درباره بیماری‌های مشترک انسان و حیوان بدانید

ایسنا: معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز با اشاره به مهم‌ترین بیماری‌های مشترک انسان و حیوان، گفت: ساکنان مناطق گرمسیری یا نیمه گرمسیری بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماری سالک هستند.

دکتر سید محمد علوی با اشاره به روز مبارزه با بیماری‌های مشترک بین انسان و دام، در جمع خبرنگاران اظهار کرد: مهم‌ترین بیماری‌های مشترک بین انسان و حیوان بیماری‌های هاری، تب مالت، سالک و تب خونریزی‌دهنده کریمه کنگو هستند.

وی افزود: بیماری هاری یکی از بیماری‌های ویروسی خطرناک است که اهمیت این بیماری، در میزان کشندگی صددرصدی آن است.

رئیس مرکز بهداشت خوزستان گفت: در صورتی که فردی دچار گازگرفتگی حیوانات شد باید سریعا نسبت به شستشوی زخم با آب و صابون پس از گزش به مدت ۱۵ تا ۲۰ دقیقه اقدام کند. پس از هر گونه حیوان‌گزیدگی، مراجعه فوری به مرکز درمان پیشگیری هاری ضروری است. تزریق واکسن و سرم ضد هـاری و درمان زخم با آنتی‌بیوتیک طبق نسخه پزشک از اهم اقداماتی است که در این مراکز انجام می‌شود.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز گفت: بیماری تب مالت از جمله بیماری‌های مهم دیگر قابل انتقال بین حیوان و انسان است که در حیوان موجب سقط جنین، نازایی، عدم باروری و موارد دیگر می‌شود. در برخی موارد نیز سبب مرگ حیوان و عوارض جانبی دیگر می‌شود. این بیماری در انسان معمولا موجب تب، تعریق، ضعف و بی‌حالی، درد مفاصل، کمر درد و کاهش وزن می‌شود. گاهی نیز موجب افسردگی، اختلالات روانی یا تب‌های طولانی می‌شود.

وی افزود: انسان از طریق تماس مستقیم با دام و فرآورده‌های دامی و مصرف فرآورده‌های لبنی آلوده و غیر پاستوریزه به خصوص پنیر تازه به این بیماری مبتلا می‌شود.

رئیس مرکز بهداشت خوزستان با اشاره به چگونگی پیشگیری از ابتلا به بیماری تب مالت، گفت: جدی گرفتن آموزش‌ها از سوی مردم در خصوص عدم مصرف لبنیات غیر پاستوریزه، جوشاندن شیر به مدت زمان کافی، پرهیز از مصرف شیرینی حاوی خامه غیر پاستوریزه، مصرف بستنی پاستوریزه و واکسیناسیون دام‌ها تحت نظارت اداره دامپزشکی، از راهکارهای پیشگیری از ابتلا به این بیماری است. شهروندان در صورت علاقه به بستنی سنتی باید از مراکزی که تحت نظر بهداشت و با شیوه بهداشتی بستنی را تهیه می‌کنند، این نوع بستنی را خریداری کنند.

علوی با بیان اینکه بستنی‌های سنتی غیربهداشتی قابلیت انتقال تب مالت را دارند، تصریح کرد: با توجه به مصرف بستنی‌های سنتی در خوزستان و احتمال استفاده از خامه غیر پاستوریزه در این محصولات، مردم باید به این موضوع توجه کنند و از مراکزی بستنی سنتی تهیه شود که کاملا تحت نظر بهداشت هستند و سلامت بستنی تایید شده باشد زیرا بستنی‌های تابستانه و شیر و خامه به کار رفته در آن‌ها، قابلیت انتقال تب مالت به انسان را دارند. با توجه به فصل گرما و استفاده زیاد از بستنی‌های سنتی، امکان ابتلا به تب مالت نیز بیشتر می‌شود.

