قبرستان روس‌ها در تهران کجاست؟

همشهری آنلاین: آرامستان ارتدوکس‌ها تنها آرامستان منطقه دولاب است که در آن صلیب شکسته می‌بینید. صلیب‌هایی که با خطی در شاخه پایینی قطع می‌شوند و نشانه ویژه ارامنه ارتدوکس است. در اینجا صلیب‌ها را زیر پای مردگان نصب کرده‌اند که با طلوع آفتاب از شرق سایه صلیب روزی یک بار برای چند ساعت بر سر قبر مردگان بیفتد.

آرامگاه شاهزاده گرجی در سمت چپ در ورودی، شاخص‌ترین و بزرگ‌ترین مقبره ارمنی آرامستان است که به سبک معماری روسی توسط نیکلای مارکف روسی ساخته شده است. درون آرامگاه شاهزاده گرجی هیچ قبری وجود ندارد. برای این اتفاق ۲ روایت وجود دارد. بعضی آن را متعلق به مینادورا خوشطاریا، دختر یکی از بانکداران گرجی می‌دانند که صاحب نیمی از قنادی‌های این کشور نیز بود. پدر مینادورا در سال ۱۹۱۶ توانست مجوز بهره‌برداری از معادن شمال ایران و چاه‌های نفت در دریای خزر را از دولت ایران بگیرد. ولی به دلیل مصادف شدن با انقلاب روسیه این امر ممکن نشد. ولی مینادورا و همسرش تا سال ۱۳۰۲ در ایران ماندند و بعد از فوت او این مقبره بر روی قبرش ساخته شد و از همان زمان در مالکیت سفارت روسیه است.

روایت دوم که البته چندان معتبر نیست ولی اینگونه نقل شده است که این آرامگاه به برادر شاه وقت گرجستان، الکساندر گرجی تعلق دارد که در جنگ ایران و روس طرف ایران را گرفت. او سال‌های سال در گرجستان دست به شورش‌های زیادی با حمایت فتحعلی‌شاه زد که نهایتا نتوانست موفقیتی در بازپس‌گیری گرجستان از روسیه داشته باشد. در اواخر عمر از مسیحیت دست کشید و مسلمان شد. «محمدتقی ملک‌الشعرای بهار» نوه دختری اوست و عده‌ای معتقدند که او در قبرستان مسلمانان به خاک سپرده شده است و نه در قبرستانی مسیحی. همچنین در میانه آرامستان بنای بلندی به رنگ مشکی با ستاره سرخ پنج پر وجود دارد که به آن قبر تُهی می‌گویند و یادبود کشته‌شدگان ارتش روسیه در جنگ جهانی دوم است.