امتحانات سرنوشت ساز شهریور تیم ظریف!

روزنامه اعتماد: حمیدرضا آصفی - دیپلمات برجسته کشورمان نوشت: وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران پس از سفر به روسیه و مذاکرات مفیدی که با همتای روسی خود داشته است، روانه اروپا شده تا با سفر به سه کشور اروپایی، با مقامات این کشورها و در راس این دیدارها با خانم کاترین اشتون، مسوول روابط خارجی اتحادیه اروپا که به زودی پست خود را به وزیر ایتالیایی می سپارد دیدار و گفت وگو کند.

سفر ظریف به اروپا و گفت وگو با مقامات اروپایی حایز اهمیت بسیاری است، مذاکرات آتی ایران و گروه 1+5 در روزهای پایانی شهریورماه در نیویورک صورت خواهد گرفت. البته اگر حسن روحانی در سفر نیویورک حضور داشته باشد در روند مذاکرات تاثیرات مثبتی خواهد داشت. اگرچه حسن روحانی اعلام کرده هنوز تصمیمی برای این سفر نگرفته است اما برداشت شخص نگارنده این است که رییس جمهور ایران به این سفر خواهد رفت.

بنابراین ماه شهریور را می توان در سرنوشت مذاکرات بسیار تعیین کننده دانست که یا گره مذاکرات را باز می کند یا آن را کور می سازد. البته می توان انتظار داشت که تا پیش از مذاکرات آتی با 1+5 گفت وگو با مسوولان امریکایی نیز در هفته های آینده در دستور کار مذاکره کنندگان ایرانی قرار گیرد: مقاماتی همچون ویلیام برنز و وندی شرمن که هر دو به زودی پست خود را ترک خواهند گفت. اما آنچه را که اکنون می توان کاملامشخص و مشهود دریافت، فاصله زیادی است که بین ایران و گروه 1+5 در سه مورد وجود دارد.

1- غنی سازی، تعداد سانتریفیوژها و دامنه و وسعت فعالیت ایران در این مورد

2- تحریم ها و چگونگی لغو آن

3- زمان راستی آزمایی.

البته در خصوص سایت اراک و فردو و موضوعاتی از این دست نیز هنوز توافق کامل به دست نیامده، اما چنانچه سه موضوع اول به خصوص غنی سازی و لغو تحریم ها حل شود، حل سایر موضوعات در دسترس خواهد بود. از این رو مذاکرات در مرحله بسیار حساس و خطیری قرار داشته و این گفت وگوهای دوجانبه در شهریور بیش از اجلاس 1+5 در نیویورک تعیین کننده است و باید تلاش شود تا قبل از اجلاس آتی برخی موضوعات مهم در گفت وگوهای دوجانبه حل و فصل، و توافق اولیه حاصل شود.

پس از قریب یک سال مذاکره گروه ایرانی با طرف اروپایی، اکنون طرفین به حساسیت ها و نقاط قرمز یکدیگر، نگرانی ها و بایدها و نبایدها بیشتر از گذشته آشنا شده اند.

طرف ایرانی به موضوع با واقع بینی بیشتری می نگرد و طرف مقابل نیز به خوبی دریافته است که آنچه جمهوری اسلامی را به پای میز مذاکره آورده است نه ضعف که نگرش مسوولانه برای شفاف سازی و احقاق حقوق حقه هسته‌ای خود است. از این رو باید به خواست و اراده مردم شریف جمهوری اسلامی ایران احترام گذاشته و از زیاده خواهی و درخواست های خارج از عرف و منطق دست بردارد.

شرایط و فضای بین المللی کنونی نیز نقطه قوت و پشتیبانی محکمی برای مذاکره کنندگان جمهوری اسلامی است که باید آن را به حمایت های مسوولان ارشد نظام و قاطبه ملت ایران افزود.

شرایط بین المللی و به خصوص اقتصادی کشورهای اروپایی و امریکا نقطه ضعف بزرگی برای طرف مقابل است. گروه تروریستی داعش که مستقیم یا غیرمستقیم ساخته و پرداخته امریکا با طراحی پشت پرده رژیم صهیونیستی است خطر جدی برای کشورهای اروپایی است که علاوه بر رییس جمهور امریکا، نخست وزیر انگلیس و فرانسه نیز بر آن تایید و تاکید داشته اند. بنابراین فرصت کنونی زمانی است که 1+5 نباید آن را از دست دهد.

گفت وگوهای ظریف در اروپا و در آینده یی نزدیک معاونان ایشان با مقامات اروپایی می تواند انتظارات ایران و چگونگی دسترسی به یک توافق جامع را برای تیم مذاکره کننده ترسیم کند. اینکه در پایان چهار ماه در کجا ایستاده باشیم به رویکرد و منطق و اراده سیاسی طرف مقابل برای دستیابی به یک توافق دو سر سود بستگی دارد.