای که به اشتغال کل در هفته‌های جنگ و با آسیب به زیرساخت‌ها وارد آمده است.

اینکه با توجه به نقدینگی عظیمی که دولت برای رفع آسیب‌ها و جبران خسارت‌ها نیازمند آن است شاهد رشد کسری بودجه به عنوان یکی از عوامل مهم چاپ پول بدون پشتوانه و تورم تبعی آن باشیم.

اینکه همچنان بدون ایجاد تغییر در نظام بانکی و سیستم مالیاتی، و ترس از انجام اصلاحات ساختاری، همان مناسبات ظالمانه و غارتی برقرار، فاصله‌های طبقاتی عمیقتر و فشار تورمی بر طبقه ضعیف به ویژه طبقه وسیع حقوق‌بگیر و بازنشسته و انبوه بیکاران بیشتر و بیشتر شود که خطر آن بی‌تردید از بمبها و موشک‌‎های دشمن برای امنیت و انسجام ملی و حتی امنیت ملی به مراتب بیشتر است و می‌تواند تنگه احدی را برایمان رقم بزند که حتی تمام دستاوردهای حاکمیت بر تنگه هرمز را در معرض تهدید قرار دهد.

تا دیر نشده با تجربه پسا جنگ ۱۲ روزه و با جلوگیری از بازگشت به تنظیمات کارخانه، اقدام انقلابی، اتخاذ تدابیر مناسب و تصمیمات خردمندانه و وضع قوانین و مقررات و مصوبات همسو با شرایط حساس اقتصادی پسا جنگ رمضان، اجازه عبور از این تنگه خطرناک اقتصادی را به دشمن ندهیم.