دکمه فیلتر «تردز» را چه کسی زد؟

 قالیباف از جمله نامزدهایی بود که انتخابات۱۳۹۲ طرفدار فیلترینگ محسوب می شد. او همان سال از «ضرورت فیلترینگ» دفاع کرده بود.با گذشت زمان اما، حضور او در اینستاگرام، تلگرام و توئیتر بیشتر شد تا آنجا که علیرغم فیلترینگ این سه شبکه اجتماعی، اطلاع رسانی اخبار مرتبط با او در مجلس، افزایش یافت.

قالیباف قبل از فیلترینگ اینستاگرام گفته بود « اینکه گفتند قرار است اینستاگرام را ببندند، نادرست است. کمیسیون صرفا به دنبال قانون‎گذاری و پرکردن خلاءهای قانونی است.»

ابراهیم رئیسی نیز از انتخابات۱۳۹۶ تا سال ۱۴۰۱ فعالیت مستمر خود را در اینستاگرام و توئیتر ادامه داد اما بعد از فیلترینگ اینستاگرام و به دنبال اعتراضات بعد از جنبش مهسا در ایران، مهدی رحیمی مدیر روابط عمومی دفتر ریاست جمهوری، حضور رئیسی در توئیتر را تکذیب و فعالیت صفحه او در اینستاگرام را متوقف کرد.

رئیسی در مراسم روز دانشجو دانشگاه تهران گفته بود « «یک محدودیت ایجاد شده و بدانید با وضعیت و شرایط امن، شرایط حتما متفاوت خواهد شد، یقین بدانید اگر ناامنی ایجاد نشود، طبیعی اش این است که وضعیت حتما متفاوت خواهد بود» اما علیرغم قول و وعده رئیسی برای رفع فیلترینگ، وزیر ارتباط دولت سیزدهم، از اساس منکر نقش دولت در فیلترینگ شده و تصمیم درباره رفع فیلترینگ را مرتبط با مجموعه های خارج از دولت دانسته است.

تلاش برای رفع فیلترینگ شبکه های اجتماعی در دولت رئیسی و همزمان با ریاست قالیباف بر مجلس در حالی صورت می گرفت که هر دو نامزد اصولگرا ریاست دو قوه مجریه و مقننه در کشور را بر عهده دارند و با یکست شدن قوا در کشور، شائبه اختلاف قوا بر سر تصمیم های مهم از میان رفته است. بنابراین ماندگاری فیلترینگ اگرچه در شرایطی است که در تریبون های رسمی از رفع آن دفاع می کنند اما تعطیلی کسب و کارهای اینترنتی و بی تفاوتی رئیسی و قالیباف نسبت به تعدیل نیروی کار مجموعه هایی که متاثر از فیلترینگ تعطیل شدند، این تحلیل را تقویت می کند که اراده ای برای رفع فیلترینگ شبکه های اجتماعی وجود ندارد.

این در شرایطی است که بعد از فیلترینگ شبکه های اجتماعی، مشخص شد آقازاده نزدیک به معاون امور زنان رئیسی، در کانادا شرکتی برای ارائه خدمات وی پی ان راه اندازی کرده و از این راه امرار معاش می کند. در همین حال و درست در همان روزی که افتتاح «شبکه اجتماعی تردز» توسط زاکربرگ مالک شرکت متا که اینستاگرام را در زیر مجموعه خود دارد انجام شد، در عرض چند ساعت، این شبکه در ایران فیلتر شد.

فیلترینگ تردز در حالی انجام شد که هیچ نهاد دولتی یا غیر دولتی درباره فیلترینگ تردز، اظهارنظر نکرده است و مشخص نیست کدام نهاد و به دستور یا درخواست چه کسی یا نهادی، این شبکه اجتماعی تازه متولد شده را فیلتر کرده است. اینستاگرام، برنامه تردز را به صورت رسمی منتشر کرد. این برنامه که یک کپی کم‌کیفیت از توییتر است، توانسته در مدتی کوتاه به میلیون‌ها کاربر برسد. این شبکه اجتماعی هنوز نیامده در ایران فیلتر شد.

این در شرایطی است که تردز تنها چندین ساعت پس از شروع به کار، در ایران فیلتر شد، اکانت ابراهیم رئیسی و محمدباقر قالیباف رئیس جمهور و رئیس مجلس، در همان روز نخست در این شبکه اجتماعی راه اندازی شد.

حالا باید دید آیا قالیباف و رئیسی که مدعی عمل به وعده های صادق هستند، به مردم تحت فیلترینگ،پاسخ خواهند داد چگونه چراغی که برای همه مردم حرام است برای آنها از روشنایی قابل توجهی برخوردار است؟ این در حالی است که رئیس مجلس محمدباقر قالیباف با پیوستن به اپلیکیشن «تردز»، در صفحه شخصی خود نوشت: «چراغ سبز مجمع تشخیص به طرح مجلس جهت واردات خودروی کارکرده انحصار بازار خودرو را خواهد شکست. باتوجه به اینکه مصوبۀ مجلس ریزش قیمت خودرو را رقم زد، در صورت اجرایی‌شدن درست آن، بازار خودرو شرایط مناسبی را شاهد خواهد بود.» 

اما نکته مهم در ارسال پیام رئیس جمهور یا رئیس مجلس در این است که مخاطب پیام فارسی آنان چه کسانی باید باشند؟ آیا این مردم فارسی زبان داخل کشور نیستند که باید از نظرات آنها آگاه باشند؟ و در صورت فیلترینگ تردز و سایر شبکه های اجتماعی، دقیقا به دنبال اطلاع رسانی نظراتشان به چه کسانی هستند؟

و سوال مهمتر آنکه با وجود حمایت قالیباف و رئیسی از رفع فیلترینگ شبکه های اجتماعی بعد از بازگشت آرامش به کشور، چگونه شبکه اجتماعی که هنوز یک روز از تولدش نگذشته به جمع شبکه های اجتماعی فیلتر شده قبلی می پیوندد؟ وعده های صادق، کاذب خواهند شد؟ و اگر این شبکه برای عموم مردم فیلتر است چرا اقایان خودشان زودتر از همه و هول تر از سایرین به آن می پیوندند؟