۶ جنجال‌آفرینی بزرگ سفیر عزل‌شده روس‌ها در ایران

فرارو: «لوان جاگاریان» سفیر جنجالی روس‌ها در تهران، پس از ۱۱ سال حضور مستمر جای خود را به «الکسی ددوف» می‌دهد. این خبری بود که کاظم جلالی در حساب کاربری خود در توییتر منتشر کرده است. سفیر ایران در مسکو می‌نویسد: «امروز با الکسی ددوف دیدار داشتم. وی به زودی به عنوان سفیر جدید روسیه در ایران شروع به کار خواهد کرد. از تلاش‌های، سفیر قبلی روسیه سپاسگزارم و برای الکسی ددوف آرزوی توفیق دارم.»

تغییر در ریاست نمایندگی دیپلماتیک روسیه در تهران در شرایطی است که کنش‌ها و اظهارات لوان جاگاریان چندین بار موجبات خشم و نارضایتی ایرانی‌ها شده است. سفیر سابق روسیه در تهران، علاقه وافری به بازسازی نماد‌های غرور و پیروزی روسی بر ایران داشت. او چنان سخن می‌راند که انگار قصد دارد چند شخص خردسال را نسبت به این‌که آن‌ها خوب هستند و غرب هیولا، قانع کند.

جاگاریان با اتخاذ ژست‌های مرموزانه و اظهارات خارج از حوزه وظایف دیپلماتیک، هیچ محدودیتی برای سخن راندن پیرامون مسائل مختلف قائل نبود. او حتی چنین می‌پنداشت که حق دارد در پیام‌های تبریک روسای جمهو‌ر دیگر کشور‌ها برای سال نو ایرانیان، موضع سیاسی اتخاذ کند.

حتی این نماینده مسکو در تهران، برای رسانه‌ها و خبرنگاران ایرانی نیز نسخه‌پیچی می‌کرد. با این مقدمات برای پی‌بردن به جنجال‌آفرینی‌ها جاگاریان می‌توان به ۶ رخداد یا اقدام او اشاره داشت:

۱- بازسازی کنفرانس تهران (۱۳۲۲) در یک عکس جنجالی با سفیر انگلستان

تحریک‌آمیزترین و جنجالی‌ترین اقدام سفیر سابق روسیه در ایران به مرداد ۱۴۰۰ باز می‌گردد. سفارت روسیه در این مقطع، عکسی را منتشر کرد که یادآور «کنفرانس تهران» در آذر ۱۳۲۲ بود که در آن ژوزف استالین، وینستون چرچیل و فرانکلین روزولت به عنوان فاتحان جنگ جهانی دوم، حضور پیدا کرده بودند.

او همراه با سایمون شرکلیف، سفیر بریتانیا در بالکن سفارت روسیه در تهران این عکس یادگاری را ثبت کردند که نماد اشغال‌شدن و تحقیر ایران طی وقایع جنگ جهانی دوم بود. البته سفیر روسیه و انگلستان پیش‌تر نیز چنین عکس مشابهی را در سال ۲۰۱۷ ثبت کرده بودند که با واکنش مواجه نشده بود. اما این بار حتی وزارت خارجه آمریکا نیز با انتشار بیانیه‌ای بازسازی این تصور را محکوم و از آن به عنوان جریجه دار شدن غرور ملی ایرانیان یاد کرد.

۲- ادای احترام ویژه گریبایدوف و یادآوری عهدنامه ترکمن‌چای

۲۱ بهمن ماه ۱۴۰۰ سفارت روسیه در تهران، عکس‌هایی از جاگاریان در حال ادای احترام به بنای یادبود الکساندر گریبایدوف، از تدوین‌کنندگان عهدنامه ترکمانچای را منتشر کرد که در سطحی گسترده واکنش‌های منفی افکار عمومی ایرانی را به همراه داشت.

