صداوسیما و کوچک نمایی حمله پاکستان

رضا غبیشاوی در عصر ایران نوشت: پوشش خبری حمله هوایی ارتش پاکستان به خاک ایران در خبر ۱۴ صداوسیما، ناقص و در قالب تکنیک کوچک نمایی انجام شد.

۱. مهمترین خبر روز پنجشنبه ، حمله هوایی ارتش پاکستان به خاک ایران بود که بامداد اتفاق افتاد. با این حال خبر۱۴ پنجشنبه صداوسیما ارزش این خبر را نادیده گرفت و به صورت حداقلی به آن پرداخت.

خبر ۱۴ ، خبر حمله پاکستان به خاک ایران را حتی در عناوین خبر هم پخش نکرد. در مشروح خبرها هم با تاخیر زیاد و در دقیقه ۳۰ بخش خبری، بعد از خبرهای سفر استانی و سخنرانی رئیسی در فیروزکوه، رزمایش پدافندی ایران در جنوب، جنگ اسرائیل در غزه  و حضور حسین امیرعبداللهیان وزیر خارجه در داووس سوئیس پخش کرد اما همه این خبرها نسبت به خبر حمله پاکستان، اولویت و ارزش خبری کمتری دارند.
این خبر باید خبر اول و به صورت مفصل پخش می شد اما اینگونه نشد و در اولویت پنجم خبرها پخش شد. این موضوع نادیده گرفتن ارزش این خبر تقریبا در اکثر بخش های خبری مشروح پنجشنبه صداوسیما رخ داد. بماند که در برخی بخش های خبری صبح جمعه اصلا پخش نشد.

۲. خبر۱۴، خبر حمله پاکستان را به عنوان یک خبر مستقیم پخش نکرد بلکه فقط واکنش ها و به صورت غیرمستقیم به آن پرداخت. یعنی به جای پخش اصل خبر حمله هوایی پاکستان به ایران، واکنش ها را منتشر کرد. اول واکنش وزارت خارجه ایران، سپس احضار کاردار پاکستان به وزارت خارجه ایران و بیانیه وزارت خارجه پاکستان و در نهایت مصاحبه با مقام مسوول (معاون سیاسی امنیتی استانداری سیستان و بلوچستان) اما خبری از اصل خبر نشد.

در حالی که اول باید اصل خبر پخش می شد (حمله هوایی ارتش پاکستان به چند منطقه جنوب شرق ایران ) و بعد به واکنش ها پرداخته می شد.

در این شکل خبررسانی مخاطب تنها از پیشینه و سوابق خبر باید حدس بزند چه اتفاقی افتاده و اصل خبر چه چیزی بوده است. این شیوه معمول صداوسیما برای فرار از خبررسانی مستقیم است.

ضمن اینکه از پخش گزارش و ارائه جزئیات هم خبری نبود... اینکه حمله دقیقا به کجا اصابت کرده؟ محل حادثه در کجای ایران است؟ در نقشه کجاست؟ جای خبرهای بیشتر مثل بیانیه ارتش پاکستان  و واکنش های بین المللی مثل اعلام امادگی چین برای میانجی گری نیز خالی بود.

۳.  گوینده خبر۱۴ بدون ذکر منبع اعلام کرد "هدف این حمله مبارزه با گروه تروریستی پاکستانی بوده است". سوال اینجاست صداوسیما از کجا چنین چیزی را می داند؟ منبع این اطلاعات کجاست؟ اگر طرف پاکستانی است چرا به منبع اشاره نمی کند. اگر منبع ایرانی گفته یا خبرنگار صداوسیما چنین چیزی را کشف و تایید می کند چرا به صراحت اعلام نمی شود؟ این گفته، طرف پاکستانی است و بهتر بود در خبر ذکر می شد: " به گفته طرف پاکستانی، هدف این حمله ... ".

به ویژه وقتی معاون استاندار سیستان و بلوچستان هدف قرار گرفتن مرکز تروریستی را رد کرد و گفت تعدادی کودک پاکستانی کشته شده اند.

بماند که دیگر مسوولان آنها را غیرایرانی توصیف کردند. خبرنگار صداوسیما در محل می توانست بررسی و مشخص کند آنها ایرانی بی شناسنامه بوده اند یا پاکستانی.

 ۴. چرا با وجود گذشت ۹ ساعت از حمله پاکستان، خبرنگار صداوسیما به محل حمله نرفت؟ و گزارش تصویری از محل تولید و پخش نکرد؟ تا مخاطبان با منطقه مورد حمله قرار گرفته از جمله فاصله آن تا مرز پاکستان، قربانیان آشنا شوند. خبرنگار صداوسیما می توانست به منطقه برود با شاهدان صحبت و فیلم با کیفیت و پرجزییات از محل اصابت شلیک ها پخش کند. مشخص نیست با وجود دفتر صداوسیما در زاهدان، چرا گزارش اختصاصی از محل حادثه پخش نشد و به جای آن فیلم های کم کیفیت موبایلی پخش شد. 

صداوسیما در مرز لبنان - اسرائیل و داخل منطقه غزه خبرنگار دارد تا جزئیات درگیری این مناطق را زنده منتشر کند اما در سیستان و بلوچستان و منطقه ای که مورد حمله و تجاوز نظامی پاکستان قرار گرفت خبری از خبرنگار اعزامی صداوسیما نیست.

۵. شبکه خبر در زیرنویس خود نوشت "حمله بامداد امروز از سمت پاکستان" . این عبارت نادرست است. وقتی دولت و ارتش پاکستان خود مسوولیت حملات را برعهده گرفته اند می شود "حملات پاکستان". 
"حمله از سمت پاکستان" یعنی طرف هایی غیر از حکومت (مثلا یک گروه )، از خاک این کشور به سمت ایران شلیک کرده اند یا حمله ای ناشناس از خاک پاکستان به خاک ایران انجام شده است.

در زیرنویس شبکه خبر آمده است : "حمله بامداد امروز از سمت پاکستان"

۶. خبرها با کوچک انگاری و بزرگ نمایی رسانه ، کوچک و بزرگ نمی شوند بلکه رسانه تنها جایگاه خود را در اطلاع رسانی تضعیف می کند.

صداوسیما با اطلاع رسانی ناقص از یک حادثه با ارزش، برای هزارمین بار به مخاطبان تاکید می کند جای مناسبی برای دریافت خبر و اطلاعات نیست و آنها بهتر است به رسانه های تصویری دیگری مراجعه کنند.

صداوسیما با پول مردم ایران فعالیت می کند و قرار است اطلاع رسانی واقعی، صحیح، دقیق و کامل داشته باشد. اینکه مردم ایران هم پول فعالیت صداوسیما را بدهند هم با اطلاع رسانی ناقص و معیوب آن روبه رو شوند نهایت بی انصافی است.