آیا J-۳۵ چینی همان وعده تحقق‌نیافته آمریکایی‌هاست؟

خبرآنلاین: در حالی که ایالات متحده در دهه ۹۰ میلادی وعده ساخت یک جنگنده پنهان‌کار ارزان‌قیمت و تولید انبوه را به جهان داده بود، اکنون به نظر می‌رسد این چینی‌ها هستند که با معرفی نسخه نهایی J-۳۵، این ایده را به واقعیت تبدیل کرده‌اند.

تحلیل‌های اخیر نشان می‌دهد که جنگنده شنیانگ J-۳۵ (که پیش‌تر با نام FC-۳۱ شناخته می‌شد)، مسیر تکاملی خیره‌کننده‌ای را طی یک دهه گذشته پشت سر گذاشته است. این پرنده که در سال ۲۰۱۴ با موتورهای روسی RD-۹۳ و نقص‌های آیرودینامیکی جدی اولین نمایش خود را تجربه کرد، اکنون به یک جنگنده چندمنظوره و ناونشین تبدیل شده که می‌تواند موازنه قدرت را در شرق آسیا تغییر دهد.

تولید ارزان؛ کلید غلبه بر رقیب آمریکایی

اصلی‌ترین ویژگی J-۳۵ که توجه کارشناسان نظامی را جلب کرده، «اقتصادی بودن» آن است. طبق گزارش‌های منتشر شده، چین با استفاده گسترده از فناوری چاپ سه‌بعدی موفق شده قطعات ساختاری این جنگنده را تا ۵۰ درصد نسبت به مدل سنگین‌تر (J-۲۰) کاهش دهد.

این رویکرد دقیقاً همان هدفی بود که پنتاگون برای پروژه F-۳۵ در نظر داشت، اما با گذشت زمان، پیچیدگی‌های فنی و هزینه‌های سرسام‌آور نگهداری، F-۳۵ را به یکی از گران‌ترین پروژه‌های نظامی تاریخ تبدیل کرد. چین با بهره‌گیری از زنجیره تأمین غیرنظامی و ایجاد رقابت میان تأمین‌کنندگان داخلی، توانسته هزینه‌های تولید را به شدت کنترل کند.

موتور بومی؛ پایان وابستگی به مسکو

یکی از نقاط عطف در توسعه J-۳۵، عبور از موتورهای روسی و جایگزینی آن‌ها با موتورهای بومی WS-۱۹ است. این موتورها نه تنها رانش مورد نیاز برای عملیات‌های رزمی را فراهم می‌کنند، بلکه پایداری آیرودینامیکی جنگنده را در مانورهای سنگین بهبود بخشیده‌اند. ویدئوهای منتشر شده توسط رسانه رسمی چین (CCTV) نشان می‌دهد که این جنگنده اکنون به راحتی از روی ناو هواپیمای جدید «فوجیان» عملیات انجام می‌دهد.

کارشناسان معتقدند چین در حال پیاده‌سازی همان استراتژی است که آمریکا با ترکیب F-۲۲ و F-۳۵ دنبال می‌کرد. در این الگو، J-۲۰ به عنوان یک جنگنده سنگین برای کسب برتری هوایی عمل می‌کند و J-۳۵ به عنوان یک جنگنده متوسط و ارزان‌تر، وظیفه حملات چندمنظوره و اشباع فضای نبرد را بر عهده می‌گیرد.

اگرچه منتقدان غربی همچنان J-۳۵ را یک کپی‌برداری از طراحی F-۳۵ می‌دانند، اما واقعیت این است که چینی‌ها نه تنها در ظاهر، بلکه در «فرایند ساخت و مدیریت هزینه» نیز از رقیب خود الگوبرداری کرده و برخلاف آمریکایی‌ها، موفق شده‌اند محصولی را تولید کنند که برای خرید در تیراژ بالا، بودجه کشور را فلج نکند. موضوعی که می‌تواند در درگیری‌های احتمالی آینده، برتری عددی تعیین‌کننده‌ای به نیروی هوایی ارتش آزادی‌بخش خلق چین بدهد.