گام جدید برای اینترنت طبقاتی در ایران

فرارو: زارع‌پور از اعطای اینترنت بدون فیلتر به اساتید دانشگاه‌ها خبر داد؛ آن هم همزمان با بالا گرفتن انتقادات به روند قطع همکاری با اساتید دانشگاه.

اواخر تیر ماه بود که سیدجواد حسینی‌کیا، عضو ناظر مجلس در کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه رایانه‌ای با اعلام این‌که اینترنت بدون فیلتر به شکل آزمایشی برای اساتید برخی دانشگاه‌های خاص اعمال می‌شود، گفت: «برخلاف برخی نگاه‌ها که درباره فیلترینگ وجود دارد، در حال برداشتن فیلترینگ اینترنت برای اساتید و اعضای هیأت علمی برخی دانشگاه‌های خاص هستیم که البته این طرح در مقطعی کوتاه و به شکل آزمایشی اجرا می‌شود.»

کمتر از سه ماه بعد از این اظهارات، همزمان با آغاز اعتراضات، اینترنت با بدترین وضعیت سال‌های اخیر خود مواجه شد و دسترسی‌ها تا حدی محدود شد که کاربران از آن با عنوان اینترنت ملی یاد می‌کنند. موضوع اینترنت اساتید دوباره اوایل بهمن با نامه مرتضی فرخی، معاون حقوقی و امور مجلس وزارت علوم تحقیقات و فناوری به روسای دانشگاه‌ها، مراکز آموزش عالی، پژوهشی و فناوری در خصوص دسترسی اعضای هیات علمی به اینترنت اوج گرفت و انتقادات زیادی را در فضای مجازی در پی داشت.

در این نامه نوشته شده بود: «دستور فرمایید نسبت به تهیه لیست اعضای محترم هیأت علمی آن موسسه جهت دسترسی به اینترنت باز به منظور استفاده از سکوها و تارنماهای بین‌المللی با محتوای علمی، آموزشی، پژوهشی و فناوری به قید فوریت اقدام فرمایید.»

امروز نیز عیسی زارع‌پور - وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات - درباره اینکه اینترنت بدون فیلتر برای اساتید دانشگاه‌ها چه زمانی فعال می‌شود؟ گفت: اینترنت بدون فیلتر به اساتید، مانند اینترنت خبرنگاری است که وزارت ارتباطات به برخی خبرنگاران داده است. این اینترنت برای دسترسی اساتید به سایت‌هایی که تحریم شده‌اند و برخی از سایت‌هایی که کاربرد چندگانه دارند و احیاناً مورد پالایش (فیلتر) قرار گرفته‌اند، ارائه می‌شود.

وزیر ارتباطات با اشاره به زمان اجرایی شدن این موضوع به خبرگزاری مهر گفت: در حال فراهم کردن این امکان هستیم ولی هنوز عملیاتی و اجرایی نشده است.

این خبر در روزهایی اعلام شده که خبرهای دیگر از اخراج، تعلیق، قطع همکاری و عدم تمدید قرارداد برخی از اساتید دانشگاه‌ها حکایت دارد.

در شرایطی که فیلترینگ شدید و کاهش سرعت اینترنت همواره با اعتراضاتی همراه بوده و حتی صدای برخی نمایندگان مجلس و چهره‌های اصولگرا را هم درآورده است، فعال شدن اینترنت بدون فیلتر برای اساتید، گامی رو به جلو برای اجرا شدن ایده اینترنت طبقاتی به نظر می‌رسد.

معین‌الدین سعیدی، نماینده مردم چابهار در مجلس، با اشاره به شعارهای انتخاباتی رئیسی گفته بود: «معتقدم آقای رئیسی باید نگاهی به شعارهایشان قبل از انتخابات داشته باشند و نسبت به رفع محدودیت‌هایی که در حوزه فضای مجازی شده است حتما اقدام شود. معیشت میلیون‌ها ایرانی تحت تاثیر این موضوع قرار گرفته است. از طرفی هم دوگانگی وجود دارد که افراد خاص دسترسی داشته باشند و بحث اینترنت طبقاتی مطرح می‌شود. این‌که مسئولین بتوانند پشت سر هم توئیت بزنند و در اینستاگرام نظراتشان را مطرح کنند اما مردم دسترسی نداشته باشند، مصداق تبعیض است که با اصل سوم قانون اساسی مغایرت دارد.»

هرچند پیش از این وزیر ارتباطات گفته بود «اینترنت طبقاتی به این معنا که طبقه خاصی بخواهند اینترنت پرسرعت استفاده کنند،‌ چنین چیزی نداریم و همه مردم برای ما خاص هستند»، اما تا امروز و در همین هفته‌های اخیر، برخی خبرنگاران و شاغلان در برخی رسانه‌ها، گیمرها و برنامه‌نویسان مشمول برخورداری از امکاناتی خاص برای دور زدن محدودیت‌های خارجی و فیلترینگ داخلی شدند که عملا بر همان اجرایی شدن اینترنت طبقاتی مهر تأیید می‌زند.