وی با بیان اینکه باکتری تب مالت در خامه و بستنی از ماندگاری طولانی برخوردار است، بیان کرد: بستنی به عنوان یکی از منابع آلوده پنهان تب مالت به شمار می‌رود. در فصل بهار و تابستان که در واقع فصل زایمان و شیردادن دام‌ها است، احتمال همه‌گیری تب مالت نیز افزایش می‌یابد.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز با اشاره به بیماری سالک از دیگر بیماری‌های مشترک بین انسان و دام گفت: بیماری سالک از طریق گزش پشه خاکی آلوده، به انسان منتقل می‌شود. ساکنان مناطق گرمسیری یا نیمه گرمسیری بیشتر در معرض خطر ابتلا به این بیماری هستند.

وی افزود: سالک انواع مختلفی دارد و شامل سالک پوستی و سالک احشایی است. علامت اصلی بیماری سالک پوستی زخم‌های بدون درد در پوست است. علائم پوستی ممکن است چند هفته پس از گزش پشه آلوده ظاهر شود. با این وجود، گاهی اوقات علائم برای مدت طولانی ظاهر نمی‌شوند.

علوی افزود: در بیشتر موارد، علائم سالک احشایی دو تا شش ماه پس از وقوع عفونت آشکار می‌شوند. کاهش وزن، ضعف، تبی که هفته‌ها یا ماه‌ها ادامه دارد، بزرگ شدن طحال، بزرگ شدن کبد، کاهش تولید سلول‌های خونی، خون‌ریزی، سایر عفونت‌ها و تورم غدد لنفاوی، از نشانه‌های رایج این نوع بیماری هستند.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز بیان کرد: جدی گرفتن آموزش‌ها از طرف مردم و رعایت اقدامات پیشگیری‌کننده، دفع مستمر و بهداشتی زباله و فضولات حیوانی و عدم تلنبار مصالح ساختمانی یا زباله، نصب توری جلوی درب‌های ورودی و پنجره‌ها، ترمیم شکاف و درزهای دیوارها در مناطق مسکونی، اجتناب از رفتن به مناطق آلوده بیماری سالک، تخریب و تسطیح اماکن مخروبه، جداسازی آغل حیوانات اهلی از خانه‌های مسکونی و بهسازی کف، دیوار و سقف محل نگهداری دام، استفاده از قلم دافع حشرات در ساعات فعالیت پشه خاکی (غروب آفتاب) و استفاده از پشه‌بند معمولی با سوراخ‌های ریز یا آغشته به سم حشره‌کش هنگام خوابیدن در فضای آزاد، از راهکارهای پیشگیری از ابتلا به سالک هستند.

علوی در خصوص بیماری تب خونریزی‌دهنده کریمه کنگو نیز گفت: تب خونریزی‌دهنده کریمه کنگو یک بیماری ویروسی است که در انسان بیش از ۵۰ درصد مرگ و میر دارد. این بیماری از طریق نیش کنه آلوده و تماس انسان با خون و لاشه حیوان آلوده منتقل می‌شود.

وی ادامه داد: تب ناگهانی و شدید، ضعف، سردرد، درد شدید در ناحیه پشت و کمر و بی‌اشتهایی از علائم ابتلا به این بیماری هستند. در موارد شدید و مرگبار، احتمال خونریزی از لثه، بینی، ریه‌ها، روده و رحم نیز وجود دارد.

رئیس مرکز بهداشت خوزستان گفت: برای پیشگیری از این بیماری از کشتار دام در معابر عمومی و انظار مردم و در مراسم‌هایی مانند ورود حجاج و زائرین عتبات عالیات و از تماس با لاشه، خون و ترشحات دام پرهیز شود.

وی تصریح کرد: افراد در معرض خطر ابتلا به این بیماری از جمله قصاب‌ها و سلاخ‌ها در هنگام ذبح باید از وسایل حفاظت فردی استفاده کنند و در کشتار دقت کافی داشته باشند و از تماس با خون و ترشحات دام پرهیز کنند. بهسازی محل‌های نگهداری دام نیز باید انجام شود.

علوی بیان کرد: در صورت بروز علائم بیماری، باید سریعاً فرد به نزدیک‌ترین مرکز بهداشتی درمانی محل سکونت خود مراجعه کند تا اقدامات درمانی برای وی انجام شود.