گریبایدوف در سال ۱۲۴۴ ق. / ۱۸۲۹ م از سوی مردم خشمگین در جریان حمله مردم معترض به سفارت روسیه در تهران کشته شده بود. در واقع، این شخص نماد نیات استعماری روس‌ها و به عنوان شخصیتی منفور نزد ایرانیان تلقی می‌شود. حتی سفیر سابق روسیه، بعد از واکنش‌های گسترده ایرانیان، پا را فراتر گذشت و با وقاحت تمام گفت: «گریبایدوف برای شما (ایرانیان) دشمن است و برای ما (روس ها) شاعر و دیپلمات!»

۳- ماجرای فرهنگ همجنس‌بازی آمریکایی و تطهیر روسی

در یکی از آخرین جنجال‌آفرینی‌های آقای سفیر سابق، در ۲۵ تیر ۱۴۰۱ روزنامه شرق، گفت‌وگویی تفصیلی را با او انجام داد که طی آن لوان جاگاریان در بخشی از گفته‌های خود از می‌گوید: «یادتان باشد وقتی آمریکا غیرقانونی از برجام خارج شد، ما محکومش کردیم و گفتیم این اقدام غیرقانونی است، اما دوستان اروپایی شما چه کار کردند؟ فقط اظهار تأسف کردند. دولت‌های غربی فقط هدفشان این است که ارزش‌های پوچ خود مانند همجنس‌بازی و چیز‌های خیلی کثیف را به ایران بیاورند، ولی ما مخالفت می‌کنیم. در ساختار‌های بین‌المللی، ما و ایران چه درخصوص حقوق بشر و چه درخصوص مسائل دیگر از یکدیگر حمایت می‌کنیم؛ چون ما هر دو درحال‌حاضر در یک سنگر هستیم.» این اظهارات نیز در سطحی به عنوان نمودی از مداخلات خارجی در نظر گرفته شد و انتقاداتی را در سطح افکار عمومی به همراه داشت.

۴- تعیین ممیزی آمرانه برای رسانه‌های ایران در جنگ اوکراین

از نگاه بسیاری از ناظران، بارزترین نمود حاکمیت ملی ایران از سوی جاگاریان، در ماجرای اظهارات آمرانه او خطاب خبرنگاران در نشست خبری‌ای بود که ظاهراً با هماهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و وزارت امور خارجه در سفارت روسیه (اسفند ۱۴۰۰) برگزار شد.

در این نشست جاگاریان از رسانه‌ها و روزنامه نگاران ایرانی خواست، که در مورد تجاوز نظامی روسیه به اوکراین از تعبیر "عملیات ویژه نظامی" به جای لفظ "تجاوز" استفاده کنند! وی همچنین تلویحاً به رسانه‌های ایرانی دستور داد تا به "رادیو‌های بیگانه" گوش ندهند.

۵- جاذبه‌های گردشگری ایران؛ از مشروب تا حجاب

یکی دیگر از جنجال‌آفرینی‌های سفیر سابق روسیه در مصاحبه او با روزنامه ایزوستیا روسیه بود که طی آن لوان جاگاریان ضمن تعریف از جاذبه‌های گردشگری و باستانی ایران، در توضیح دلیل اینکه چرا روس‌ها سفر به امارات، ترکیه، تایلند و ... را ترجیح می‌دهند، گفته بود: «من بار‌ها و با صراحت به ایرانی‌ها گفته‌ام که دو مسئله عمده مانع ورود شهروندان روس و گردشگران به ایران می‌شود. یکی مسئله دستورالعمل پوشش زنان است... و دیگری، اینکه مشروبات الکلی ممنوع است.»

۶- ورود به داستان پیام تبریک نوروزی بایدن

جاگاریان در جنجال‌آفرینی‌ای درباره پیام تبریک نورزوی جو بایدن به ایرانیان را اظهار نظر کرده بود. او در صفحه رسمی اینستاگرام سفارت در اقدامی غیردیپلماتیک ضمن انتشار عکسی از بایدن و همسرش در کنار سفره هفت سین نوشت: «کسانی که در طول مدت طولانی، تحریم‌های یک‌جانبه غیرقانونی علیه ایران اعمال می‌کنند و به این کشور فشار اقتصادی وارد می‌آورند، عید نوروز را تبریک عرض می‌کنند. دوروی سنتی آمریکا!».