۱۰ کلیشه تکراری که از واقعیت به دور هستند

روزیاتو: سینما با وجود به روز بودن، منبع ایده آلی برای کسب دانش نیست.

برخلاف کسانی که برنامه های مستند را ترجیح می دهند، بسیاری مخاطب فیلم های علمی تخیلی هستند، اما این فیلم ها بیشتر اوقات برای جذابیت بخشی به داستان، در واقعیت دست می برند. به همین دلیل است که باورهای غلط زیادی در بسیاری از ما شکل گرفته است.

۱- خورشید زرد نیست

رنگ خورشید به این دلیل زرد به نظر می رسد که جو کره زمین رنگ آن را اینطور نشان می دهد. و اگر به فضا سفر کنید، رنگ واقعی خورشید را که سفید است، خواهید دید. مگر اینکه شخصیت یک فیلم باشید، چون در فیلم ها خورشید همیشه زرد است.

۲- حین بازداشت حقوق قانونی تان را به شما نمی گویند

آن صحنه ای در فیلم ها که حقوق قانونی مظنون را به او می گویند بسیار احمقانه است: فردی را داخل ماشین پلیس می برند و به او می گویند که حق سکوت دارد و هر چه بگوید ممکن است علیه او در دادگاه استفاده شود. حقوق قانونی مظنون باید به او گفته شود، اما نه حین بازداشت.

متهم باید پیش از بازجویی از حقوق قانونی خود مطلع شود. بدون هشدار قبلی، اعترافات او ارزش قانونی ندارد.

۳- دی‌اِن‌اِی را نمی توان برای مدت طولانی در کهربا حفظ کرد

مثلاً در فیلم «پارک ژوراسیک» (Jurassic Park)، دانشمندان از پشه ای که کسی را نیش زده و درون کهربا حفظ شده، یک نمونه دی‌اِن‌اِی دایناسور استخراج می کنند. اما این تنها به لطف قوه ی تخیل نویسندگان ممکن است، چون دی‌اِن‌اِی تجذیه پذیر است و کهربا بهترین چیز برای حفظ آن نیست. متأسفانه ما نمی توانیم دی‌اِن‌اِی دایناسورهای واقعی را به دست آوریم. و اگر جایی باشد که باید در آنجا به دنبالش بگردیم، در خاک منجمد زمین (لایه همیشه منجمد در اعماق کره زمین) است.

۴- تماس فوری از راه خیلی دور ممکن نیست

گاهی نویسنده ها تصور می کنند اگر می توانیم با کسی در قاره ای دیگر فوراً صحبت کنیم، حتماً این کار در مورد فضانوردان در فضا هم شدنی است. اما خبر بدی برایشان داریم: آن ها دارند قانون فیزیک را نادیده می گیرند. ما می توانیم با کسی که روی کره ماه باشد صحبت کنیم، اما اگر در مریخ باشد، این کار ممکن نیست. حتی اگر سیگنالی را با سرعت نور بفرستیم، حدود ۱۲/۵ دقیقه طول می کشد تا به مریخ برسد.

۵- کوسه ها نمی توانند بوی خون را از چند کیلومتری بفهمند

این شکارچی ها قدرت بویایی قوی ای دارند اما در فیلم ها در مورد آن اغراق شده است. بعضی کوسه ها می توانند خون را در یک بخش در میلیون (واحد غلظت) تشخیص دهند، اما این در مورد تمام اقیانوس صدق نمی کند. به علاوه، آزمایشات نشان داده خون انسان برای کوسه ها جذابیتی ندارد. البته مسلماً در آب های آزاد که احتمال پرسه زدن کوسه ها در آنجا وجود دارد، بهتر است از شنا با زخم باز خودداری شود.

۶- پرس و جو از پیشخدمت ها درباره ی مشتریان کار بی معنی ای نیست

حتی اگر با عکسی از یک مظنون به سراغ یک پیشخدمت بروید، به احتمال زیاد چیزی یادش نخواهد آمد. دادن وعده ی پول هم کمکی نخواهد کرد. پیشخدمت ها روزانه با صدها نفر سر و کار دارند و اگر مثل آنچه در فیلم «مسافران» (Passengers) وجود دارد، ربات نباشند، نمی توانند آن همه چهره را به خاطر بسپارند.

۷- موش ها پنیر دوست ندارند

منشأ این باور اشتباه روشن نیست، اما حالا در فرهنگ عامه دیگر پنیر و موش ها از یکدیگر جدایی ناپذیر شده اند. با این حال، موش ها اگر حق انتخاب داشته باشند، احتمالاً  پنیر آخرین چیزی است که می خورند.

دانشمندان در آزمایشی برای موش ها پنیر چدار، انگور و بادام زمینی گذاشتند. در اغلب موارد، موش ها به سمت بادام زمینی می دویدند و گاهی هم انگور را انتخاب می کردند، اما هرگز به سراغ پنیر نرفتند. شاید آن ها انواع گران تری از پنیر چدار را ترجیح می دهند.

۸- روش پلیس خوب و پلیس بد چندان کارساز نیست

از این شیوه به قدری استفاده شده که در فیلم های جدید مظنونین اغلب متوجه آن می شوند، اما در فیلم های قدیمی آن را شیوه ی بسیار مؤثری نشان می دادند. همین متداول بودن این شیوه است که آن را بی اثر می کند. در نهایت ممکن است پلیس بد باعث شود مظنون تمایلی به صحبت پیدا نکند.

۹- خاطرات تصویری وجود ندارند

در بسیاری از فیلم ها و سریال ها می بینیم که شخصیت ها می توانند با وضوحی فوق العاده وقایع را به یاد آورند، مثل مایک در سریال «دادخواست ها» (Suits) و لیزبت در فیلم «دختری با خالکوبی اژدها» (The Girl with the Dragon Tattoo).

حافظه خودزندگینامه ای بسیار قوی در کمتر از ۱۰۰ نفر از مردم دنیا شناسایی شده است. اما این با چیزی که در فیلم ها می بینیم متفاوت است. کسانی که از آن برخوردارند، وقایع را بهتر از دیگران به خاطر نمی آورند، بلکه می توانند به خاطر آورند برای مثال، ۱۰ سال پیش در یک روز خاص چه غذایی خورده بودند.

۱۰- بدون دکلره کردن نمی توانید موهای خود را بلوند کنید

معلوم نیست شخصیت های فیلم ها از چه محصولات اعجاب انگیزی استفاده می کنند که می توانند مرحله ی دکلره کردن را حذف کنند. آن ها فقط رنگ مو را می زنند و تمام؛ موهایشان به سفیدی برف می شود.

مشکل اینجا است که رنگ مو نمی تواند به تنهایی موهای تیره را بپوشاند. به احتمال زیاد در انتها باز همان رنگ موی خودتان را خواهید داشت، با این تفاوت که موهایتان بسیار خشک خواهد شد. به علاوه، هرگز نمی توانید مثل شخصیت فیلم «گنجشک سرخ» (Red Sparrow) بدون دستکش موهای خود را رنگ کنید.