سرگیجه هنگام برخاستن و ۲ دلیل برای نگرانی

عصر ایران: ممکن است برای شما نیز پیش آمده باشد که به واسطه ایستادن سریع از حالت نشسته با سرگیجه و تاری دید مواجه شوید. آنچه تجربه می کنید در واقع به واسطه افت ناگهانی فشار خون رخ می دهد که به نام کم‌فشاری خون وضعیتی (ارتواستاتیک) شناخته می شود.

به نقل از "ایزی هلث اپشنز"، اگر به طور مکرر کم‌فشاری خون وضعیتی را تجربه می کنید، مراجعه به پزشک برای بررسی و رد دیگر دلایل بروز آن از جمله کم خونی، بیماری قلبی و داروهای مصرفی بهترین گزینه است.

با رد احتمالات دیگر توسط پزشک، شما می توانید زیر کنترل گرفتن این شرایط را آغاز کنید و این فقط برای پیشگیری از آسیب دیدگی به واسطه زمین خوردن هنگام تجربه سرگیجه نیست.

مطالعات انجام شده طی سال های گذشته نشان داده اند که ارتباطی قطعی بین کم‌فشاری خون وضعیتی در میانسالی و تجربه زوال عقل و سکته مغزی در سال های بعد وجود دارد.

ارتباط افت ناگهانی فشار خون با زوال عقل

مطالعه ای که در در نشریه Neurology منتشر شد، ارتباط بین افت ناگهانی فشار خون و خطر زوال عقل در ادامه زندگی را نشان داد.

تا پیش از این، ارتباط کم‌فشاری خون وضعیتی با بیماری قلبی، غش کردن و زمین خوردن مشخص شده بود، از این رو پژوهشگران احتمال ارتباط فشار خون پایین با مشکلات مغزی، به ویژه زوال عقل را مورد بررسی قرار دادند.

طی مطالعه ای 25 ساله، شرایط سلامت 11,709 نفر پیگیری شد. میانگین سن افراد حاضر در این مطالعه 54 سال بود و هیچ کدام از آنها سابقه مشکل قلبی یا مشکلات شناختی را در ابتدای مطالعه نداشتند.

افرادی که در ابتدای مطالعه به کم‌فشاری خون وضعیتی مبتلا بودند، 54 درصد احتمال بیشتری داشت به زوال عقل مبتلا شده و دو برابر احتمال بیشتری داشت که سکته مغزی ایسکمیک را تجربه کنند که در این نوع سکته مغزی یک لخته خون موجب توقف جریان خون به مغز می شود.

به گفته دکتر ربکا گوتسمان، استاد نورولوژی در دانشگاه جانز هاپکینز، دلایل این یافته ها به طور کامل مشخص نیست. وی به این نکته اشاره دارد که شرایط سلامت دیگر از جمله فشار خون بالا و دیابت که بر رگ های خونی تاثیرگذار هستند نیز با خطر بیشتر برای زوال عقل پیوند خورده اند. اختلال در جریان خون به مغز ممکن است یک مخرج مشترک باشد.

فشار خون سیستولیک ممکن است اهمیت بیشتری داشته باشد

مطالعه ای که در دانشگاه کالیفرنیا، سان فرانسیسکو انجام شد یافته های اولیه را پالایش کرده و گسترش داد. این مطالعه نشان داد که پیوند با زوال عقل فقط در افرادی که افت فشار خون سیستولیک را تجربه می کنند و نه افرادی که فقط افت فشار خون دیاستولیک یا فشار خون کلی را تجربه می کنند، وجود دارد.

همچنین، مشخص شد افرادی که خوانش های فشار خون سیستولیک از حالت نشسته به ایستاده آنها بین هر ویزیت توسط پزشک بیشترین تغییر را داشته است، نسبت به آنهایی که خوانش های پایدارتری داشتند، احتمال بیشتری دارد در سال های بعد زوال عقل را تجربه کنند.

افرادی که فشار خون سیستولیک آنها به مرور زمان بیشترین تغییر را داشت، نسبت به آنهایی که کمترین نوسان در خوانش های فشار خون را تجربه کردند، 35 درصد احتمال بیشتری داشت به زوال عقل مبتلا شوند.

چگونه کم‌فشاری خون وضعیتی را کنترل کنیم

اهمیت کنترل کم‌فشاری خون وضعیتی بار دیگر در پیشگیری از علائم آن نهفته است.

کنترل این شرایط می تواند از تغییرات در جریان خون به مغز که می تواند موجب سکته مغزی و مشکلات شناختی شوند، پیشگیری کند. سکته مغزی و مشکلات شناختی می توانند به طور قابل توجهی بر کیفیت زندگی افراد تاثیرگذار باشند.

خبر خوب این است که می توان اقداماتی را در راستای زیر کنترل گرفتن علائم انجام دهید.

یکی از نکات بارز ایستادن آرام از حالت نشسته است. گزینه دیگر پرهیز از نشستن در حالت هایی است که موجب کاهش یا توقف جریان خون می شوند که از آن جمله می توان به حالت چهار زانو اشاره کرد.

هر گونه شرایط سلامت پنهان که می توانند موجب کم‌فشاری خون شوند، از جمله مشکلات تیروئید یا قند خون پایین، باید توسط پزشک بررسی شوند. کمبودهای تغذیه ای نیز می توانند از مقصران احتمالی باشند. کمبود ویتامین B12، فولات و آهن می تواند بدن را در تولید گلبول های قرمز کافی دچار مشکل کرده و موجب کم خونی و فشار خون پایین شود.

همچنین، داروهایی وجود دارند که به افزایش حجم خون یا منقبض شدن رگ های خونی کمک می کنند که هر دو به تنظیم جریان خون کمک می کنند. با پزشک خود می توانید در این زمینه مشورت کنید و همچنین از این که در حال حاضر دارویی مصرف نمی کنید که موجب کم فشاری خون شود، اطمینان حاصل کنید.