کشف بخشی از کاشی‌های مسروقه تهران

روزنامه فرهیختگان: بخشی از کاشی‌های مسروقه قاجاری در یک عملیات پلیسی توسط یگان حفاظت میراث فرهنگی استان تهران کشف و ضبط شد.

نهم دی ۱۳۹۴ بود که برای نخستین بار در گزارشی از سرقت کاشی‌های ارزشمند قاجاری خانه صدیق اعلم در خیابان هدایت تهران خبر داد و پس از آن بود که جریان رسانه‌ای نسبت به سرقت کاشی‌ها حساس و اخبار کاشی‌دزدی در تهران پیگیری می‌شد تا اینکه دیروز مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان تهران از بخشی از کاشی‌های مکشوفه در یک عملیات پلیسی رونمایی کرد که غیر از این کاشی‌ها تعدادی ظرف چینی بزرگ آبی و سفید ساخت چین که از قرن ۱۴ تا ۱۹ میلادی در استان‌های جنوبی چین تولید می‌شدند نیز کشف شد. نمونه این ظروف در زمان صفویه در بقعه شیخ صفی‌الدین اردبیلی وجود داشته است.

مرتضی ادیب‌زاده، امین اموال توقیفی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان تهران درباره این عملیات که منجر به کشف این اشیا شد، گفت: «در این عملیات ۱۶۰۰ شیء نفیس که ۱۵۰۰ قطعه از آنها سکه‌های هخامنشی تا دوره متاخر اسلامی است از کسی که ادعا می‌کرد انباردار است کشف شد که در این بین حدود ۲۶۰ قطعه کاشی سالم و حدود ۳۰۰ قطعه کاشی خرد وجود دارد که هنوز اطلاع دقیقی از اینکه به کدام عمارت تعلق داشته، وجود ندارد.»

ادیب‌زاده که دکتری باستان‌شناسی نیز دارد در ادامه گفت: «تهران بارانداز بزرگ خرید و فروش اشیای قاچاق است و هر شیء که از شهرهای مختلف به دست می‌آید در تهران خرید و فروش می‌شود. برای نمونه در ۶ ماهه اول امسال بیش از چهار هزار قطعه شیء تاریخی نفیس و اصیل از قاچاقچیان عتیقه کشف و ضبط شد.»

او با بیان اینکه هم‌اکنون خرید و فروش اشیای عتیقه در تهران بازار زیرزمینی دارد و در محافل خصوصی صورت می‌گیرد، گفت: «بخش زیادی از کشفیات آثار تاریخی پارسال استان تهران از مغازه‌های عتیقه‌فروشی خیابان منوچهری به دست آمده بود که این نشانگر لزوم بازرسی و نظارت بیشتر بر این مغازه هاست.»

نظارت بر مجموعه‌داران خصوصی

ادیب‌زاده در ادامه افزود: «تا زمانی که در ایران خریدار آثار تاریخی هست قاچاق و فروشنده نیز هست. بنابراین لازم است نظارت بیشتری بر مجموعه‌داران خصوصی وجود داشته باشد. برای مثال وقتی به مجموعه‌داری مجوز جمع‌آوری سکه‌های دوران تاریخی داده می‌شود نباید شک کرد که برای او میزان زیادی سکه‌ قاچاق نیز آورده می‌شود و او حتی مازاد نیاز خود را می‌خرد و مابقی را می‌فروشد.»

او در ادامه به نبود قانون بازدارنده مناسب برای قاچاق و خرید و فروش اشیای عتیقه اشاره کرد.

لزوم ایجاد دادگاه ویژه میراث

رجبعلی خسروآبادی، مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان تهران بر لزوم ایجاد دادگاه ویژه جرائم میراث فرهنگی تاکید کرد و گفت: «دادگاه‌های ویژه جرائم میراث فرهنگی باید شکل گیرند تا قاضی‌ها بر قوانین و اهمیت میراث فرهنگی شناخت بیشتری داشته باشند و به سادگی مجرمان را تبرئه نکنند و بدانند میراث فرهنگی مانع توسعه کشور نیست.»

کاشی‌دزدی پیگیری ویژه می‌خواهد

خسروآبادی در ادامه به دنبال اهدای سه قطعه کاشی از خانه واقع در خیابان سی‌تیر از سوی یکی از خبرنگاران که از یکی از حراجی‌های تهران خریده بود، گفت: «با توجه به حساسیت افکار عمومی نسبت به دزدی کاشی‌های تهران از نیروی انتظامی به‌عنوان ضابط دستگاه قضایی خواهشمندم به‌طور ویژه این سرقت‌ها را پیگیری کند.»