گزارش واشنگتن پست از طرح جنجالی مجلس

انتخاب به نقل از واشنگتن پست نوشت: طرح محدود کردن اینترنت در ایران می تواند رونق تجارت اینستاگرامی را که در دوران همه گیری شکوفا شده است، تهدید کند.

در ادامه این مطلب آمده است: چشم انداز لایحه ای که قرار است در پارلمان ایران مطرح شود، این نگرانی را افزایش داده است که دسترسی اینترنت برای ایرانیان به زودی ممکن است حتی بیشتر از الان محدود شود. ممکن است اینستاگرام که در شرایط بی ثبات جامعه و تجارت به محلی برای کسب و کار تبدیل شده است، آسیب ببیند.

اینستاگرام پرطرفدارترین رسانه ی اجتماعی در ایران به شمار می رود و یکی از معدود شبکه هایی است که توسط دولت مسدود نشده است. مقامات ترجیح می دهند کاربران را به سمت استفاده از سایت هایی هدایت کنند که تحت کنترل اینترنت داخلی ایران هستند و تنظیم و سانسور آنها آسان تر است.

هنگامی که همه گیری کرونا ویروس ایرانیان را مجبور به خانه نشینی کرد و در اقتصاد تحت تأثیر تحریم های آمریکا، بیکاری و تورم فوق العاده بیش از پیش اختلال به وجود آورد، بخش زیادی از تجارت کشور به صورت آنلاین ادامه یافت. مشاغل، تبلیغ کنندگان و مصرف کنندگان با اقلام متنوع مانند کیک، لباس و کلاس های تجاری به شدت به اینستاگرام اعتماد کرده اند.

در عین حال، قانونگذاران اصولگرا در آستانه تحلیف رئیس جمهور جدید ایران بار دیگر در صدد وضع قوانینی برآمده اند که شبکه های اجتماعی خارجی را ملزم می کند تا از قوانین مالکیت داده های دولت ایران تبعیت کنند.

پیش نویس لایحه ای که به مجلس ارائه می شود، کنترل اینترنت را از دولت به عنوان یک نهاد غیرنظامی دور کرده و تحت نظارت نیروهای مسلح ایران قرار می دهد. این قانون عملاً فعالیت شبکه های اجتماعی بزرگ را که به دلیل تحریم های ایالات متحده قادر به طی فرآیند رجیستری (ثبت نام) در ایران نیستند، ممنوع می کند.

صدها هزار نفر از ایرانیان طوماری را در مخالفت با اقدامات جدید دولت ایران امضا کرده اند. آنان دلایلی برای نگرانی دارند و می گویند: تجارت الکترونیکی از طریق اینستاگرام حتی در شرایطی که ویروس کرونا فعالیت افراد را محدود کرده، ادامه یافته است.

مهشید، 38 ساله، معلم سابق زبان انگلیسی گفت: مسدود کردن اینستاگرام برای کل اقتصاد و شخص من مضر خواهد بود. وی افزود: من یک دختر 4 ساله دارم و با مادر 75 ساله ام زندگی می کنم، بنابراین نمی توانم در این همه گیری زیاد ریسک کنم. وی گفت که ما بسیاری از نیازهای خود را از طریق این بستر تأمین می کنیم، از نیازمان به پزشک و معلم گرفته تا کالاهای خانگی.

مدتهاست شایعاتی مبنی بر تلاش تندروها برای ممنوعیت استفاده از اینستاگرام در ایران وجود دارد. سیاستمدارانی که به عنوان اصلاح طلبان عملگرا به رهبری حسن روحانی، رئیس جمهور سابق ایران در این کشور فعال بودند، با آن مخالفت می کردند. وی هفته ی گذشته قدرت را ترک کرد و جایش را به ابراهیم رئیسی داد. در اواخر ژانویه، آذری جهرمی وزیر ارتباطات روحانی به دلیل عدم رعایت دستور شورای عالی فضای مجازی ایران برای محدود کردن اینستاگرام به دادگاه احضار کرد.

لایحه ی مورد بررسی، در صورت تصویب، مقامات دولتی را از داشتن حساب در رسانه های اجتماعی ممنوعه منع می کند. همچنین از فروش یا توزیع شبکه های خصوصی مجازی یا وی پی ان که راه اصلی دسترسی افراد به خدمات مسدود شده مانند فیس بوک و توییتر و دور زدن سایر سانسورهای آنلاین است، جلوگیری می شود.

امیر نظامی، معاون وزیر ارتباطات ایران، اوایل امسال به ایرنا گفت: جمع آوری آمار دقیق دشوار است، اما طبق محاسبات دولت، حداقل 1 میلیون نفر از طریق اینستاگرام امرار معاش می کنند و این تعداد رو به افزایش است. حدود 28 درصد از صفحات اینستاگرام ایرانی مربوط به تجارت است که دومین گروه بزرگ پس از سرگرمی به شمار می رود.

طبق برآورد دیگری، 58 درصد از مشاغل آنلاین در ایران در اینستاگرام هستند، در حالی که 11 درصد در تلگرام و 9 درصد در فیس بوک فعالیت دارند.

شادی 35 ساله، مهندس و صاحب یک شرکت خدمات پذیرایی در تهران گفت: از اینکه کرونا، مشتریانم را مجبور به بستن کافه ها و اختلال در زنجیره های تأمین کرد، بسیار ناراحت شدم. او گفت که از آن زمان شاهد افزایش مشتریانش در اینستاگرام بوده است و اکنون 90 درصد از فروش خود را در این پلتفرم انجام می دهد.

ایرانیان قبلاً نیز با چنین موضوعی روبرو بوده اند. در مه 2018، ایران استفاده از برنامه پیام رسان تلگرام را که تا آن زمان محبوب ترین پلتفرم برای تجارت بود، ممنوع کرد. تلگرام علیرغم مسدود شدن، از طریق دسترسی وی پی ان به طور گسترده در ایران استفاده می شود، اما هرگز نقش خود را به عنوان یک محرک اقتصادی به طور کامل بازیابی نکرده است. در عوض، پیام رسان «سروش» عرضه شد. تا کنون، مقامات ایران جایگزینی برای اینستاگرام مطرح نکرده اند.

مهرناز 31 ساله دارای یک تجارت پوشاک در شهر رشت ایران است و بیش از 100 هزار دنبال کننده در اینستاگرام دارد. او گفت که قبلاً مجبور شد پس از اینکه 11 هزار دنبال کننده اش را در تلگرام از دست داد، نام تجاری و مشتریان خود را مجدداً بازسازی کند.

او پس از اینکه مجبور شد مغازه اش را ببندد، تنها با انتقال آن به اینستاگرام توانست تجارت خود را در طول بیماری همه گیر زنده نگه دارد. وی گفت، با این حال، او در عکس هایی که ارسال می کند، دقت دارد و از مدل ها استفاده نمی کند تا توجه پلیس را جلب نکند.

وی گفت: مشتریان ما عادت کرده اند، آنچه را که نیاز و دوست دارند از طریق این پلتفرم پیدا کنند و آن را سفارش دهند. به گفته وی، مسدود کردن اینستاگرام باعث آسیب بزرگی می شود.